با دهانی‌که‌ همیشه خشک است، چه کنیم؟

بعضی وقت‌ها که می‌ترسیم یا دچار هیجان می‌شویم، آب دهان‌مان خشک می‌شود و این مسئله ما را با مشکل روبه‌رو می‌کند، حالا فرض کنید در تمام ۲۴ ساعت این مشکل را داشته باشید، با چنین مشکل آزاردهنده‌ای چه خواهید کرد؟ مشکل خشکی دهان وقتی اتفاق می‌افتد که دهان یا اصلا بزاق ترشح نمی‌کند یا میزان ترشح آن کم است. اگر ترشح بزاق شما کم باشد ممکن است بزاق غلیظ و سخت شده و قورت‌دادن آن مشکل شود اما فکر نکنید خشکی دهان و کمبود بزاق فقط وقتی اتفاق می‌افتد که تشنه هستید، نه، عوامل متعددی می‌تواند باعث این حالت شود. در ضمن یادتان باشد‌ بزاق‌ دهان شما به هضم مواد‌غذایی که می‌خورید کمک می‌کند، تکه‌های غذا را از لابه‌لای دندان‌های شما دور می‌کند در نتیجه باعث افزایش عمر دندان‌های شما می‌شود. ● وقتی صحبت سخت می‌شود وقتی بزاق کم‌ترشح شود، پوست اطراف لب خشک و سخت می‌شود؛ این مسئله می‌تواند به پوسته پوسته‌ شدن لب و ایجاد زخم‌هایی در پوست گوشه‌ دهان شود و مشکل آزاردهنده‌ای برای شما رقم بزند. در این موارد زبان شما احساس خشکی، زبری و بی‌حسی می‌کند. در این وضعیت شما در بلع غذا و حتی صحبت‌کردن مشکل خواهید داشت چرا که بزاق حالت نرم و مرطوب‌کردن زبان و حفره دهان را هم بر عهده دارد. ● سیگار چه تاثیری بر خشکی دهان دارد؟ ده‌ها دلیل برای ترک‌ سیگار وجود دارد، خشک‌شدن دهان و بدبوشدن دهان یکی از این دلایل است. خود سیگار‌کشیدن باعث خشکی دهان نخواهد شد اما سیگار، پیپ، قلیان و حتی جویدن تنباکو می‌تواند خشکی دهان را بدتر کند. کافئین هم یکی از مواردی است که می‌تواند باعث خشکی دهان یا تشدید آن شود. ● اهمیت نخ دندان و مسواک اگر دچار مشکل خشکی دهان هستید با پزشک یا دندان‌پزشک خود مشورت کنید. حتما به او در مورد داروهایی که مصرف می‌کنید بگویید. همچنین یادتان باشد حالت خشکی دهان می‌تواند نشانگر وجود بیماری یا حالتی در بدن‌تان باشد. این نکته را هم فراموش نکنید که کم‌شدن بزاق دهان برای دندان‌‌ها مضر است‌ برای همین اگر این مشکل را دارید مراجعات مکرر به دندان‌پزشک خود داشته باشید. قطعا این نکته‌ها را دندان‌پزشک‌تان به شما یادآوری خواهد کرد اما ما هم روی این موضوع تاکید می‌کنیم که حتما هر بار بعد از غذاخوردن دندان‌های‌تان را مسواک بزنید و نخ دندان‌ بکشید. اگر هم نمی‌توانید در محل کار مسواک بزنید حداقل دهان‌تان را شست‌وشو دهید و غرغره کنید. طی روز هم بارها و بارها دهان‌تان را شست‌وشو دهید و نگذارید دهان‌تان هیچ‌گاه خشک باشد. ● چرا دهان‌تان بدبو می‌شود؟ خشکی دهان مشکلی نیست که به‌خودی خود وجود داشته باشد و مشکل دیگری را هم به‌دنبال خود رقم نزند، از آنجا که در این حالت میزان بزاق در دهان شما کم خواهد بود در نتیجه مواد‌غذایی از لابه‌لای دندان‌ها و لثه‌های شما برداشته نخواهد شد در نهایت هم دندان‌های‌تان خراب خواهد شد و هم دهان‌تان بوی بدی خواهد داد. در ضمن ممکن است درصورت استفاده از رژ لب متوجه شوید تکه‌هایی از رژ لب روی دندان‌های‌تان خواهد ماند که پاک نمی‌شود چرا که بزاقی نیست که آن را بشوید. در ضمن احساس خشکی دهان و گلو حتی می‌تواند احساس خفگی و سخت شدن تنفس را هم به فرد بدهد. ● داروهایی که دهان را خشک می‌کنند بیشتر از ۴۰۰ نوع دارو می‌توانند باعث ایجاد حالت خشکی دهان شوند که شایع‌ترین آن‌ها داروهای ضدحساسیت و داروهای درمان سرماخوردگی هستند که توسط افراد بسیار زیادی در فصل‌‌های بهار و زمستان مورد استفاده قرار می‌گیرند. جدا از این بسیاری از داروهای تجویزشده برای افزایش فشار خون، مشکلات مثانه و نیز مشکلات روحی و روانی هم می‌توانند این حالت را ایجاد کنند. در ضمن برخی شیوه‌های درمانی مثل داروهای شیمی‌درمانی یا اشعه‌درمانی (رادیوتراپی) هم این حالت را ایجاد می‌کنند. ● مزه غذاها را نمی‌فهمید هرگونه آسیب عصبی و صدمه به سر و گردن می‌تواند باعث خشکی دهان شود. رشته‌های عصبی مامور رساندن پیا‌م‌های مغزی به غدد ترشح‌‌کننده بزاق هستند و اگر این رشته‌ها آسیب ببینند ممکن است نتوانند کار خود را خیلی خوب انجام دهند در نتیجه ترشح بزاق انجام نگیرد. در ضمن اینگونه آسیب‌ها ممکن است باعث شود فرد دیگر مزه غذا را هم حس نکند. گیرنده‌های درک طعم و مزه غذا در دهان و حلق است و در واقع این مراکز با سنجش غذای همراه با بزاق کار می‌کنند به همین دلیل در این افراد ممکن است حالت ‌احساس‌نکردن طعم غذا ایجاد شود. ● وقتی اشک هم نمی‌توانید بریزید یک بیماری به نام سندرم شوگرن هم می‌تواند باعث ایجاد خشکی‌ دهان شود. این بیماری یک نوع حالت خودایمنی است (بیماری‌های خودایمنی حالتی است که در آن بخشی از بدن علیه بخشی دیگر از بدن وارد عمل می‌شود) که در آن سلول‌های لنفوسیتی خون به غدد اشکی و بزاقی بدن حمله می‌کنند؛ این باعث می‌شود که چشم‌ها و دهان فرد خشک شود. در ضمن بیماری‌های مزمن و پیشرونده‌ای چون دیابت و بیماری ایدز هم می‌توانند طی دوره خود این حالت را ایجاد کنند.