رمضان در کلام معصومین (ع)

ماه مبارک رمضان از جایگاه خاص و ویژه ای در میان مسلمانان برخوردار است و در سیره نبوی و کلام معصومین (ع) نیز بارها و بارها از کرامت و ویژگی های خاص این ماه مبارک سخن به میان آمده است. در حقیقت ماه مبارک رمضان فرصتی برای بندگان خداوند است که نگاه تازه ای به زندگی را تجربه کنند و بیشتر به سوی خداوند متوجه گردند.در ذیل برخی از احادیث معصومین در خصوص ماه مبارک می آید . حضرت امام حسن (ع) می فرمایند: ان الله جعل شهر رمضان مضمارا لخلقه ، فیستبقون فیه بطاعته الی مرضاته . ( تحف العقول ، ص ۲۳۹ )به درستی که خداوند ماه رمضان را میدان مسابقه خلق خود ساخته تا به وسیله طاعتش به رضای او سبقت گیرند . حضرت امام سجاد (ع) نیز می فرمایند : و الحمد لله الذی جعل من تلک السبل شهره شهر رمضان ، شهر الصیام ، و شهر الاسلام ، و شهر الطهور ، و شهر التمحیص ، و شهر القیام الذی انزل فیه القرآن ، هدی للناس ، و بینات من الهدی و الفرقان.(صحیفه سجادیه)و سپاس خدایی را سزاست که ماه خود ماه رمضان ( مستفاد از این جمله آن است که رمضان یکی از نامهای خدای تعالی است ) ماه صیام و روزه ( امساک و خودداری از خوردن و آشامیدن در اوقات معلومه ) و ماه اسلام ( ماه طاعت و فرمانبری از جهت بسیاری طاعت و بندگی ، یا ماه دین اسلام برای اینکه واجب شدن روزه آن از مختصات این امت است ، چنان که حفص ابن غیاث نخعی گفته : شنیدم حضرت صادق - علیه السلام - می فرمود : خداوند روزه ماه رمضان را بر هیچ‌یک از امتهای پیش از ما واجب نکرده است . پس به آن حضرت گفتم : معنی قول خدای تعالی " سوره ۲ ، آیه ۱۸۳ " : یا ایها الذین آمنوا کتب علیکم الصیام کما کتب علی الذین من قبلکم " ای اهل ایمان روزه بر شما واجب شد چنان که بر آنان که پیش از شما بودند واجب گردید " چیست ؟ فرمود : خداوند روزه ماه رمضان را بر پیغمبران واجب گردانید نه بر امتها ، پس این امت را به ماه رمضان " بر امتهای گذشته " برتری داد و وجوب روزه آن را بر رسول خدا و بر امت آن حضرت قرار داد ) و ماه پاکیزگی و ماه تصفیه و پاک کردن ( از گناهان ، یا ماه تخلیص و رهایی از آنها ) و ماه قیام و ایستادن ( برای نماز در شبها ) را یکی از آن راههای احسان قرار داد ( و اینکه ماه رمضان را ماه قیام گفتند برای آن است که نماز مستحبی در شبهای آن بسیار خوانده می شود و مشهور در روایات علاوه از نمازهای مستحبی که در هر شب باید خواند چنان که بسیاری از علما فرموده اند : خواندن هزار رکعت نماز در شبهای آن مستحب است . ● حضرت امام محمد باقر (ع) لکل شی ء ربیع ، و ربیع القرآن شهر رمضان. (کافی ، ج ۲ ، ص ۶۳۰) هر چیزی بهاری دارد و بهار قرآن ماه رمضان است . قال رسول الله: صوموا تصحّوا . حضرت رسول اکرم ـ صلّی الله علیه و آله ـ می‌فرماید: روزه بگیرید تا تندرست بمانید (شوید). امام صادق (ع) می‌فرماید: به راستی خداوند روزه را واجب کرده تا به وسیله او بین اغنیا و فقرا مساوات و برابری وجود آید و این برای آن است که ثروتمندانی که هرگز درد گرسنگی را احساس نکرده‌اند، به فقرا ترحم کنند. زیرا اغنیا هرگاه (خوردن و آشامیدنی) اراده کردند (و هوس هر نوع مأکولات و مشروبات کردند) برایشان میسر است. پس خداوند تبارک و تعالی (روزه را واجب کرد) که بین بندگانش از فقیر و غنی، برابری به وجود آورد و اینکه سرمایه‌داران مسلمان درد گرسنگی را لمس کنند تا بر ضعفاء رقّت آورند و بر گرسنگان عالم ترحم کنند. عن فاطمه الزهراء(سلام الله علیها): فرضَ الله الصیام تثبیتاً للاخلاص. حضرت فاطمه (س) فرمود: خداوند روزه را به خاطر تثبیت اخلاص واجب فرموده است. قال الباقر: الصیام و الحج تسکین القلوب.امام باقر (ع) فرمود: روزه و حجّ آرامش‌دهنده قلوب آدمیان است. قال رسول‌الله: انّ الجنّه باباً یدعی الدّیان لا یدخل منه الّا صائمون. رسول اکرم (ص) می‌فرماید: برای بهشت دری است به نام ریّان که فقط روزه‌داران از آن در داخل می‌شوند. قال رسول‌الله: انّ الله وکّلَ ملائکة بالدّعاء للصّائمین. رسول اکرم (ص) می‌فرماید: خداوند ملائکه‌ای را مأمور کرده است تا به روزه‌داران دعا کنند. قال ابوالحسن علی بن موسی الرضا (علیه السلام): دعوةالصائم تستجاب عند افطاره. امام رضا (ع) می‌فرماید: دعای روزه‌دار هنگام افطار به اجابت می‌رسد. از آثار دیگر روزه در روایات، می‌توان به دور کردن شیطان از انسان و قبولی اعمال و شفاعتش نام برد که در کتاب بحارالانوار، جلد ۹۶ و کتاب علل الشرایع صدوق و خطبه شعبانیّه، بیان شده است.