گزارش مستقيم اعمال غيرقانونى

در شرايطى که در بندهاى زير تشريح شده است حسابرسان مسؤوليت دارند اعمال خلاف قانون را مستقيماً به اشخاص خارج از واحد مورد رسيدگى گزارش کنند. ايفاء اين مسؤوليت براى حسابرسان حتى در صورت استعفاء يا برکنارى ضرورى است. (حسابرسان داخلى واحد اقتصادى که توسط اين واحد استخدام شده‌اند، موظف به گزارش نتايج کار خود به خارج از واحد مطبوع نيستند)


واحد مورد رسيدگى ممکن است به موجب قوانين و مقررات ملزم باشد تا اعمال غيرقانونى مشخصى را به اشخاص خارج از آن واحد (به‌طور مثال، به بازرس کل فدرال يا دادستان کل) گزارش کند. اگر حسابرسان اينگونه اعمال غيرقانونى را به واحد مورد رسيدگى اطلاع داده باشند، اما واحد مورد رسيدگى موضوع را به اشخاص مقرر گزارش نکرده باشد، آنگاه حسابرسان بايد آگاهى خود از قصور واحد مورد رسيدگى در گزارش اعمال غيرقانونى را به اطلاع مقامات مافوق شرکت برسانند. اگر پس از گزارش حسابرسان واحد مورد رسيدگى گزارش خواسته شده را در اسرع وقت ممکن ارسال نکند، حسابرسان بايد اعمال غيرقانونى را مستقيماً يا اشخاصى که توسط قانون و مقررات مشخص شده است گزارش کنند.


حسابرسان بايد به‌منظور اثبات ادعاهاى مديريت مبنى بر گزارش اعمال غيرقانوني، شواهد کافي، قابل اطمينان و مربوط را (به‌طور مثال، از طريق کسب تائيديه از اشخاص خارج از شرکت) کسب کنند. اگر انجام چنين کارى براى آنها مقدور نباشد، آنگاه آنها بايد اعمال غيرقانونى را به‌شرح مذکور مستقيماً به اشخاص ذى‌ربط گزارش دهند.


فصل ششم به حسابرسان خاطرنشان مى‌سازد که آنها تحت برخى از شرايط، قوانين، مقررات، يا رويه‌ها ممکن است ملزم باشند انواع مشخصى از اعمال غيرقانونى را سريعاً به نيروهاى انتظامى يا مقامات بازرسى گزارش کنند. هنگامى‌که حسابرسان به اين نتيجه برسند که چنين اعمال غيرقانونى صورت گرفته و يا احتمال وقوع آن وجود دارد، بايد از مقامات ذى‌ربط و يا مشاور حقوقى خود سؤال کنند که آيا گزارش کردن اطلاعات مشخصى درباره عمل غيرقانونى موردنظر به روند بازرسى‌ها يا اقدامات قانونى خللى وارد مى‌سازد يا خير. در اين‌ خصوص حسابرسان بايد گزارش خود را به اطلاعاتى محدود کنند که قبلاً در اختيار عموم قرار گرفته است و به روند اقدامات قانونى و يا بازپرسى لطمه‌اى وارد نمى‌کند.

کنترل‌هاى مديريت

حسابرسان بايد دامنه عمليات خود درباره کنترل‌هاى مديريت و هرگونه نقاط ضعف قابل توجه کشف شده در جريان حسابرسى را گزارش کنند.


گزارشگرى درباره کنترل‌هاى مديريت، متناسب بااهميت نقاط ضعف کشف شده و رابطه آن نقاط ضعف با هدف حسابرسى متفاوت است.


در قراردادهائى که هدف آن تنها حسابرسى کنترل‌هاى مديريت است، نکات ضعف قابل گزارش، عدم کارائى تلقى مى‌گردد و لازم است در گزارش منعکس شود. کنترل‌هاى مديريت ارزيابى شده بايد تا حدى مشخص شود که براى بيان روشن هدف، دامنه رسيدگى و روش اجراء عمليات حسابرسى ضرورى است.


در حسابرسى عملياتي، حسابرسان ممکن است تشخيص دهند که علت عدم کارائى عملکرد، وجود نکات ضعف بااهميت در کنترل‌هاى مديريت است. در گزارش اين نوع يافته‌هاى حسابرسي، نکات ضعف کنترل‌هاى مديريت بايد به‌عنوان علت تشريح شود.

ديدگاه مقامات مسئول

حسابرسان بايد ديدگاه مقامات مسئول طرح مورد رسيدگى را درباره يافته‌ها، نتيجه‌گيرى‌ها و پيشنهادهاى حسابرسان و نيز اصلاحات انجام شده گزارش کنند. يکى از مؤثرترين راه‌هاى حصول اطمينان از منصفانه، کامل و هدفمند بودن گزارش حسابرسي، اين است که قبل از صدور گزارش، در صورتى‌که مناسب باشد، مقامات مسئول واحد مورد رسيدگى آن را بررسى کنند و نظرات آنها دريافت شود. با داشتن نظرات مقامات مسئول، گزارشى تهيه خواهد شد که نه‌تنها يافته‌هاى حسابرسى و نظرات حسابرسان، بلکه نظرات اشخاص مسئول و نيز برنامه‌ريزى نحوه برخورد آنان با يافته‌ها را نشان مى‌دهد.


