تغییر دولت‌ها در آمریکای لاتین به تغییر ۱۸۰ درجه‌ای رابطه با ایران منتهی نخواهد شد

سیاست خارجی,مجيد تخت‌روانچي

معاون اروپا و امریکای وزارت امور خارجه تاکید کرد: اینکه در برخی از کشورهای ٱمریکای لاتین حکومت‌ها تغییر کند به معنای تغییر رابطه ۱۸۰ درجه‌ای ایران با این کشورها و یا تحت‌الشعاع قرار گرفتن رابطه ما نیست. اساس روابط ایران با سایر کشورها بر اساس اصولی است که مورد احترام جامعه جهانی و حقوق بین‌الملل است

به گزارش ایلنا به نقل از اعتمادآنلاین، مجید تخت‌روانچی  معاون اروپا و امریکای وزارت امور خارجه در تشریح برنامه‌های محمدجواد ظریف به امریکای لاتین گفت: سفر وزیر امور خارجه به امریکای لاتین هفت روزه خواهد بود. در جریان این سفر به ترتیب از شش کشور کوبا، نیکاراگوئه، اکوادور، شیلی، بولیوی و ونزوئلا بازدید خواهد شد. با توجه به دور بودن مسافت و فشردگی برنامه‌ها در این سفر، مدت زمان هر اقامت هیات سیاسی و اقتصادی در کشورهای میزبان یک روزه خواهد بود.

مشکل عمدهای در رابطه ایران با امریکای لاتین وجود ندارد

وی با بیان اینکه امریکا لاتین برای جمهوری اسلامی ایران از اهمیت بسیار بالا و فوق‌العاده‌ای برخوردار است، اظهار داشت: در این رابطه فاکتور بعد مسافت زیاد وجود دارد اما همزمان زمینه‌های همکاری بین ایران و کشورهای امریکای لاتین بسیار زیاد است. عضویت ایران و کشورهای امریکای لاتین در سازمان ملل، جنبش عدم تعهد و گروه 77 که مجموعه کشورهای در حال توسعه را شامل می‌شود، زمینه‌های بسیاری را برای همگرائی میان دو طرف به وجود آورده است.

وی ادامه داد: ایران و امریکای لاتین از نظر سیاسی رابطه بسیار خوبی با هم دارند و مشکل عمده‌ای در گسترش روابط دوجانبه وجود ندارد. در حوزه اقتصادی، زمینه‌های بسیار زیادی برای همکاری و گسترش روابط وجود دارد اما هنوز به طور کامل در این حوزه پیشرفت‌های چشمگیر را شاهد نبوده‌ایم.در حال حاضر و با توجه به شرایط جدید به وجود آمده می‌توانیم در جهت تامین منافع دو طرف پروژه‌های خوبی را پیش ببریم.

قدرت تصمیم سازی کشورهای امریکای لاتین در نهادهای بین المللی
معاون اروپا و امریکای وزرات امور خارجه در ادامه با بیان اینکه امریکای لاتین از نظر جعرافیایی بسیار وسیع است و 39 کشور را در دل خود جا داده و جمعیتی حدود 600 میلیون نفر در مجموع در این منطقه زندگی می کنند، تصریح کرد: برخی کشورها هم از نظر جمعیتی و هم وسعت جغرافیایی، قدرت‌های بزرگ و دارای نفوذ به شمار می‌روند. این کشورها هم از نظر اقتصادی و هم از نظر سیاسی نقش مهمی در فرآیند تصمیم‌سازی در سازمان ملل و مجامع بین‌المللی دارند. تمام این مسائل زمینه‌های همکاری خوبی را برای ایران و طرف مقابل به وجود می‌آورد. از این منظر هم از بعد سیاسی چه در سطح بین‌المللی و چه در سطح رابطه دوجانبه ایران و امریکای لاتین می‌توانند رایزنی‌های مفیدی با هم داشته باشند. از جمله فرصت‌های همکاری نیز موضوعاتی است که مربوط به کشورهای در حال توسعه است. 
