دکتر نیما، جلوه‌ی تازه‌ای از نقش‌های طنز

نقطه قوت سریال «ساختمان پزشکان» به کارگردانی «سروش صحت» را باید در نگارش متن‌های منسجمی جستجو کرد که دست‌پرورده نظرات و عقاید سرپرست این گروه یعنی «پیمان قاسمخانی» است. قاسمخانی به خوبی واقف است که چه رویدادی قابلیت تبدیل شدن به یک قصه نمایشی طنز را دارد و از این منظر چگونه می‌تواند بر ذهن مخاطبان تاثیرگذاری بیشتری داشته باشد؛ او در واقع به شکار لحظه‌هایی می‌رود که از رخ دادن یک اتفاق ساده در دل اجتماع سرچشمه می‌گیرد و به همین دلیل است که بیننده به سادگی از کنار آن وقایع عبور نمی‌کند. دکتر نیما افشار (بهنام تشکر) در این سریال نمادی از تناقض‌های موجود در شخصیت‌های افراد جامعه است به این معنی که شخصیتی ملموس و باورپذیر دارد و ناخودآگاه بر دل مخاطب می‌نشیند. دکتر نیما در واقع یکی از شخصیت‌هایی است که در جامعه و در اطراف ما زندگی می‌کند. رفتارهای دکتر افشار در این سریال نسبت به سایرین همان حرکات و اطوارهایی است که بارها در اطراف خود دیده‌ایم منتها اینکه نویسندگان چطور به نقطه‌ای برسند که داستان‌های برآمده از این اتفاقات حس و حالی شعارگونه نداشته باشند و بخشی از واقعیت‌های موجود در بطن جامعه را به مرحله باورپذیری برسانند دارای اهمیت است. کارکرد طنز در این راستا بیش از سایر گونه‌ها بر عمق ذهن‌ها نفوذ خواهد کرد و شخصیت‌های بسیاری در این وادی ماهیت درون خود را بروز می‌دهند. در سریال «ساختمان پزشکان» نیز شخصیت‌های بساری حضور دارند که قسمتی از نمونه‌های رفتاری در جامعه ما هستند؛ همچنان که می‌بینیم دکتر نیما به دلیل بیان واقعیت‌ها مورد سرزنش قرار می‌گیرد و رفتاری متفاوت از دیگران دارد در حالی‌که برادرش ناصر (هومن برق نورد) برخلاف او رفتاری هجومی داشته و از این طریق به خواسته‌های خود دست پیدا می‌کند. دکتر نیما افشار نمی‌خواهد مثل سایر شخصیت‌هایی که با آنها زندگی می‌کند رفتاری عوامانه داشته باشد و تقریبا از این اعمال فاصله گرفته است؛ در مقابل همسرش و پدر و مادرش قرار دارند که با وجود تحصیلات وی چندان هم برایش اهمیتی قائل نیستند و او را دیوانه می‌پندارند. ترکیب اصلی طنز بر اساس مبنای کار که در واقع روانشناسی است به خوبی آشکار شده و به همین خاطر است که مخاطب مجذوب لحظه‌هایی خواهد شد که تا پیش از این شاید طنز و روانشناسی در کنار یکدیگر را تماشایی نمی‌دانست. اعتبار کاری «سروش صحت» در مقام کارگردان نیز این‌بار در مراتب بالاتری قرار گرفته و نسبت به سریال قبلی او یعنی «چهارخونه» یک پیشرفت جدی و مهم به حساب می‌آید. هرچه که در سریال قبلی وی شاهد کاراکترهای مصنوعی و بیش از حد غلو شده بودیم حالا با تحلیل و تفسیر صحیح شخصیت‌ها از سوی خود او و نویسنده، با اثری متفاوت در بین کارهای او روبرو هستیم. با توجه به این که او سابقه نگارش متن‌های طنز و بازی در نقش های مختلف را دارد،از وی انتظار می‌رود تا در این دو حوزه بازنگری دقیقی داشته باشد که اتفاقا این دو نکته تا حد قابل قبولی در این سریال رعایت شده و جزئیات بیشتر درباره ترکیب نقش و انتخاب بازیگران مورد توجه قرار گرفته اند. گرچه بیشترین بار معنایی وابسته به نگاه نویسندگان وابسته است و شاید این گونه تصور شود که کارگردان سهم کمتری از این بابت داشته باشد اما صحت در این سریال با هدایت درست بازیگران برای رسیدن به نقش خود،از غلو شدن بیش از حد ماجراها که در انتها به خنده‌های پوچ و تمسخرآمیز می‌رسند کاسته است. البته نمی‌توان گفت تمام قصه‌های اجرا شده در این سریال با موشکافی تمام نوشته شده‌اند ولی به هر حال در وضعیتی که هر خنده‌ای طنز به حساب می‌آید این سریال توانسته جایگاه خود را نزد مخاطبان حفظ نماید و در دام لودگی و تکرار نیفتد. اثرگذاری سریال را باید دوری از غلو بیش از حد دانست و انتخاب مناسب برای نقش‌ها که فکر کارگردان بی‌شک در آن نقش عمده‌ای داشته است؛ کارگردان سعی داشته تا از انتخاب‌های تکراری پرهیز نماید و در عوض از چهره‌هایی که به گمان او قابلیت ایفای یک نقش طنز را دارند بهره گیرد؛ این اتفاق شاید نکته‌ای اساسی در اجرای طنزهای نمایشی باشد که تاکید بیشتر بر توانایی‌های درونی یک فرد باشد تا تماشای هر شبی یک چهره شناخته شده که نقش آفرینی‌اش تا پایان سریال رنگ می‌بازد و آن تازگی اولیه را ندارد. به نوشته سینماپرس؛ «بهنام تشکر» در نقش دکتر افشار با داشتن سابقه تئاتری خود رنگ و لعاب تازه‌ای به بازی‌های طنز داده و «شقایق دهقان» با وجود آنکه پیش از این‌ها نقش‌های بسیاری در زمینه طنز داشته اما در اینجا با بازی در نقش پرستو شیرزاد و بعنوان یک منشی تمام تلاش خود برای اثر گذاری در شیوه بازی به کار گرفته است. شاید نتوانیم عنوان طنز فاخر را برای سریال «ساختمان پزشکان» بکار ببریم اما فضای این سریال با رعایت مولفه‌های بسیار در زمینه‌های مختلف توانسته گامی را در جهت رسیدن به یک طنز مناسب و جذاب بردارد و از این جهت فرصتی غنیمت است اگر شاهد سریال‌هایی از این دست باشیم که نه تنها برای ایجاد خنده بلکه به ابراز بخشی از تلخی‌های ناگفته در جامعه می‌پردازند.