دانشمندان اقليم‌شناس حساب کرده‌اند که ميزان متوسط باران سالانه زمين در حدود ۹۷۵ ميلى‌متر است و بر اين اساس جمع بارانى که در هر سال در تمام سطح زمين اعم از درياها و خشکى‌ها فرو مى‌ريزد معادل با (به توان يازده) ۱۰×۴۹۷۱ مترمکعب مى‌گردد۱


(۱ى و دو مقاله جغرافيائي، مقاله ۱۹، صفحه ۱۶۹، مقدار باران متوسط سالانه سطح کره‌زمين بدين طريق محاسبه مى‌گردد.


۹۷۵ = ۴۹،۷۱۰ =       ۹ ۱۰?۱۱ ۱۰?۴۹۷۱ =     باران سالانه جهان
    (ميلى‌متر مکعب)
   ۵۱      ۱۲ ۱۰×۶ ۱۰?۵۱۰      مساحت کره‌زمين
    (ميلى‌متر مربع)


از اين مقدار باران حدود ۷۵ درصد آن در سطح اقيانوس‌ها ريخته و ۲۵ درصد باقى‌مانده در پهنه خشکى‌ها فرو مى‌ريزد. بخار آبى که سبب ايجاد باران‌هاى سالانه کره‌زمين مى‌گردد حدود ۸۲ درصد آن از سطح اقيانوس‌ها برخاسته و تنها ۱۸ درصد آن از سطح تمامى آب‌هاى سطح خشکى‌ها برمى‌خيزد زيرا حدود ۷ درصد از کل بخار آب اقيانوس‌ها به‌شکل باران به‌سمت خشکى‌ها منحرف مى‌گردند و در مقابل آب‌هائى که از سطح خشکى‌ها به‌صورت رودهاى پراکنده مجدداً به سطح اقيانوس‌ها برمى‌گردند بيش از ۷ درصد کل بارندگى‌ها سطح زمين را تشکيل نمى‌دهند (Earth science، page 121، Teacher Edition 1970).


پراکندگى قاره‌ها و وضع ناهموارى‌ها در وضع بارش باران اثر فراوان دارد، کوه‌ها جلوى عبور ابرها را گرفته و مسير ابرها را منحرف مى‌نمايند، گردش زمين در حرکت ابرها اثر مى‌گذارد. مثلاً بخارآب‌هاى مغرب آفريقا در اقيانوس‌اطلس به‌سمت شرق منحرف شده پس از عبور از درياى مديترانه به‌سمت ترکيه و ايران به‌حرکت مى‌آيد.


شمال آفريقا داراى هواى گرم است. ابرها بدان سو حرکت نمى‌کنند ولى هواهاى سرد ارتفاعات مرکزى اروپا (کوه‌هاى آلپ) به‌سمت هواهاى گرم ابرى حرکت کرده و از برخورد اين دو توده هواى سرد و گرم بارانى که ايجاد مى‌شود قسمت اعظم ريزش آن در سواحل جنوبى اروپا مى‌بارد منتهى از غرب به شرق هر چه پيش برويم کشورها باران کمترى دريافت مى‌دارند. سرانجام باقى‌مانده اين ابرها به ترکيه مى‌رسند و اگر قدرت و فشارى داشته باشند، از کوه‌هاى ترکيه گذشته به کوه‌هاى غربى ايران (زاگرس) مى‌رسند. اگر فشار زيادى را دارا بودند، از کوه‌هاى غربى ايران گذشته وارد ايران مى‌شوند و اگر نه در دره‌هاى اين کوه‌ها تغيير مسير مى‌دهند.


اين ابرها که بدين‌ترتيب وارد کشور ايران مى‌شوند از غرب به شرق باران خود را از دست مى‌دهند در نتيجه مناطق غربى ايران به‌مراتب باران فراوان‌ترى از مناطق شرقى ايران دريافت خواهند داشت.


در مطالعه باران بايد توجه داشت که عامل ارتفاع از سطح دريا در ميزان ريزش باران سخت مؤثر است زيرا در ارتفاع بيشتر مقدار ريزش باران نيز زيادتر است و علاوه بر آن در ارتفاعات که داراى هواى سردترى نسبت به فلات‌ها و جلگه‌ها است ريزش باران به‌صورت برف مشاهده مى‌شود و به واسطه سرماى زياد بعضى از مناطق کوهستانى مدت مديدى اين برف‌ها مشاهده مى‌گردند و گاهى به‌صورت يخچال‌هاى دائمى درمى‌آيند مانند يخچال‌هاى دائمى قله دماوند.