تلاش برای سنت شکنی و نوآوری در حوزه تجاری
بعد اقتصادی در سفر وزیر امور خارجه به امریکای لاتین بسیار پررنگ است و در همین راستا روانچی با تاکید بر اینکه ایران و امریکای لاتین به شکل سنتی رابطه‌های تجاری مشخص و محدودی با هم داشته‌اند، خاطرنشان کرد: جدا از همکاری‌های سنتی، زمینه‌های همکاری بیشتری وجود دارد که باید مورد مطالعه و بررسی دقیقتر قرار بگیرد.با در نظر گرفتن ظرفیت‌های موجود و فرصت‌های بهتر می‌توانیم به توافق‌های خوبی با کشورهای امریکای لاتین در حوزه اقتصادی برسیم. به شکل سنتی اقلامی مانند گوشت، دانه‌های گیاهی، گندم و برنج و... اصلی‌ترین موارد صادرات کشورهای امریکای لاتین به ایران بوده است. ایران هم صادرات سنتی مانند خشکبار، فرش، اقلام دارویی و تجهیزات کشاورزی به کشورهای امریکای لاتین داشته و دارد.
حلقه روبه رشد صادرات خدمات فنی و مهندسی ایران
روانچی با بیان اینکه زمینه‌های جدیدی برای همکاری میان ایران و کشورهای امریکای لاتین وجود داشته و دارد که چندان مورد توجه قرار نگرفته است، ابراز داشت: عنصر مهمی زمینه بسیار زیادی برای گسترش آن وجود دارد، بحث صادرات خدمات فنی و مهندسی ایران است. این روند آغاز شده است اما زمینه‌های گسترده‌تری برای بسط و توسعه آن وجود دارد. در برخی از کشورهای این منطقه توانسته‌ایم این نوع خدمات را ارائه دهیم که بسیار مورد استقبال قرار گرفته است. توسعه پروژه‌هایی مانند خانه‌سازی که به عنوان نمونه در ونزوئلا پیش بردیم یا احداث و بهره‌برداری از کارخانه سیمان در همین کشور مقدمه‌های خوبی برای همکاری بوده‌اند.در حال حاضر هم در حوزه‌های جدید و هم در حوزه‌های قدیمی امکان کار بیشتر با امریکای لاتین وجود دارد و حسن مساله این است که طرف مقابل نیز استقبال بسیار خوبی از این گسترش رابطه خواهد کرد. طرف مقابل شاهد توانایی‌های ایران در زمینه‌های فنی و مهندسی است و به همکاری با ایران در این حوزه علاقه‌مند است. ایران نیز به آنها اعلام کرده است که توانایی که در شرکت‌های فنی و مهندسی ایران وجود دارد در اختیار آنها است و می‌توانند از این توانایی برای توسعه بیشتر کشورهای خود استفاده کنند.
همپوشانی‌های پزشکی ایران و کوبا
روانچی با بیان اینکه در زمینه تکنولوژی و فناوری‌های پیشرفته بستر وسیعی برای همکاری وجود دارد، خاطرنشان کرد: همانطور که می‌دانید ایران در برخی از این حوزه‌ها مانند نانوتکنولوژی و بیوتکنولوژی پیشرفته است و همین مساله می‌تواند زمینه‌ها را برای همکاری‌های دو طرف در این حوزه‌ها هموار سازد. در حوزه دارویی و پزشکی کشوری مانند کوبا در برخی زمینه‌ها پیشرفته است و همکاری خوبی هم با ایران دارد اما ایران و کوبا می‌توانند در صنعت دارو مکمل یکدیگر باشند.
علاقه وافر کشورهای امریکای لاتین به توسعه رابطه با ایران 
معاون اروپا و امریکای وزرات امور خارجه با بیان اینکه در این سفر هم هیات سیاسی و هم هیات اقتصادی حضور خواهند داشت، گفت: هیات اقتصادی شامل نزدیک 60 نفر از تجار و بازرگانان بخش‌های دولتی و خصوصی است. در کنار ملاقات‌های دوجانبه که آقای ظریف با مقام‌های عالی کشورهای میزبان دارند سمینارهای اقتصادی هم توسط بخش خصوصی ایران و این کشورها برگزار خواهد که در این سمینارها به شکل ریززمینه‌های همکاری بیشتر بررسی خواهد شد. در مجموع این سفر فرصت بسیار خوبی برای گسترش رابطه با کشورهای امریکای لاتین در تمام حوزه‌های اقتصادی است. نکته قابل توجه این است که طرف مقابل ما علاقه بسیاری برای گسترش این رابطه دوجانبه دارد. بهترین مصداق این ادعا نیز گشایش سفارت شیلی در ایران پس از 36 سال است. پس از رفع تحریم‌های هسته‌ای ایران علاقه کشورهای مختلف برای کار با ایران بیشتر شده است. حقیقت این است که تحریم‌های ظالمانه از نظر اقتصادی میان ایران و کشورها فاصله انداخته بود و بر رابطه‌های سیاسی نیز تاثیر خود را گذاشته بود. اکنون با برداشته شدن این موانع زمینه برای برای پیشبرد پروژه‌های خوب اقتصادی ایجاد شده است.
