۰

اجتماع مخالفان در ریاض؛ سعودی‌ها کلید دمشق را می خواهند

  • ۱۸بازدید
  • ۰ رای
  • ۰ دیدگاه

نشست مخالفان دولت دمشق که مجموعه‌ای از نمایندگان سیاسی و نظامی برخی از مجموعه های مسلح ضد نظام سوریه بود، در ریاض برگزار شد و با تشکیل هیأت پیگیری مذاکرات و صدور بیانیه‌ای در روز پنج‌شنبه گذشته به کار خود پایان داد.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) از لبنان، ایران، روسیه،نظام سوریه این نشست را تخریب دستاوردهای دومین دور مذاکرات وین درباره سوریه می دانند؛ مذاکراتی که با نتایجی همچون "تعیین سرنوشت سوریه در دست مردم است" و " ریاست‌جمهوری سوریه در فرایند سیاسی از سوی مردم معین می شود" و "مبارزه با تروریسم در سوریه یکی از اولویت‌های مقدماتی تسریع در فرایند سیاسی سوریه است" و "گروه های تروریستی جایی در این مذاکرات ندارند" همراه بوده است.

پادشاهی سعودی پیش از برگزاری این نشست تمام خواسته‌های خود را به میهمانانش دیکته کرده و راه را برای هرگونه مخالفتی بسته بود. از همین رو روشن است قبل از برگزاری آتی درباره سوریه، سعودی اقدام به نمایش قدرت و تشکیل تیمی کرده که دقیقا براساس دیدگاه های سیاست خارجی اش تشکیل شده است که در مقدمه آن برکناری بشار اسد از قدرت در آغاز مرحله انتقالی تشکیل دولت فراگیر در سوریه بدون اشاره بر لزوم مبارزه با تروریسم در این کشور است.

با این وجود دیگر چه لزومی دارد نشست بعدی درباره سوریه تشکیل شود؛ چرا که یا باید تصمیمات نشست ریاض را پذیرفت و یا با ادامه جنگ در سوریه کنار آمد و با آن چه مصوبات و نتایج مذاکرات این نشست در ریاض نشان می دهد هیچ راه سومی وجود ندارد.

در حقیقت سعودی با مصوبات خودخوانده‌اش در نشست ریاض کلید دمشق را به مثابه رمز پیروزی جنگش در سوریه می خواهد؛ چیزی که در طول چهار سال جنگ نیابتی در سوریه هرگز نتوانسته به دست آورد و آرزویی که با حضور روسیه و تحکیم مواضع غیرقابل تغییر ایران و تغییر موازنه نظامی در سوریه (به سود ارتش این کشور) دیگر هرگز برای پادشاهی سعودی تعبیر نخواهد شد.

پادشاهی سعودی در نشست ریاض از نظام سیاسی مردم‌پسندی سخن می گوید که خود هیچ نشانه ای از آن ندارد. آنها همین نشست و کمیته برآمده از آن را مبنای هیأت قانونی مخالفان برشمرده و مرکز ستادی مخالفان را از استانبول به ریاض منتقل کرده‌اند.

سعودی کاری که در هیچ زمانی در طول چند سال اخیر عملی نشده بود را می خواست در ریاض تثبیت و تحکیم کند و آن هم متحد ساختن همه مخالفان نظام سوریه در مجموعه ای واحد است اما در سایه مخالفت های صورت گرفته این سیاست نیز باز هم عملی نشد. آنها سراسیمه تلاش کردند تا پیش از نشست نیویورک در 18 ماه میلادی جاری این امر را محقق کنند اما نشانه ها حاکی از آن است در سایه این اقدام سعودی این نشست در تاریخ مورد نظر نیز برگزار نمی شود.

آمریکایی ها که از یک سو نقطه نظراتی برای نشست ریاض داشتند اما از دیگر سو برای ادامه سیاست‌هایشان بدشان نمی آید که مجموعه ای متحد به نام مخالفان نظام سوریه تشکیل و در گفت‌وگوها وارد اتاق مذاکرات شوند تا امکان بازاریابی بین‌المللی این مجموعه متحد مخالفان برای زیر فشار قرار دادن نظام سوریه و متحدانش به خصوص روسیه و ایران را داشته باشند. از همین رو بود که پس از پایان نشست ریاض اعلام کردند بشار اسد در مرحله انتقالی جایی ندارد و در دور بعدی مذاکرات در باره سوریه باید این موضوع روشن شود. در این میان روشن است که آمریکا همچنان به دنبال سیاست "هرج و مرج هوشمندانه" در تحولات خاورمیانه و سوریه است.

