همان‌طورى که اسم تجارتى معرف تجارتخانه و کالائى است که تاجر عرضه مى‌نمايد علامت تجارى هم بيانگر همين معنى است به اين جهت در ماده يک قانون ثبت علائم و اختراعات مصوب اول تيرماه ۱۳۱۸ از آن چنين تعريف به‌عمل آمده است.


علامت تجارتى عبارت است از هر گونه علامتى اعم از نقش، تصوير، رقم، حرف، عبارت، مهر و ... که براى امتياز و تشخيص لوازم صنعتى و تجارتى تعيين و انتخاب مى‌شود علامت تجارتى معرف و مشخص‌کننده محصولى است که تحت آن علامت عرضه مى‌گردد. علامت تجارتى در صورتى‌که برابر ماده ۲ قانون ثبت علائم و اختراعات به ثبت رسيده باشد انحصارى است يعنى مخصوص کسى است که آن را به ثبت رسانيده و تجار ديگر حق استفاده از آن را نخواهند داشت.


لازم به تذکر است که علامت تجارتى ثبت شده گرچه انحصارى است ولى قابل انتقال به تجار ديگر مى‌باشد و در ماده ۲۴۹ قانون مجازات سابق و قوانين فعلى (مواد ۵۲۹ و ۵۳۰ قانون تجارت اسلامى - تعزيرات) جعل و يا تقليد علائم تجارتى ثبت شده مجاز نمى‌باشد و کسانى که آن را جعل و يا از آن تقليد نمايند قابل مجازات مى‌باشند.


ثبت علائم تجارى قبلاً اجبارى نبود و به اختيار صاحبان صنايع و تجار گذاشته شده بود. ليکن در تصويب‌نامه مصوب ۳ ارديبهشت ۱۳۲۸ هيئت دولت، ثبت علائم تجارتى را براى موارد زير اجبارى نمود.


۱. مواد غذائى که در لفاف و ظروف مخصوصى باشد مثل کنسرو، کره، شکلات و روغن‌هاى مختلف و ...


۲. نوشابه و آب‌هاى گازدار


۳. لوازم آرايش که اثر مستقيم روى پوست بدن انسان دارند مثل صابون، عطر، ادکلن


۴. داروهاى اختصاصى با موارد استعمال طبى اعم از انسانى و حيواني


بنابراين به موجب اين آئين‌نامه که آئين‌نامه اجرائى قانون ثبت علائم و اختراعات و ثبت علائم تجارتى مى‌باشد به‌وسيله اظهارنامه بايد مشخصات کامل متقاضى آن و شرح علامت اعم از تصوير يا نقش ذکر گردد ضمن اينکه بايد در اظهارنامه شماره جنس نيز قيد شود مدت اعتبار علائم تجارتى ۱۰ سال است و پس از آن نيز قابل تمديد مى‌باشد.


لازم به توضيح است که آئين‌نامه اصلاحى اجراء قانون ثبت علائم تجارتى و اختراعات در سال ۱۳۳۷ تصويب گرديده و در سال‌هاى بعد اصلاحاتى در آن به‌عمل آمده است که شامل ۶۷ ماده مى‌باشد.