آغاز رایزنی‌های اقتصادی به معنای امضا و اجرا فوری توافق‌ها نیست
در ادامه این نشست، خبرنگاری از روانچی سوال کرد: آیا انتظار اقتصادی ملموسی از این سفر داریم یا جنبه‌های سیاسی سفر پررنگ‌تر از جنبه‌های اقتصادی آن است؟ آیا می‌توان انتظار رایزنی‌های اقتصادی منجر به توافق را در جریان این سفر یا پس از آن داشت؟
روانچی در پاسخ با بیان اینکه این سفر قطعا ابعاد مختلفی دارد و تمرکز صرفا بر مسائل سیاسی و اقتصادی نخواهد بود، افزود: زمانی که وزیر امور خارجه ایران با مقام‌های کشورهای میزبان دیدار می‌کند طبیعتا پرونده‌ها با سوژه‌های مختلف بر روی میز مذاکره و رایزنی قرار دارد. در حوزه اقتصادی تکیه بر این مساله است که ما زمینه های بسیاری را برای گسترش همکاری‌های اقتصادی پیشرو داریم. این به این معنا نیست که در طول سفر یا فردای سفر بتوانیم قراردادهای اساسی امضا و اجرا کنیم. این نوع گفت‌وگوها زمانی که بخش خصوصی را درگیر خود می‌کند زمینه‌ساز فرصت‌های بهتر برای همکاری‌های اقتصادی می‌شود. علاقه و ظرفیت برای تعمیق روابط در هر دو طرف دیده می‌شود. این مساله که دو طرف علاقه‌مند به این همکاری هستند و ذهنیت منفی هم نسبت به هم ندارند از اهمیت فوق‌العاده‌ای برخوردار است.
تلاش رقبای ایران برای تخریب چهره آن در امریکای لاتین
روانچی در ادامه با اشاره به اینکه دشمنان و رقبای منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای ایران در امریکای لاتین هم مانند دیگر کشورها و مناطق تلاش می‌کنند پروژه ایران‌هراسی خود را پیش ببرند، بیان کرد: دشمنان ما تلاش می‌کنند سم‌پاشی‌های خود را در این منطقه هم انجام بدهند و چهره منفی از ایران نشان دهند اما امریکای لاتین تجربه خوبی از این همکاری با ایران دارد. این کشورها به شکل ملموس دیده و درک کرده‌اند که کار با ایران سرانجام هم برای آنها و هم برای ایران مثبت و سودمند بوده است چراکه بخش‌های خصوصی هر دو طرف از این همکاری‌ها بهره‌مند می‌شوند. 
وی با اشاره به اینکه در کنار مباحث اقتصادی گسترده، مباحث سیاسی نیز مطرح خواهد شد، یادآور شد: حضور هیات بخش خصوصی این فرصت را به دو طرف می‌دهد که حوزه‌های همکاری بیشتر را کشف کنند و استنباط ما این است که پس از این سفر ما وارد مرحله جدیدی از روابط اقتصادی میان ایران و این کشورها خواهیم شد.
نخستین سفر ظریف به امریکای لاتین در دولت یازدهم
روانچی در ادامه با تاکید بر این نکته که این سفر نخستین سفر ظریف ظریف به امریکای لاتین در دولت یازدهم است، گفت: من در سه سال گذشته دو بار سفرهایی به این منطقه داشتم و در دیدارها و رایزنی‌ها هم شاهد علاقه طرف مقابل برای همکاری بودم و هم شاهد وجود زمینه‌های وسیع برای همکاری طبیعتا سفر وزیر امور خارجه وزن بسیار بالایی دارد و فکر می‌کنیم که پس از سفر می‌توانیم در برخی حوزه‌ها به نقطه‌های خوب تماس و همکاری برسیم.
حرکت شیلی به سمت اعزام سفیر به ایران
معاون اروپا و امریکای لاتین وزارت امور خارجه در خصوص گشایش سفارتخانه شیلی در تهران گفت: این کشور دفتر خود در تهران را باز کرده و یکی از دیپلمات‌های این کشور در تهران مستقر است. پیش از این سفیر اکردیته وجود داشت و نماینده شیلی در تهران حضور و فعالیتی نداشت اما در حال حاضر یک دیپلمات این کشور در ایران مستقر شده است. سطح رابطه از جانب شیلی با ایران در سطح کاردار موقت است تا زمانی که سفیر اعزام کنند. سفیر ایران در شیلی فعال است اما تصمیم طرف مقابل این بوده است که سفارتخانه خود در ایران را پس از 36 سال باز کند و در حال حاضر یک دیپلمات به عنوان کادار موقت کار خود را آغاز کرده و خدمات کنسولی هم ارائه می‌دهند. به نظر می‌رسد که وضعیت به این سمت حرکت کند که شیلی سفارتخانه خود را به طور کامل باز کرده و سفیر خود به ایران را اعزام کند.  
