معمولا به گفتوگو با خبرنگاران تن نمیدهد اما وقتی پای صحبتهایش مینشینی با متانت و سعهصدر به هر سوالی پاسخ میدهد. ادبیات و رفتار به قول معروف جنتلمنمابانهاش با فوتبالیستهای امروزی متفاوت است....
اهل مطالعه است و کتابهای فلسفه و روانشناسی در کتابخانه منزلش به چشم میخورد. در روزگاری که بسیاری از فوتبالیستهای امروزی برای چاقکردن نفس و فربه شدن عضلاتشان به داروهای نیروزا متوسل میشوند و زندگی ورزشیشان را به مخاطره میاندازند، دروازهبان سابق تیم ملی برای ماندن در سطح اول فوتبال ایران به برنامه تمرینی و غذایی کاملا طبیعی پناه میبرد. حسن رودباریان مصرف پروتئینهای طبیعی و خوردن صبحانه مفصل در کنار دوری از هیاهوی فوتبال و زندگی در آرامش را رمز و راز ماندگاریاش در سطح اول فوتبال ایران میداند. یک دهه و اندی در تیمهای بزرگ پایتخت بازی کرده اما هنوز مصدومیتی مانند پارگی رباط صلیبی، آسیبدیدگی مینیسک و حتی کشیدگی عضلانی را تجربه نکرده است. برای کنترل وزن هم نه مانند بعضی فوتبالیستهای امروزی لیپوساکشن میکند و نه سراغ داروهای غیرقانونی میرود، وزنه میزند و به قول خودش اینتربال میکند. خلاصه که حسن رودباریان یکی از خاصترین و البته سالمترین فوتبالیستهای فوتبال ایران است.
▪ آقای رودباریان، حدود ۱۵ سال است که در سطح اول فوتبال ایران بازی میکنی و یکی از قدیمیترین فوتبالیستهای لیگ برتر محسوب میشوی. فکر میکنی ماندگاری در فوتبال پرهیاهوی ایران، مستلزم رعایت چه مواردی است؟
- ۳ عامل در پیشرفت یک ورزشکار حرفهای تاثیرگذار است؛ استراحت، تمرین و تغذیه. این ۳ آیتم البته مکمل یکدیگر هستند. مسلما بازیکنی که از لحاظ روحی و جسمی آمادگی مطلوبی داشته باشد کمتر آسیب میبیند. به هر حال من نه در حد خیلی حرفهای اما در سطح بازیکنی که سابقه پوشیدن پیراهن تیم ملی و بازی در تیمهای بزرگ پایتخت را دارد، این مسایل را رعایت میکنم. تصور میکنم یکی از دلایل ماندگاری من در سطح اول فوتبال ایران، رعایت این ۳ اصل باشد. به نظر خودم یکی از معدود فوتبالیستهای ایرانی هستم که به ندرت دچار مسمومیت شدم.
▪ بعد از جام ملتهای ۲۰۰۷ که در ترکیب ثابت تیم ملی حضور داشتی به صورت ناگهانی از دوران آمادگی دور شدی و اکنون پس از ۴ سال یک بار دیگر آماده به نظر میرسی. در فصل جدید به حدی آماده نشان دادی که حتی قطبی از تو برای حضور در یکی از اردوهای تیم ملی دعوت کرد. در این بازه زمانی نسبتا طولانی چه اتفاقی افتاد که دوباره به این سطح برگشتی؟
- قبل از جامملتهای ۲۰۰۷ و در یک دوره ۴ ماهه، تمرینات طاقتفرسایی را پشتسر گذاشتم. در آن مقطع برای پوشیدن پیراهن شماره یک تیم ملی خیلی انگیزه داشتم. روزی ۳ جلسه تمرین میکردم، فقط به این خاطر که بتوانم در جام ملتها برای تیم ملی فیکس بازی کنم. به هر حال پس از این مسابقات تنها یک هفته استراحت کردم و به پرسپولیس پیوستم. بدون ریکاوری در تمرینات این تیم حاضر شدم و فکر میکنم جلسه سوم یا چهارم بود که از ناحیه کمر دچار مصدومیت شدم. ابتدا ۲ ماه استراحت کردم اما مصدومیتم تشدید شد و تا آخر فصل طول کشید. مصدومیتم به حدی بود که بعد از تمرین نمیتوانستم سر پا بایستم. خلاصه اینکه از آمادگی بدنی دور شدم و با بدشانسیهایی که آوردم طی چند سال گذشته به موفقیت قابلملاحظهای نرسیدم.