حسابرسان معمولاً بايد از مقامات مسئول بخواهند که ديدگاه‌هاى خود درباره يافته‌هاى حسابرسي، نتيجه‌گيرى‌ها و نيز پيشنهادها را به‌صورت کتبى ارائه دهند. در مواردى که کسب نظرات کتبى مقدور نباشد، لازم است نظرات شفاهى آنها دريات شود.


پيش از صدور گزارش، بايد نظر مقامات مسئول به‌نحو مناسب و هدفمند ارزيابى شود و در صورت مناسب بودن در گزارش انعکاس يابد. اظهارنظر مقامات مسئول نظير قول دادن يا برنامه‌ريزى اقدامات اصلاحي، بايد يادداشت شود، اما، به هيچ‌وجه نبايد به‌عنوان توجيهى براى حذف يک يافته بااهميت يا يک پيشنهاد اصلاحى مورد قبول واقع شود.


در مواردى که نظرات مقامات مسئول برخلاف يافته‌ها، نتيجه‌گيرى‌ها، يا پيشنهادهاى اصلاحى گزارش حسابرسى باشد و به اعتقاد حسابرسان چنين نظراتى فاقد اعتبار لازم باشد، حسابرسان ممکن است تصميم بگيرند که دلايل در آن نظرات را بيان کنند برعکس، در صورتى‌که نظرات مقامات مسئول معتبر باشد، حسابرسان بايد گزارش خود را اصلاح کنند.

دستاوردهاى ارزشمند

حسابرسان بايد دستاوردهاى ارزشمند به‌ويژه در مواردى که نتايج پيشرفت‌هاى مديريت در جاى ديگر نيز کاربرد دارد، را گزارش کنند.


دستاوردهاى ارزشمند مديريت که در جريان حسابرسى مشخص مى‌شود و در دامنه حسابرسى قرار دارد، بايد همراه با نارسائى‌هاى مربوط، در گزارش حسابرسى ارائه شود. چنين اطلاعاتي، با ايجاد تعادل مناسب در گزارش حسابرسي، ارائه منصفانه‌ترى از وضعيت را ممکن مى‌سازد. علاوه بر آن، اضافه کردن چنين دستاوردهائى در گزارش ممکن است موجب بهبود عملکرد در ساير سازمان‌هاى دولتى شود که گزارش را مى‌خوانند.

موارد نيازمند بررسى بيشتر

حسابرسان بايد کليه موارد بااهميت نيازمند کار بيشتر را به همکاران مسئول برنامه‌ريزى کار حسابرسى بعدى خاطرنشان سازند.


اگر در جريان حسابرسي، حسابرسان به موارد بااهميتى برخورد کنند که مستلزم کار حسابرسى بيشتر باشد، ليکن آن موارد به‌طور مستقيم به هدف حسابرسى مربوط نباشد يا حسابرسان فرصت يا منابع کافى براى گسترش رسيدگى خود را نداشته باشند، آنها بايد مراتب را به حسابرسان شاغل در سازمان حسابرسى مسئول برنامه‌ريزى کارهاى آتى حسابرسى خاطرنشان سازند. هم‌چنين حسابرسان بايد در صورتى‌که مناسب باشد اين موارد و دلايل نياز بررسى بيشتر آنها را در گزارش خود افشاء کنند.

اطلاعات خصوصى و محرمانه

در صورتى‌که افشاء اطلاعات معينى ممنوع شده باشد. حسابرسان بايد ماهيت اطلاعات حذف شده و نيز الزامات توجيه کنند اين موارد را گزارش کنند.


افشاء عمومى اطلاعاتى مشخص ممکن است از طريق قوانين فدرال، قوانين ايالتى يا قوانين و مقررات محلى ممنوع شده باشد. چنين اطلاعاتى ممکن است بر اساس اصل ”نياز به دانستن“، تنها در اختيار اشخاصى قرار داده شود که قانون يا مقررات، آنها را مجاز به دريافت آن اطلاعات کرده باشد.


اگر چنين الزاماتى حسابرسان را از درج اطلاعات مربوط در گزارش خود منع کند، بايد ماهيت اطلاعات حذف شده و الزامات توجيه کنند حذف آن اطلاعات گزارش شود. حسابرسان بايد قبل از حذف اطلاعات، اطمينان حاصل کنند که الزام معتبرى براى چنين حذفى وجود دارد و در صورت ضرورت با مشاور حقوقى مشورت نمايند.