حل اختلاف‌ها با ونزوئلا
در ادامه این نشست، خبرنگاری از روانچی در خصوص خانه‌سازی شرکت‌های ایرانی در ونزوئلا در دولت‌های نهم و دهم و اختلاف‌هایی که میان تهران و کاراکاس در این زمینه به وجود آمده بود سوال کرد که وی در پاسخ گفت: در پروژه خانه‌سازی‌ها مشکلات جزئی در اجرا به وجود آمده بود که این مساله هم در رایزنی‌های موجود میان دو طرفل مطرح شد و در حال حاضر تمام آن مشکلات رفع شده است. البته طبیعی است که در اجرای پروژه‌های بزرگ تاخیر زمانی پیش می‌آید و گاهی به موانعی برخورد می‌شود. به دلیل دوستی که بین ایران و ونزوئلا وجود دارد این موانع را سریع برطرف کردیم.
روانچی با بیان اینکه هنوز کار جدی و در حد وسیع در زمینه ساختمان‌سازی در سایر کشورهای امریکای لاتین از سوی ایران صورت نگرفته، یادآور شد: صحبت‌ها و مذاکراتی در این خصوص شده اما هنوز به مرحله اجرا درنیامده است. در زمینه‌های دیگر کارهای فنی و مهندسی مانند راه‌سازی، سدسازی و زمینه انرژی نفت و گاز توانایی‌های بسیاری در طرف ایرانی وجود دارد و می‌تواند در این کشورها منشا کارهای خوبی باشد.
انتقال ریاست اجلاس عدم تعهد از ایران به ونزوئلا
روانچی در پاسخ به سوالی در خصوص برگزاری اجلاس عدم تعهد در ونزوئلا در کمتر از یک ماه آتی گفت: دولت ونزوئلا برنامه‌ریزی‌هایی برای برگزاری این اجلاس در مارگاریتا انجام داده و وزیر امور خارجه ونزوئلا هم دو روز پیش در قالب یک سفر منطقه‌ای به ایران آمد و بحث‌هایی در این خصوص میان تهران و کاراکاس صورت گرفت. اجلاس جاری در سطح سران برگزار خواهد شد اما هنوز ایران تصمیم‌گیری در خصوص سطح شرکت‌کننده در این اجلاس صورت نداده است اما ایران باید ریاست اجلاس را تحویل بدهد.
مردم ونزوئلا دولت خود را انتخاب می‌کنند
روانچی در ادامه در پاسخ به سوال خبرنگار اعتماد مبنی بر اختلاف‌های سیاسی در ونزوئلا و بالاگرفتن نارضایتی‌های اقتصادی در این کشور و تاثیر آن بر رابطه سیاسی تهران و کاراکاس و قراردادهای اقتصادی احتمالی گفت: این اختلاف‌ها مربوط به سیاست داخلی ونزوئلا است. دولت قانونی در کاراکاس وجود دارد و در حال حاضر در میانه دوره ریاست جمهوری مادورو هستیم. مشکلات اقتصادی در این کشور وجود دارد و با انتخابات پارلمانی که چندماه پیش برگزار شد ترکیب مجلس در این کشور تغییر کرد. در حال حاضر مجلس ونزوئلا به برخی از سیاست‌های دولت معترض است و این مساله در بسیاری از کشورها وجود دارد که دولت‌ها مورد انتقاد احزاب و گروه‌های مختلف هستند. ایران، ونزوئلا را یک کشور دوست می‌داند و این به عهده مردم این کشور است که دولت در اختیار چه کسی باشد.
