علائم هشدار دهنده «زوال عقل» یا «آلزایمر»

بیماری «آلزایمر» عامل اصلی «دمانس» یا «زوال عقل» است و علائم آن شامل از دست دادن حافظه، قضاوت، استدلال و تغییراتی در حالات و رفتار می‌باشد. گاهی افراد به این علائم توجهی نمی‌کنند و تشخیص نمی‌دهند که چنین اختلالی وجود دارد و از آنجاکه این علائم به تدریج ظاهر می‌شوند ممکن است که مدت طولانی جلب توجه نکنند و چنین تصور شود که این رفتارها ناشی از روند بالا رفتن سن و پیری است. در همین راستا و در جهت آگاهی شهروندان، انجمن آلزایمر ایران فهرستی از علایم شایع و حائز اهمیت این بیماری لاعلاج را تهیه کرده و تاکید می‌کند که چنانچه بعضی از این علایم در فردی وجود داشت، بهتر است به یک پزشک متخصص بیماری‌های مغز و اعصاب مراجعه کند و مورد چکاپ کامل قرار بگیرد. (البته شاید این علائم مربوط به وضعیت قابل درمان دیگری باشد، اما چنانچه تشخیص، بیماری «آلزایمر» بود در آنصورت در اولین فرصت با انجمن آلزایمر تماس و یا به آنجا مراجعه بکنند.) این علائم‌ هشدار دهنده عبارتند از: - اختلال حافظه: منظور از اختلال حافظه، آن مقدار است که باعث بوجود آمدن مشکلاتی در کارهای روزانه شود. این طبیعی است که افراد قرارهای ملاقات، اسامی همکاران و یا شماره تلفن دوستی را فراموش کنند ولی کمی بعد آن را به خاطر می‌آورند، اما بیمار مبتلا به «آلزایمر» ممکن است اغلب مسائل را فراموش کند و هیچ‌وقت نیز آن را به یاد نیاورد، به ویژه فراموش ‌‌کردن مسائلی که به تازگی روی داده باشند. - مشکلات در انجام کارهای عادی: افراد پرمشغله ممکن است گهگاهی حواسشان پرت شود. مثلا هویجی را که برای پای غذا پخته‌اند را بر روی اجاق گاز جا بگذارند و تا پایان نهار هم بخاطر نیاورند. فردی با بیماری «آلزایمر» توانایی درست کردن حتی قسمتی از پخت غذا را ندارد و اصلا ممکن است فراموش کند که غذا خورده است. - ضعف بیان: برای همه افراد گهگاهی پیش می‌آید که در پیدا کردن لغات مناسب دچار مشکل بشوند، ولی فرد مبتلا به بیماری «آلزایمر» ممکن است گاهی کلمات ساده را هم از یاد ببرد و لغات نامناسب جایگزین نماید، در نتیجه جملات او نامفهوم می‌شوند. - گم کردن زمان و مکان: بطور طبیعی ممکن است افراد گاهی روز، هفته و یا مقصدشان را فراموش کنند ولی دوباره با تمرکز آن را به یاد بیاورند. اما فرد مبتلا به «آلزایمر» ممکن است در خیابان راه خود را گم کند و نداند که چگونه به آنجا رفته و یا نتواند از آنجا راه خانه خود را دوباره پیدا نماید. - ضعف یا کاهش قضاوت: ممکن است فرد مبتلا به بیماری عفونی مراجعه به پزشک را به تعویق بیاندازند ولی بالاخره این کار را انجام می‌دهد. اما فرد مبتلا به بیماری «آلزایمر» نه مشکلاتش را درک می‌کند و نه مراجعه به پزشک را ضروری می‌داند. به دلیل اشکال در تصمیم‌گیری‌های ساده مثلا ممکن است لباس‌های زمستانی را در گرمای تابستان بپوشد. - مشکلات در تفکر ذهنی: گاه و بی‌گاه ممکن است افراد رسیدگی به حساب‌هایشان را مشکل بدانند. اما فرد مبتلا به «آلزایمر» ارقام را کاملا ‌فراموش می‌کند و نمی‌داند با آنها چکار بکند. خیلی‌ها جشن تولد را برگزار نمی‌کنند ولی فرد مبتلا به «آلزایمر» شاید دیگر نداند که جشن تولد چه معنایی دارد؟ - جابجا گذاشتن اجسام: هر کسی ممکن است که موقتا کلید یا کیف پولی را سر جایش نگذارد. فرد مبتلا به بیماری «آلزایمر» ممکن است اجسام را در جاهای نامربوط بگذارد، مثلا اطو را در فریزر و یا ساعت مچی را در قندان بگذارد. - تغییرات در حالات و رفتار: همه می‌توانند گهگاهی غمگین و یا بد خلق باشند، حالات فرد مبتلا به بیماری «آلزایمر» می‌تواند سریعا ‌تغییر کند و بی‌هیچ دلیل، آرامش به اشک و خشم تبدیل شود. - تغییرات در شخصیت: شخصیت افراد با سن قابل تغییر می‌باشد، ‌ولی شخصیت فرد مبتلا به بیماری «آلزایمر» می‌تواند دچار دگرگونی گردد. ممکن است کاملا سر در گم، بدبین و یا منزوی شود. این تغییرات شامل بی‌تفاوتی، ترس و یا رفتارهای نامناسب نیز می‌باشد. - از دست دادن انگیزه: بطور طبیعی افراد گاهی از کارِ خانه، فعالیت‌های تجاری و یا وظایف اجتماعی خسته می‌شوند ولی در نهایت دوباره انگیزه‌های خود را پیدا می‌کنند، اما فرد مبتلا به بیماری «آلزایمر» ممکن است نسبت به وقایع و رویدادهای محیط زندگی و خانواده‌اش کاملا بی‌تفاوت به نظر بیاید.