تب و تاب ، از کنکور ۹۰ تا ۹۱

اگر گمان کرده اید که با فروکش کردن تب کنکور ۹۰، کار و بار موسسات آموزشی وابسته به کنکور، کساد شده است سخت در اشتباه اید. درست است که کنکوری های امسال پس از اعلام نتایج به انتخاب رشته پرداخته اند و طی چند هفته آینده پرونده کنکور ۹۰ بسته می شود، اما خیل زیادی از کنکوری های سال آینده ، از همین حالا تلاش خود را برای موفقیت در سال آینده شروع کرده اند. وجه مشترک تمام کنکوری های موفق برنامه ریزی است و داوطلبان هم با توجه به این که یک سال فرصت دارند خود را برای یک برنامه ریزی دقیق آماده می کنند. اما آیا واقعا هر برنامه ریزی به موفقیت در کنکور منجر می شود. آیا شرکت در انواع و اقسام کلاس های کنکور و تدریس خصوصی می تواند ضامن موفقیت فرد باشد؟ واقعیت این است که تعداد داوطلبانی که هر سال از رتبه خود ناراضی هستند و یا پشت کنکور می مانند در رشته مورد علاقه خود قبول نمی شوند کم نیست. بیشتر این دسته از داوطلبان در کلاس های مختلف کنکور شرکت می کنند و هزینه زیادی را هم متقبل می شوند بدون این که نتیجه دلخواه را بگیرند. شاید بد نباشد این روزها که تب کنکور ۹۰ در حال فرونشستن است و با اتمام مهلت انتخاب رشته پرونده آن بسته می شود، نگاهی بیندازیم به شرایط افرادی که از هم اکنون برای قبولی در کنکور سال ۹۱ برنامه ریزی می کنند. ● ماراتن کنکور ۹۱ شروع می شود هر سال با اتمام مهلت انتخاب رشته شاهد تکاپوی جدی داوطلبان سال بعد کنکور در جامعه هستیم که طی آن والدین و داوطلبان برای کسب موفقیت در این ماراتن بزرگ از هیچ گونه تلاشی فروگذار نمی کنند. حامد سیامکی خبوشان کارشناس ارشد روان شناسی بالینی و عضو سازمان نظام مشاوره و روان شناسی با بیان این مطلب به خراسان می گوید: نکته این جاست که داوطلبان و خانواده هایشان در این فرآیند فشار روانی و مالی فراوانی را متحمل می شوند که با توجه به تجربه و آشنایی ما با مشکلات آن ها، می توان ۲ آسیب جدی را در این زمینه ردیابی کرد. نباید فراموش کرد که متاسفانه هر سال فشار، آسیب و نگرانی ها درباره گمراه کردن داوطلبان و خانواده های آن ها مضاعف می شود و بخش عمده ای از جامعه تحت تاثیر تبلیغات و هیاهوی آمادگی برای کنکور سال آینده قرار می گیرند. اولین آسیب، صدماتی است که بیشتر داوطلبان از ناحیه مشاورنماها می بینند. مشاورنماها بدون مدرک تخصصی مشاوره و روان شناسی و با استفاده از نفوذ در مراکز آمادگی کنکور صرفا با تکیه بر تجارب فردی و شخصی و به صرف تبلیغات پرشور درصد زیادی از دانش آموزان را جذب و هزینه های گزافی را به خانواده ها تحمیل می کنند. آن ها در واقع از تکاپوی خانواده ها برای آمادگی فرزندانشان در کنکور سال بعد به هر قیمتی سوءاستفاده می کنند. در این میان خانواده ها که با صرف هزینه زیاد امیدوار به قبولی فرزندشان هستند، تصور می کنند وظیفه خود را انجام داده اند. از طرفی موسسات آمادگی کنکور هم به هدف خود رسیده اند و در این میان آن چه مغفول می ماند، سلامت روحی- روانی دانش آموزان است که تحت تاثیر فشارهای ناشی از قبولی صد در صدی یا به دست آوردن رتبه بالا آسیب شدیدی می بیند. در این وضعیت آرامش و آسودگی خاطر دانش آموز فقط در چند روز اول شرکت در کلاس های آمادگی کنکور برقرار است و پس از آن هرچه هست اضطراب و استرس شدیدی است که به فرد تحمیل می شود. در بعضی موسسات آمادگی کنکور ادعا می شود که داوطلب با برگزاری آزمون های متعددمی تواند برای کنکور آمادگی یابد اما به هیچ عنوان این طور نیست و آزمون های غیرتخصصی با کیفیت آزمون اصلی کنکور فاصله بسیار زیادی دارد . به گفته سیامکی بازار مکاره موسسات کنکور معرفی دانش آموز به دبیران خاص، برنامه ریزی های روتین و مدون ، اعلام خبرهای غیرواقعی از کنکور سال جاری و سال آینده برای ایجاد اضطراب و تلاش برای جذب هرچه بیشتر دانش آموز، تست زنی معکوس، استفاده از هیپنوتیزم ارائه آمار غیرواقعی از پذیرفته شدگان و رتبه داوطلبان سال های گذشته از دیگر آسیب هایی است که داوطلبان شرکت کننده در موسسات آمادگی کنکور را تهدید می کند. نکته این جاست که این