محققان مركز تحقیقات آسیب‌های شیمیایی دانشگاه علوم پزشكی و خدمات بهداشتی درمانی بقیه‌الله (عج) با همكاری دانشكده داروسازی دانشگاه علوم پزشكی و خدمات بهداشتی درمانی مشهد موفق به بررسی اثر درمانی تركیب گیاهی جدیدی به نام «كوركومین» بر میزان خارش، عوارض پوستی و كیفیت زندگی در جانبازان شیمیایی «گاز خردل» شدند.

دكتر امیرحسین صاحبكار، دانشجوی دكتری تخصصی بیوتكنولوژی دارویی دانشكده داروسازی دانشگاه علوم پزشكی و خدمات بهداشتی درمانی مشهد و مجری طرح در گفت‌وگو با خبرنگار «پژوهشی» خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا) اظهار كرد: بسیاری از مصدومان شیمیایی جنگ تحمیلی در حال حاضر از عوارض مزمن ناشی از مواجهه با «سولفور موستارد» (گاز خردل) رنج می‌برند كه خارش شایع‌ترین عارضه مزمن این گاز شیمیایی بوده كه می‌تواند بر كیفیت زندگی بیمار تاثیر منفی بر جای گذارد.

وی افزود: درمان‌های رایج مورد استفاده برای خارش عموما مبتنی بر علامت درمانی بوده و استفاده درازمدت از آن‌ها منجر به بروز عوارض‌ متعدد می‌شود این در حالی است كه «كوركومین» یك تركیب گیاهی پلی فنلی است كه رنگدانه و مهمترین ماده فعال بیولوژیك زردچوبه به حساب می‌آید. این تركیب گیاهی دارای ویژگی‌های منحصر به فردی مانند نداشتن عوارض جانبی حتی در دوزهای بالا و اثرات بیولوژیك متعدد از جمله خواص ضد التهابی، ضد توموری و آنتی اكسیدانی است.

صاحبكار با بیان اینكه در این طرح به بررسی اثربخشی كوركومین به عنوان یك درمان جدید در تسكین علائم خارش دهنده مزمن ناشی از گاز خردل پرداخته شده است، خاطرنشان كرد: در این بررسی ۹۶ جانباز مرد ایرانی دچار عوارض خارش دهنده ناشی از سولفور موستارد به صورت تصادفی و در دو گروه طی مدت چهار هفته تحت درمان با كوركومین (در یك گروه ۴۶ نفری) و دارونما (در یك گروه ۵۰ نفری) قرار گرفتند. نتایج این بررسی نشان می‌دهد كه میزان عوارض و ضایعات پوستی كه در بین این بیماران بسیار شایع است به صورت معناداری كاهش یافته، علائم خارش را تسكین داده و همچنین كیفیت زندگی این افراد را بهبود می‌دهد.

برگزیده گروه علوم‌بهداشتی، مدیریت و تغذیه هفدهمین جشنواره تحقیقاتی علوم پزشكی رازی در خصوص ویژگی‌های كوركومین به ایسنا گفت: ‌این تركیب گیاهی به سبب اثرات درمانی بر روی بیماری‌های متعدد مانند سرطان، آلزایمر، پاركینسون، بیماری‌های پوستی، بیماری‌های مربوط به سیستم ایمنی مثل آرتروزها و ... از اهمیت بالایی در جهان برخوردار است. همچنین كوركومین چند خاصیت جالب توجه دارد كه می‌توان به داشتن هدف‌های درمانی گسترده در بافت‌های مختلف بدن اشاره كرد. این تركیب به صورت مكمل و دارو در كشورهایی مانند هند و آمریكا به تولید رسیده و در دیگر كشورهای جهان قابل دسترس است؛ اما متاسفانه هنوز در ایران به صورت تجاری در دسترس مردم قرار ندارد.

دانشجوی دكتری تخصصی بیوتكنولوژی دارویی دانشكده داروسازی دانشگاه علوم پزشكی و خدمات بهداشتی درمانی مشهد در ادامه تصریح كرد: در صورت اختصاص حمایت‌های لازم می توان كوركومین را با روشی مقرون به صرفه در مقیاس صنعتی استخراج و تولید كرد تا این تركیب گیاهی با خلوص حدود بالا درصد بتواند در اختیار مردم قرار گیرد.

صاحبكار در پایان تصریح كرد: نتایج این بررسی و مقایسه شاخص‌های مورد ارزیابی این آزمایش نشان داد كه كوركومین می‌تواند به عنوان یك درمان طبیعی، كم عارضه، در دسترس و ارزان قیمت برای كنترل ضایعات مزمن پوستی خارش دهنده ناشی از سولفور موستارد (گاز خردل) و نیز بهبود كیفیت زندگی جانبازان شیمیایی مورد استفاده قرار گیرد.