با آن‌كه هر ساله نمایشگاه‌های مختلفی با موضوع دفاع مقدس در سطح كشور برگزار می‌شود اما بسیاری از كارشناسان هنری معتقدند، این نمایشگاه‌ها با پراكندگی و كیفیت پایین نمی‌توانند منجر به جریان سازی هنری به عنوان دفاع مقدس در ایران شوند.

غلامعلی طاهری، نقاش و پژوهشگر هنر دفاع مقدس در این باره می‌گوید: ما امروزه در ایران هر ساله نمایشگاه‌های متعددی در این حوزه برگزار می‌كنیم، اما سوال اصلی اینجاست كه آیا توانسته‌ایم موضوعیت هنر دفاع را آن‌طور كه باید به مخاطب منتقل كنیم یا خیر، زیرا این نمایشگاه‌های مقطعی هیچ‌گاه تصویری كامل از هنر دفاع به نمایش نمی‌گذارند.

به گفته این هنرمند، هنر دفاع مقدس اگر با شیوه كنونی پیش برود، شاید در آینده تنها عنوانی از آن در موزه‌ها یافت شود. وی افزود: اكنون چیزی كه از آن به عنوان هنر دفاع یاد می‌شود، مربوط به روایتگری و گزارش‌های تصویری از جنگ است؛ در حالی كه بخش زیادی از هنر جنگ به بعد از جنگ مربوط می‌شود.

كارشناسان معتقدند تا هنگامی‌كه جریانی منسجم در این خصوص ایجاد نشود، نمی‌توان برای آینده این هنر امیدی قائل بود و شاید برگزاری یك دوسالانه در این خصوص بتواند كمی‌ به زنده ماندن این هنر كمك كند.

طاهری در این باره می‌گوید:‌ سال‌ها از جنگ می‌گذرد و كماكان موزه ای كه به طور اختصاصی به هنر جنگ بپردازد، در كشورمان نداریم، از سویی اگر برپایی دوسالانه هنر دفاع مقدس تنها مجالی برای برپایی صرف یك نمایشگاه هنری باشد، نمی‌توان به آن زیاد امیدوار بود، زیرا برگزاری این دوسالانه‌ها باید با طرحی برای جریان‌سازی این هنر همراه باشد تا هنر دفاع مقدس برای همیشه در حوزه هنرهای تجسمی ‌جریانی بین‌المللی شود.

اما كارشناسان معتقدند، بر اساس تجارب پیشین برگزاری یك جریان هنری بدون پشتوانه دولتی هیچگاه نمی‌تواند آنطور كه باید و شاید به سرانجام برسد.

دكتر محمود شالویی، رئیس مركز هنرهای تجسمی‌ارشاد و سرپرست موزه هنرهای معاصر تهران هم در این باره عقیده دارد: هنر انقلاب و جنگ ما زمانی رونق زیادی گرفت و شاید اصلی‌ترین علتش همین باشد كه مفاهیم و مضامین ارزشمندی كه انقلاب و جنگ درونش داشت، عامل این امر شد، اما بعد از جنگ سیر این هنر به كندی گرایید كه باید دلایلش بررسی شود.

او می‌گوید : باید این هنر به هر طریق ممكن احیا شود، زیرا درست است كه اكنون جنگ تمام شده، اما موضوع مقاومت در میان مردم ما همچنان پایدار است و هنرش نیز باید ماندگار بماند.

او با برگزاری یك جریان مستمر برای نمایش و تولید آثار هنری با مفهوم و مضمون دفاع مقدس موافق است و در این زمینه حتی پا را فراتر می‌گذارد و می‌گوید:‌ چرا یك دوسالانه برگزار كنیم؟ در این راه باید سالانه نمایشگاهی بزرگ برپا كرد.

شالویی در پایان، ایده این گزارش را آغاز یك جریان می‌داند و می‌افزاید: از همین حالا به هنرمندان و علاقه‌مندان وعده می‌دهم كه نخستین سالانه هنر دفاع مقدس به میزبانی وزارت ارشاد، سال آینده از سوی مركز هنرهای تجسمی‌ارشاد برگزار می‌شود.

اما این‌كه صرف برگزاری دوسالانه یا سالانه هنری آیا می‌تواند به مانایی هنر دفاع مقدس كمك كند، بحثی دیگر است، زیرا بازهم به اول این گزارش باز خواهیم گشت و نمایشگاه‌هایی كه هر ساله از سوی ارگان‌ها و نهاد‌های دولتی مختلف در ایام هفته جنگ برگزار می‌شود و بدون هیچ نتیجه‌ای بعد از یك هفته به كار خود پایان می‌دهد.

ایرج اسكندری كه خود یكی از نقاشان برجسته انقلاب و دفاع مقدس است، در این باره می‌گوید: شخصا با تكثیر دوسالانه‌های هنری موافق نیستم، اما نباید از یاد برد كه این هنر باید برای همیشه در یاد‌ها بماند.

او می‌گوید: باید دوسالانه یا سالانه‌ای واحد برای همه رشته‌های هنری در كشور برپا شود و بدون تكثر دوسالانه‌ها، الزاما هر چند سال یكبار موضوع هنر دفاع مقدس به عنوان موضوع اصلی دوسالانه مطرح شود تا آثاری در این زمینه خلق شود كه به احیا و ماندگاری این هنر كمك كند.

باید دید كه آیا برگزاری دوسالانه هنر دفاع مقدس می‌تواند نقش موثری در احیای این هنر كه در تمام دنیا بخش مهمی‌از هویت هنری و ملی كشورهای صاحب نظر در این حوزه را تشكیل می‌دهد ایفا كند یا خیر.