حضور نمایندگان مجموعه‌های مسلح تحت عنوان 4 نفر از جبهه جنوبی سوریه، 4 نفر از جبهه شمالی سوریه، یک نفر از جیش الاسلام و یک نفر از احرار الشام در این نشست از نکات قابل توجه آن بود؛ گروه هایی که در همراهی و هم‌پیمانی آشکاری با جبهه النصره و القاعده هستند که مهمترین آن گروه مسلح احرار الشام است که یکی از شاخه های جبهه النصره به شمار می رود و زیر چتر حمایت لجستیک ترکیه به سر می برد.

با آن که این گروه تحت عنوان نادیده گرفتن حق این گروه در نشست ریاض و عدم اعتراف به اسلامی بودن تحرکات نظامی در سوریه و نادیده گرفته شدن به اصطلاح حق مردم مسلمان سوریه از نشست عقب نشینی کرد و حتی اعلام شده است که بیانیه نهایی را امضا نکرده اند اما حضور ابتدایی آن ها با دعوت رسمی سعودی بسیار خودنمایی می کند. این امر حتی واکنش آمریکایی‌ها را در بر داشت اما آنها به جای اتخاذ موضعی قاطع، تعیین تکلیف این امر را به عهده وزارت خارجه سعودی قرار دادند. از سویی دیگر آمریکایی‌ها اعلام کرده اند که هر کسی که در مذاکرات شرکت کند دیگر تروریست نیست تا راه را برای حضور هیأتی از نشست ریاض در مذاکرات آتی در باره سوریه فراهم کنند.

روشن است که با شرکت اولین هیأت از نشست ریاض در مذاکرات آتی درباره سوریه، این هیأت رکن نمایندگی رسمی مخالفان را پیدا کرده و راه سیاسی برای مخالفان این مجموعه بسیار سخت و دشوار خواهد شد اما آمریکایی‌ها راه راحت‌تری را برای معرفی آنها به عنوان نمایندگان قانونی و شرعی مخالفان نظام پیدا می کنند.

در حالی که در مذاکرات دور دوم در وین تاکید شده است که نظام سیاسی مورد نظر در سوریه نظامی غیردینی است و فاقد گرایش‌های مذهبی خواهد بود اما وجود نمایندگانی از گروه هایی که منادی امارت و خلافت اسلامی در آینده سوریه هستند نیز خودنمایی می‌کرد.

این‌ها همه در حالی است که بر اساس توافق مذاکرات وین قرار بود لیست گرو‌ه‌های تروریستی از سوی اردن تهیه و به شورای امنیت سازمان ملل تحویل شود اما این دستورالعمل با توجه به نشست ریاض عملا زیر پا گذاشته شد و سعودی پیش از تعیین لیست نهایی مورد توافق طرف‌های بین‌المللی و منطقه ای با اقدامی خودخوانده میدان‌های مین جدیدی پیش پای دور بعدی مذاکرات درباره سوریه قرار داده‌اند که بدون شک اخلال جدی در روند مذاکرات فراگیر درباره سوریه ایجاد می کند. مخالفت صریح ایران و واکنش تند روسیه با نشست ریاض و نتایج پایانی آن می تواند از مصادیق این امر باشد.

پس از پایان نشست ریاض وزیر خارجه سعودی مدعی شد که بشار اسد یا با گفت‌وگو و مذاکرات سیاسی از قدرت کنار خواهد رفت یا با سلاح که اشاره مستقیم به ادامه جنگ سوریه و حمایت از گروه های مسلح در داخل این کشور تا برکناری اسد است.

انعکاس‌های نشست ریاض به وضوح نشان می‌دهد دستاوردهای دور دوم مذاکرات در وین در باره سوریه روی هوا رفته است و سعودی برای خود راه مستقل و جداگانه‌ای فرض کرده و همین امر باعث شده تا نشست بعدی در باره سوریه با حضور نمایندگان دولت سوریه نیز در فضایی غبار آلود قرار گیرد. آنچه مسلم است روسیه و ایران در خصوص نامگذاری گروه‌هایی که نماد بارز تروریسم در سوریه است کوتاه نخواهند آمد و حاضر نیستند ترتیبات جدید سعودی - ترکیه برای تغییر چهره گروه های تروریستی همچون احرار الشام و جیش الاسلام را بپذیرند؛ تلاشی که برای بزک کردن چهره آنها به عنوان مخالفان معتدل در ریاض صورت گرفته است.

نتایج نشست ریاض و تلاش سعودی برای مصادره دستاورد نشست‌های احتمالی آینده در اره سوریه بار دیگر مذاکرات فراگیر در باره سوریه را با بحرانی جدید مواجه ساخته است که نتیجه طبیعی آن، آن چنان که وزیر خارجه سعودی گفته است هم چنان ادامه جنگ در سوریه است.

انتهای پیام

نظر شما چیست؟

اولین نفری باشید که نظر خود را در مورد این مطلب بیان می کند.