▪ فکر نمیکنی انتخابهای خوبی هم نداشتی؟
- با شما موافقم. انتخابهای بد هم در به وجود آمدن این مشکلات بیتاثیر نبود. البته در این فصل با پیوستن به راهآهن تصور میکنم بهترین انتخاب را داشتهام. در این باشگاه فضای تازهای را تجربه میکنم. محیط آرام و بیحاشیه تمرینات راهآهن، باعث شده تا خیلی زود به شرایط دوران آمادگیام نزدیک شوم.
▪ آرامش روحی، روانی تا چه حد بر میزان عملکرد یک فوتبالیست تاثیرگذار است؟
- خیلی زیاد، شخصیت من به شکلی است در فضای آرام و بیهیاهو سریعتر پیشرفت میکنم. به طور کلی روحیه آرام و درونگرایی دارم و به هیچ عنوان وارد درگیریها و حاشیههای رایج در فوتبال نمیشوم. به همین دلیل خیلی زود با محیطهای آرام خو میگیرم. من سالها در محیط آرام باشگاه پاس بازی کردم و اغلب اوقات هم به اردوی تیم ملی دعوت میشدم. در پاس فقط به تمرین و بازی فکر میکردیم و با همین تمرکز و آرامش درنهایت قهرمان لیگ سوم حرفهای شدیم. در پرسپولیس اما روزهای پرهیاهویی را تجربه کردم و اغلب در سایه بودم.
▪ فعالیتهای خارج از حوزه فوتبال هم ظاهرا روی عملکرد فوتبالیستهای ایرانی بیتاثیر نیست. اوقات پس از تمرین تو صرف انجام چه کارهایی میشود؟
- این مساله را همیشه به دوستانم هم گفتهام. به عنوان فوتبالیستی که بیش از یک دهه در سطح اول فوتبال ایران دوام آوردهام، هیچوقت «پاتوق» نداشتهام. اغلب فوتبالیستها در کنار فوتبال، رستوران یا یک مغازه لوکسفروشی را اداره میکنند اما من در تمام این سالها حرفه و سرگرمی دیگری نداشتهام. در روزهایی که تمرین ندارم، بیشتر کارهای شخصی و بانکیام را انجام میدهم و پس از تمرین هم مستقیما به منزل میروم. در دوران مجردی هم به همین روش زندگی میکردم. سعی میکردم اوقات فراغتم را با مطالعه پر کنم.
▪ بیشتر در مورد چه موضوعاتی مطالعه میکنی؟
- معمولا به همه حوزهها گریزی میزنم. کتابهای روانشناسی، تاریخی و فلسفی را مطالعه میکنم. البته بیشتر مطالعاتام در زمینه روانشناسی ورزشی است.
▪ مطالعه این کتابها به موفقیت تو در عرصه فوتبال کمک کرده؟
- قطعا. هر فوتبالیستی مانند سایر افراد جامعه گاهی اوقات در زندگی شخصی به بنبست میرسد و این مساله مطمئنا روی عملکرد فنیاش تاثیر منفیای دارد. همینجاست که این مطالعات کمک میکند تا محکم و استوار به مسیرش ادامه بدهد. در دورانی که پس از جام ملتهای آسیا روزهای دشواری را تجربه میکردم این مطالعات خیلی به دردم خورد.
▪ طی تمام این سالها کمتر پیش آمده که عکس تو روی جلد نشریات قرار بگیرد یا با مصاحبههای تند و تیز در کانون توجه مطبوعات قرار بگیری. دوری تو از رسانهها میتواند یک ترفند برای حفظ آرامشت باشد؟
- این مسایل ذاتی است. عدهای از فوتبالیستها دوست دارند همیشه مورد توجه قرار بگیرند. خود من وقتی عکسم را در نشریات میبینم یا یک مصاحبه تلویزیونی انجام میدهم لذت میبرم. منکر این نیستم که شهرت وسوسهکننده است اما شخصا سعی کردهام بیشتر به دلیل عملکرد فنیام مورد نقد و توجه قرار بگیرم نه گفتوگو علیه فلان بازیکن یا فلان مربی. بعضی فوتبالیستها تمرکز خود را صرف جولان دادن در صفحات نشریات ورزشی میکنند اما خود من معمولا بیسر و صدا زندگی میکنم.
▪ برگردیم به دنیای ورزش، از برنامه تمرینی خاصی الگوبرداری میکنی؟
- واقعیت این است که متاسفانه من مستعد چاقی هستم. اگر یک مقدار تمرینات را شل بگیرم خیلی زود چاق میشوم. در مجموع ۶ روز هفته را تمرین میکنم. در کوران مسابقات روزی دو ساعت مفید تمرین میکنم. اما یک ماه و نیم قبل از شروع فصل روزی ۳ جلسه تمرین دو ساعته را پشتسر میگذاشتم.