موسسات در واقع محلی برای کسب درآمد است و داوطلبان غافل از این موضوع تمام برنامه ها و تلاش های خود را حول محور این موسسات قرار می دهند. نباید فراموش کرد که فشار تبلیغات شرکت در کلاس های کنکور آن قدر زیاد است که داوطلبان و خانواده ها به ناچار به سمت ثبت نام در این مراکز گام برمی دارند و امیدوارند به علت صرف وقت و هزینه بتوانند نتیجه خوبی بگیرند. ذکر این نکته ضروری است که کلاس های کنکور مفید است و باعث تقویت بنیه علمی دانش آموز می شود اما آسیب دوم از همین جا ناشی می شود. زیرا شرکت بی رویه در این کلاس ها بیشتر وقت دانش آموز را می گیرد. بسیاری از برگزارکنندگان کنکورهای نمایشی با همکاری مشاورنماها حلقه ارتباطی را تشکیل می دهند که طی آن دانش آموزان را به ثبت نام و شرکت در این کلاس ها تشویق می کنند. حتی بعضی مدارس با توجه به حساسیت و نگرانی دانش آموزان و خانواده ها اقدام به برگزاری کلاس های مختلف آمادگی کنکور می کنند بدون این که استاندارد و جمعیت آماری کنکور اصلی را مدنظر قرار دهند. ● شرکت در کلاس یا مطالعه فردی نکته ای که در این میان فراموش می شود، فشار روانی شدیدی است که به داوطلب وارد می آید. از سوی دیگر والدین فراموش می کنند که فرزندشان باید آن قدر وقت آزاد داشته باشد که بتواند در منزل مطالعه کند. والدین پس از نتیجه نگرفتن فرزندشان شکایت می کنند که هزینه زیادی برای کلاس های کنکور متحمل شده اند و نمی دانند چرا فرزندشان قبول نشده است، آن ها به خرید کتاب های تست، کلاس های آمادگی کنکور و معلم خصوصی اشاره می کنند غافل از این که فرزند آن ها با این برنامه سنگین اصلا وقت مطالعه نداشته است. این عضو سازمان نظام مشاوره و روان شناسی کشور تصریح می کند: درست به همین دلیل است که طبق آمارها بچه های شهرستانی اغلب بهتر از بچه های مراکز استان ها در کنکور نتیجه می گیرند. آن ها دچار حاشیه ها نمی شوند و به توانایی های خودشان تکیه می کنند نه به تست آزمایشی و کلاس های کنکور. سازمان سنجش بارها اعلام کرده که منابع سوالات کتب درسی است و اگر فردی کتب درسی را به خوبی مطالعه کند، در کنکور موفق می شود. حال ممکن است دانش آموزی در یک یا ۲ درس ضعیف تر باشد. در این حالت ما توصیه می کنیم در کلاس های آمادگی همان درس شرکت کند نه تمام دروس. فراموش نکنید که دانش آموزان هنوز مشغول تحصیل هستند، دروس سال جاری خود را باید مطالعه کنند و نمرات خوبی بگیرند و در عین حال خود را برای کنکور آماده کنند. ● توصیه به والدین برنامه ریزی هدفمند و اصولی از همین حالا باید شروع شود اما نه برای شرکت در کلاس بلکه برای مطالعه به موقع و مرور کتب درسی. وی با تاکید بر این که مشاوره باید اصولی و علمی انجام شود، توصیه می کند: بهتر است والدین از صلاحیت و مجوز مشاور مربوطه اطمینان داشته باشند. متاسفانه بازار مشاوره تحصیلی گرم است و بسیاری از افراد بدون صلاحیت با مدرک فوق دیپلم، مدرک غیرتخصصی و نامرتبط اقدام به مشاوره می کنند که در این بازار حضور پرشوری دارند. در جدیدترین شیوه تبلیغاتی این موسسات، مشاوران با دریافت هزینه گزافی ضمن مشاوره در منزل حضور پیدا می کنند و در حفظ دروس به وی کمک می کنند. خانواده ها باید توجه داشته باشند هر فردی که مشاور است لزوما صلاحیت اخلاقی ندارد و باید از سلامت اخلاقی و حرفه ای او اطمینان حاصل کنند. داوطلبان باید بدانند که موفقیت آن ها در کنکور فارغ از تمامی تبلیغات و حاشیه هایی که وجود دارد، به توانایی های فردی آن هابستگی دارد. صرف هزینه و شرکت در کلاس های متعدد و نتیجه نگرفتن برای دانش آموز احساس گناه به وجود می آورد که در مراجعه به یک مشاور متخصص برطرف می شود و والدین پس از آگاهی از فشار روانی که روی دوش فرزندشان گذاشته اند تصمیم می گیرند به او اجازه دهند خودش برای ورود به دانشگاه و قبولی در رشته مورد علاقه اش تلاش کند. ● وقت آزاد برای مطالعه نکته ای که همیشه فراموش می شود، فشار روانی شدیدی است که به داوطلب وارد می آیدو والدین فراموش می کنند که فرزندشان باید آن قدر وقت آزاد داشته باشد که بتواند در منزل مطالعه کند.