توسعه روستایی و راه اندازی کارگاه‌ های تولیدی

توسعه روستایی, کارگاه‌‌های تولیدی, محمد‌رضا رضوانی

توسعه روستایی، اساسی‌ترین رکن توسعه هر کشوری است بویژه که کشاورزی محور توسعه است و بخش اعظم این حوزه و حوزه‌های دامداری، دامپروری، گیاهان دارویی و صنایع دستی که مستقیم و غیر مستقیم به تولید و تغذیه مربوط می‌شود در روستاها قرار دارد و نمی‌توان از تأثیر اجتناب ناپذیر آنها غافل بود.

شناخت ظرفیت‌ها و استفاده بهینه از آنها، تبدیل کردن تهدید‌ها به فرصت‌ها، برندسازی عمده محصولات روستا، حفظ و تقویت حس مشارکت مردم در راستای اشتغالزایی و پیشرفت اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و سیاسی روستا گامی در جهت توسعه روستایی است.
یکی از عمده ترین راهکارها که نقش قابل توجه‌ایی در اشتغالزایی و مانع مهاجرت جوانان روستا به کلان شهرها می‌شود، راه‌اندازی کارگاه های تولیدی با توجه به ظرفیت‌ها است؛ راهکاری که در صورت توجه و حمایت، انگیزه جوانان را برای ماندن در روستا و تلاش برای آبادانی زادگاه خود بیشتر می‌کند.
تولید لباس و پوشاک، تولید لوازم یا محصولات آشپزخانه، یخچال سازی، نجاری، پرس‌کاری و آبکاری، پرورش قارچ، بسته بندی گیاهان دارویی، خشک کردن انواع میوه و سبزیحات، لوازم تزئین منزل، دوزندگی، صابون سازی، بافندگی و غیره از جمله موضوعاتی است که به صورت کارگاه تولیدی در بعضی روستاهای کشورمان مشغول به فعالیت هستند و روند پیشرفت و توسعه روستا را تسریع کردند.
روستای بصری از توابع شهرستان شازند اراک نمونه بارز و مصداق عملی این راهکار است که با راه‌اندازی 60 کارگاه تولیدی فعال به چین کوچک معروف است و نه تنها برای جوانان بومی روستا اشتغال ایجاد شده بلکه از دیگر روستاها هم در کارگاه ها مشغول به کار شدند و از همه مهمتر باعث مهاجرت معکوس شده است.
حمایت و پشتیبانی مسئولین از راه اندازی کارگاههای تولیدی در روستاها، در عمل جوابگو بوده و انگیزه مردم را برای مشارکت و باور توانمندی‌های خود بیشتر کرده است.
کارگاه بسته بندی محصولات کشاورزی، تولید مواد خوراکی برای دامها، شیرینی پزی،کارگاه فرش و گلیم بافی و قالی و تابلو‌ فرش و کارگاه بسته بندی قند و شکر از دیگر حوزه‌هایی است که می‌توان در روستا راه‌اندازی کرد؛ دهیار و شورای روستا که نمایندگان مردم هستند در نخستین اقدام می‌توانند به مردم آگاهی دهند و با جلب مشارکت مردم  نقش مؤثری در این مسیر داشته باشند و با همکاری مسئولین ذی ربط، علاوه بر بازاریابی و برگزاری کلاس‌های آموزشی، تسهیلات ارزان قیمت در اختیار متقاضیان قرار دهند و با اقدامات حمایتی و جذب سرمایه گذار تداوم کارگاهها را بیمه کنند.
سازمان معدن، صنعت و تجارت، دفتر برنامه ریزی و مدیریت توسعه روستایی سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌ها، سازمان بسیج سازندگی، صندوق کارآفرینی امید و دیگر مسئولین ذی ربط تا کنون با همکاری روستائیان اقدامات مؤثری در این مسیر برداشتند اما شرایط امروز جامعه تلاش و جهد بیشتری  می‌طلبد و امید است که این نوع فعالیت‌ها گسترش بیشتری پیدا کند.
بدیهی است که هر میزان پژوهشگران و کارشناسان، شناخت بیشتری از توانمندی‌ها و استعدادها و موقعیت جغرافیایی روستا داشته باشند، بانک اطلاعاتی جامع تری در اختیار خواهند داشت و بر اساس همین بانک اطلاعاتی و برنامه‌ریزی‌های قبلی، تصمیمات مدیریتی بهتری در جهت ایجاد کارگاهها و نوع آنها گرفته می‌شود .
آنچه که مسلم است توسعه روستایی بدون برنامه‌ریزی و مدیریت صحیح تداوم نخواهد داشت و متأسفانه کم نداریم پروژه‌هایی که به دلیل نبود مدیریت کارآمد نیمه کاره رها و کارگرانی که بیکار شدند و خانواده‌های زیادی آسیب دیدند و سرمایه دارانی که علی‌رغم میل خود به علت عدم پشتیبانی لازم، نتوانستند در روستاها سرمایه گذاری کنند.
امروز برای اینکه روستایی خالی از سکنه نشود؛ از آسیب‌‌های اجتماعی پیشگیری شود و کانون گرم خانواده‌ها به علت مهاجرت مردان جوان به کلان شهرها آسیب نبیند، نیاز است که مسئولین در کنار مردم به ایجاد کارگاه‌ های تولیدی همت کنند و با فراهم کردن زیرساخت‌های لازم و حمایت سرمایه گذار با در اختیار گذاشتن بسته‌های تشویقی، چشم اندازی روشنی برای روستائیان و توسعه روستایی ترسیم کنند و در همین راستا رونق اقتصادی در  همه روستاهای ما، مانند روستای بصری شازند فراگیر شود.
محمد‌رضا رضوانی  - رئیس کارگروه اقتصاد اندیشکده سیاست‌گذاری‌های عمومی

کد N2295812