▪ حدود ۲، ۳ سال قبل به شدت چاق به نظر میرسیدی اما امروز به یک دروازهبان ترکهای تبدیل شدهای، برای کم کردن وزن روش خاصی دارید؟
- اساسا چربی از طریق غذا وارد بدن میشود. غذاهای چرب معمولا بزرگترین دلیل چاقی ورزشکاران به حساب میآیند و بینظمی غذایی به این مشکل دامن میزند. بعضی از فوتبالیستها ساعت خاصی را برای صرف صبحانه، ناهار و شام در نظر نمیگیرند و هر زمانی که احساس گرسنگی کنند، مشغول غذا خوردن میشوند. من برای وزن کم کردن تمام این مسایل را در نظر گرفتم. معمولا صبحانه را مفصل اما ناهار و شام را مختصر میخورم. تا حد امکان از خوردن نوشابه، سس و تنقلات پرهیز میکنم و رأس ساعت سر میز غذاخوری حاضر میشوم. علاوه بر این به نظرم نرم دویدن بهترین راه برای وزن کم کردن است. معمولا روی تردمیل یا دور زمین تمرین میدوم و هرازگاهی هم با اینتربال جلوی چاق شدنم را میگیرم. با کم خوردن و تمرین سنگین به راحتی میتوان وزن را کنترل کرد.
▪ گفتی صبحانه مفصل میخوری. این موضوع را کسی به تو توصیه کرده؟
- نه، من به خواب و صبحانه خیلی اهمیت میدهم. معمولا تا ساعت ۱۰ تا ۱۱صبح میخوابم و پس از آن هم برای صبحانه آماده میشوم. سعی میکنم یک صبحانه کامل بخورم. تخممرغ، شیر، عسل، پنیر، آب پرتقال و به طور کلی پروتئین در وعده غذایی صبحانه من حتما هست. پروتئین باعث افزایش حجم عضله میشود و ورزشکار را در برابر آسیبهای جدی واکسینه میکند. معمولا فوتبالیستها هرازگاهی دچار کشیدگی عضله میشوند اما مصرف پروتئین کمک میکند این اتفاق نیفتد. در تمام سالهایی که فوتبال بازی کردهام دچار کوفتگی یا ضربخوردگی شدهام اما هیچوقت مصدومیتی مانند کشیدگی عضله را تجربه نکردهام.
▪ ناهار و شام بیشتر چه غذایی میخوری؟
- بیشتر ماهی، گوشت سفید و گوشت قرمز بدون چربی مصرف میکنم. اما ما فوتبالیستها هم میهمانی میرویم و گاهی اوقات پرخوری هم میکنیم. شخصا فردای روزی که به میهمانی میروم، غذای کمتری میخورم.
▪ داروهای مکمل و البته قانونی چطور؟
- اغلب فوتبالیستها با داروهایی که پزشک تیم به آنها میدهد کمبود ویتامین و پروتئین بدنشان را جبران میکنند اما من زیاد اهل قرص و دارو نیستم. ترجیح میدهم با تغذیه طبیعی و به ویژه صبحانه مفصل ویتامینهای بدنم را تامین کنم. البته بعضی اوقات انواع مکملها مانند منیزیم را برای رفع خستگی مصرف میکنم.
▪ دلایل شیوع دوپینگ در فوتبال ایران را در چه مسایلی باید جستوجو کرد؟
- ۲ دلیل بزرگ؛ اول عدم آگاهی. متاسفانه خیلی از فوتبالیستها با دارو و مکملهای غیرقانونی آشنا نیستند. پزشک تیم یک دارویی تجویز میکند و آنها هم بدون تحقیق و مطالعه فقط مصرف میکنند. این عدم آگاهی البته در عموم مردم به چشم میخورد. عدهای وقتی سرما میخورند یا دچار یک بیماری ویروسی میشوند چشم بسته دارو مصرف میکنند اما عدهای هم هستند که مصرف یک آمپول یا قرص معمولی را بدون تحقیق نمیپذیرند. دوم اینکه بسیاری از فوتبالیستهای ایرانی ضعف قوای جسمانی دارند.
اغلب آنها کار بدنسازی نمیکنند اما عضلات قوی و درهم پیچیدهای دارند. این دسته به جای اینکه با وزنه زدن و برنامهغذایی طبیعی، ضعفهای جسمیشان را به حداقل برسانند راه میانبر و البته خطرناکتر را انتخاب میکنند. متاسفانه این که دوپینگ در فوتبال ایران شایع شده واقعیت است به نظر من سختگیری، مهمترین عامل برای پیشگیری است. کمااینکه شما میبینید از وقتی که جرائم پلیس راهنمایی و رانندگی بیشتر شده، رانندگان کمتر مرتکب تخلف میشوند. در فوتبال هم همین شیوه باید به کار گرفته شود.