ارتباط ایران با گرایش‌های مختلف سیاسی در امریکای لاتین
وی در پاسخ به این سوال اعتماد که دوستی ایران در کاراکاس بیشتر با حزب آقای چاوز و پس از ایشان هم مادورو بوده و تغییر قدرت چه تاثیری بر این رابطه خواهد گذاشت؟ گفت: در جریان سفرهای رفت و برگشتی که در دولت آقای روحانی میان ایران و کشورهای امریکای لاتین صورت گرفته وضع به این منوال نبوده است که فقط با چندکشور خاص رابطه وجود داشته باشد. ما با طیف‌های مختلف سیاسی در امریکای لاتین ارتباط داریم. میان ایران و مکزیک رفت و امدهای تجاری در جریان است و رابطه با کلمبیا، اکوادور و شیلی نیز برهمین منوال است. گرایش‌های مختلف سیاسی در امریکای لاتین وجود دارند و ما با تمام این گرایش‌ها در ارتباط هستیم. اینکه در برخی از این کشورها حکومت‌ها تغییر کند به معنای تغییر رابطه 180 درجه‌ای ایران با این کشورها و یا تحت الشعاع قرار گرفتن رابطه ما نیست. اساس روابط ایران با سایر کشورها بر اساس اصولی است که مورد احترام جامعه جهانی و حقوق بین‌الملل است. ایران دخالتی در امور داخلی دیگر کشورها ندارد، به استقلال کشورها احترام می‌گذارد و مذاکره از موضع برابر مورد حمایت ما است. اینکه در یک کشور دولتی تغییر کند و دولت دیگری به سرکار بیاید تاثیری بر اصول سیاسی ایران ندارد. کار اقتصادی نیز که ایران و این کشورها در حال برنامه‌ریزی برای آن هستند بر اساس اینکه چه دولتی در این کشورها باشد تنظیم نمی‌شود. ایران و کشورهای امریکای لاتین ظرفیت‌هایی برای همکاری دارند که این ظرفیت‌ها دائمی است و با تغییر احتمالی دولت‌ها در کشورها، تحت تاثیر قرار نمی‌گیرد.
اتحاد نظامی ایران با کشورهای امریکای لاتین کذب محض است
روانچی در پایان این نشست در پاسخ به سوال اعتماد در خصوص برخی فضاسازی‌های رسانه‌های سعودی و صهیونیستی مبنی بر فعالیت‌های نظامی ایران در امریکای لاتین گفت: برخی کشورها تلاش می‌کنند رابطه ایران با سایر کشورها را تخریب کنند و در امریکای لاتین نیز شاهد چنین حرکت‌هایی بودیم و رژیم صهیونیستی سابق بر این چنین تلاش‌هایی کرده است و این روند تخریبی ادامه دارد. در حال حاضر نیز برخی کشورهای منطقه متاسفانه به رژیم صهیونیستی پیوسته‌اند و تلاش می‌کنند تصویر غلطی از ایران ارائه کنند. فضاسازی‌ها در خصوص ایران نیز در همین راستا است تا پروژه ایران‌هراسی را پیش برده و سایر کشورها را از کار با ایران بترسانند. این کشورها برای ترویج پروژه ایران‌هراسی خود ادعا می‌کنند ایران به دنبال احداث پایگاه نظامی در امریکای لاتین است و تلاش می‌کند با تعدادی از این کشورها اتحاد نظامی درست کند. این خبرسازی‌ها همگی کذب است.
وی با بیان اینکه ایران در برخی کشورها مانند ونزوئلا وابسته نظامی دارد، افزود: کار وابسته نظامی بسیار شفاف و روشن است اما برخی کشورها و رژیم‌ها در خبرسازی‌های خود تلاش می‌کنند تصویر مخدوش و نادرستی از فعالیت‌های ایران را نشان بدهند که مثلا ایران به دنبال اتحاد نظامی با برخی از این کشورها است. 
در رابطه با امریکای لاتین وزن گرایش اقتصادی سنگین‌تر است
وی با بیان اینکه هدف تخریب ها کاملا مشخص است، افزود: پس از برجام تعدادی از کشورها که محدود هستند احساس می‌کنند باخته‌اند و دست خود را برای جبران این بازنده بودن دراز می‌کنند. سیاست ایران در رابطه با کشورهای امریکای لاتین کاملا شفاف است و کاملا بر اساس منافع متقابل ایران و این کشورها تنظیم شده است. گرایش بیشتر در این رابطه هم اقتصادی است و دلیل آن هم وجود ظرفیت‌های وسیع برای همکاری در دو طرف است. سال‌ها این تحریم‌های اقتصادی باعث شده بود که ما نتوانیم روابط تجاری و اقتصادی عادی با این کشورها داشته باشیم و در حال حاضر زمینه خوبی برای گسترش رابطه اقتصادی وجود دارد.
معاون اروپا و امریکای لاتین وزیر امور خارجه در پایان در پاسخ به سوالی در خصوص احتمال دیدار ظریف با فیدل کاسترو در کوبا گفت: فیدل کاسترو معمولا ملاقات زیاد خارجی ندارد اما ایران از این فرصت استقبال می‌کند چرا که اقای فیدل کاستر چهره برجسته انقلابی است .
کد N1395206