اگر انسان به رموز نماز با دقت نگاه كند، در افعال و الفاظ نماز به نكات اخلاقی زیادی بر می خورد كه باید در غیر نماز هم این دستورات اخلاقی را رعایت كند و به این معنی نباشد كه افعال و الفاظ نماز فقط درهمان لحظه انجام نماز خلاصه شود.

به گزارش خبرگزاری مهر، یكی از آداب اجتماعی كه اهمیت فراوانی دارد و قرآن مجید و احادیث روی آن تكیه كرده، سلام و جواب سلام است. این نكته اخلاقی را مكتب نماز به ما می آموزد و در آخر نماز، نمازگزار سه سلام را یادآور می شود: سلام بر پیامبر خدا، سلام بر بندگان شایسته خدا و سلام بر همه فرشتگان و مومنان و نمازگزاران. نمازگزاران با تمام وجود بر این سه گروه سلام می دهد و این خود یك تمرین اخلاقی است برای ما.

اگر انسان به رموز نماز با دقت نگاه كند، در افعال و الفاظ نماز به نكات اخلاقی زیادی بر می خورد كه باید در غیر نماز هم این دستورات اخلاقی را رعایت كند و به این معنی نباشد كه افعال و الفاظ نماز فقط درهمان لحظه انجام نماز خلاصه شود.

هدف از خواندن نماز این است كه ما را مزین به اخلاق الهی كند. نمازگزار در نماز بر بندگان شایسته خدا و نمازگزاران سلام می كند و در غیر نماز نیز بر همین بندگان و نمازگزاران برای جلب محبت و پیوند رحمها و نزدیك شدن قلبها سلام می كند. خداوند متعال در آیه ۶۱ سوره نور می فرماید: آنگاه كه به خانه ای وارد می شوید بر خویشتن سلام كنید و سلام و تحیتی كه از سوی خدا است با بركت و پاك است.

این دستور اخلاقی را قرآن مجید بر همه لازم می داند، كه اگر وارد منزل شدید به اهل خانه، زن و كودكان و غیره سلام بدهید و اگر در منزل هم كسی نبود، سلام دهید چون یك نوع عبادت است. وارد مسجد می شوید، كسی در حال نماز باشد یا نباشد سلام دهید. این آیه نشان می دهد كه در هر مكانی كه وارد شدیم سلام دهیم.

امام باقر علیه السلام می فرماید: هنگامی كه كسی از شما وارد خانه اش می شود، اگردر آنجا كسی باشد بر او سلام كند و چنانچه كسی نباشد بگوید سلام بر ما از سوی پروردگار ما؛ همان گونه كه خداوند فرمود: تحیه من عند الله مباركه طیبه.

منظور این است كه تحیت را به نوعی با خدا ارتباط دهند، یعنی مراد از "سلام علیكم" این باشد كه سلام خدا بر تو باد یا سلامتی تو را از خدا می خواهم، چرا كه از نظر یك فرد موحد هرگونه دعایی بالاخره به خدا باز می گردد و از او تقاضا می شود و طبیعی است دعایی كه چنین باشد هم پر بركت و هم پاكیزه و طیبه است.

برنامه اسلام تحیت و احترام خدایی است كه اگر رواج یابد موجب خیر و پاداش می شود. سلام خوش آمدن است، مبارك و پاك از جانب خدا. سلام تحیتی است پاكیزه و پر بركت از سوی خداوند كه برای ما هدیه فرستاده است.

سلام یكی از نامهای پروردگار است. یكی از نعمت های بزرگ روحانی در بهشت سلام است؛ لایسمعون فیها لغوا و لا تاثیما الا قیلا سلاما سلاما؛ بهشتیان در آن باغهای بهشت نه لغو و بیهوده می شنوند و نه سخنان گناه آلود. تنها چیزی كه می شنوند سلام است.

لغو و دشنام كار جهنمیان است كه آنجا هم به عادت دنیا به یكدیگر فحش و دشنام می دهند؟ و یكی از عقوبتهای روحی دوزخ همین موضوع است. نمازگزاران از اینها مبرا هستند. در دنیا زبانشان مشغول ذكر الهی است و در آخرت هم مشمول درود و سلام هستند.

در بهشت سه قسم سلام است؛ قسم اول:سلام و تحیت مومنین با یكدیگر است. همدیگر را كه ملاقات می كنند درود می فرستند، همان طور كه در دنیا به همدیگر می رسند سلام می كنند. قسم دوم: سلام ملائكه بر اهل ایمان است، چنان كه در قرآن مجید صریحا موضوع را تذكر می فرماید: ملائكه از هر دری كه بر مومنین وارد می شوند به آنان می گویند، سلام بر شما به خاطر صبر و استقامتتان چه نیكوست سرانجام آن سرای جاویدان و قسم سوم:سلام "رب العالمین" به بنده مومن است. كار انسان به جایی می رسد كه ذات اقدس احدیت به او سلام كند: سلام قولا من رب رحیم؛ بر آنان از خدای مهربان سلام تحیت رسانند.

سلام باعث افزونی حسنات می شود. رسول خدا(ص) می فرماید: به هر مسلمانی برخورد نمودی سلام كن كه خداوند بر حسنات تو می افزاید. و در جایی دیگر می فرمایند: بخیل ترین مردم كسی است كه از سلام كردن بخل ورزد.

اهمیت سلام و جواب سلام آن قدر زیاد است كه در رساله های عملیه آمده است: كسی كه در حال نماز است، اگر به او سلام دادند، نمازگزار باید جواب او را بدهد، و اگر نمازگزار جواب سلام را ندهد، معصیت كرده است. این امر نشان دهنده اهمیت سلام است كه اگر كسی در حال نماز است به او سلام دهند و نمازگزار هم جواب سلام بدهد، نمازش اشكال پیدا نمی كند، بلكه لازم است جواب سلام را بدهد.