تحلیل ابعاد مختلف یک عملیات بسیار پیچیده

مجتمع نفتی آرامکو,حمله پهپادی به تأسیسات نفتی آرامکو,حمله تأسیسات نفتی آرامکو,حمله به تاسیسات عربستان

چندتحلیلگر و آشنای به مسایل نفتی و مسلط به بازار بورس مباحثی را درباره حمله اخیر به دو مجموعه نفتی عربستان مطرح کرده اند که ما در اینجا آن را به عنوان‌نقطه نظرات کارشناسان امنیتی و اقتصادی مطرح می کنیم.

گروه سیاسی آفتاب: انها‏ در رابطه به حمله به ابقیق و خوریس عربستان نکات مهمی‌ را مطرح کرده ا‌ند که در اینجا بدون قید نام نویسنده می‌‌آوریم:


۱- براساس بررسی عکس های ماهواره ای مشخص است که حمله از شمال غربی صورت گرفته است که در ظاهر باید از مسیری مانند اردن و سوریه باشد. ایران در شمال شرق ذهران و ابقیق قرار دارد و یمن در جنوب غربی. البته با توجه به اینکه پهباد وسیله حمل بوده میتوانسته از هر مسیری وارد و مانور انجام دهد. نکته اما در انست که پدافند هوایی کل منطقه را در پوشش داشته و مانور بر روی هدف شانس ردیابی را بشدت بالا میبرد.

۲- یک دوستی که در سه دوره ریاست جمهوری عضو شورای امنیت ملی آمریکا بوده است میگوید که مشاهده عکس ها و گستردگی محل خسارات او را بیاد حمله غافلگیرانه اسراییل به پایگاه نظامی مصر در اغاز جنگ شش روزه ۱۹۶۷ انداخته است. در ان حمله نیز هواپیماهای اسراییل نه از شمال شرقی بلکه از شمال غرب و سمت مدیترانه که محل استقرار ناوهای امریکایی بود ، حمله کرده بودند و پدافند هوایی مصر را غافلگیر نمودند.دوست من که در آن زمان در نیروی دریایی آمریکا و در آن منطقه مامور بوده میگوید که دقت در عملیات و غافلگیری آنچنان بود که دفاع هوایی مصر مطلقا باور نداشت که این حمله را اسرائیل انجام داده باشد و فرض را براین قرار داده بود که حتما عملیات را آمریکایی ها انجام داده اند.

۳- فرد دیگری که متخصص نفتی و مدتها در عربستان و در همین سایت ابقیق برای آرامکو کار کرده است در یادداشتی مینویسد که هرکس این عملیات را طراحی کرده است انهارا به دقت انتخاب کرده است و کاملا به عملیات نفتی در سایت اشراف داشته و بدنبال ان بوده است که خسارات قطعی و دراز مدت ایجاد کند. تانکر هایی که براساس تصاویر ماهواره ای هدف قرار گرفته اند محل انبار نفت نیستند بلکه محل انبار اسفروید هستند که برای جداسازی گاز از نفت خام به کار میروند و بدون انها ترانسپورت نفت امکان ندارد.

از یازده منبع اسفروید، هفت منبع هدف قرار گرفته اند. تصاویر ماهواره ای نشان نمی دهد که این تانکر ها کلا سوراخ شده و گاز اسفروید از ان خارج شده است یا فقط روکش منابع خسارت دیده است. به هر حال این موضوع نشان می دهد که اگر منابع بطور کامل سوراخ شده باشند بیش از نیم تا یکسال برای تعمیر انها نیاز است. در همین سایت از دو برج مقاوم سازی که برای استخراج هیدروژن از نفت خام ضروری است نیز یکی هدف قرار گرفته و اسیب شدید دیده است. در خوریص نیز گرچه خسارات کمتر است اما دو تا از پنج برج تصفیه صدمه دیده و بنابرین تولید و صدور نفت خام از انجا نیز ۴۰٪ کاهش یافته است.

۴- یکی دیگر از متخصصین امنیت در خلیج فارس اضافه می کند که برای ایران بدون اطلاعات دقیق ماهواره ای عملیاتی با این دقت امکان عملی ندارد. وی پیشنهاد می کند که احتمالا بازیگر بزرگتری مانند چین و یا روسیه باید در ان نقش بازی کرده باشند.

۵- با مجموعه این اطلاعات می توان فرض کرد که چنین عملیاتی فقط وسیله حوثی ها احتمال بسیار کمی دارد و باید کسان دیگری مثلا ایرانی، سوری، عراقی و یا حتی قطری در این بازی شریک باشند.

۶- و البته همانطور که در تحلیل های دیگران هم امده امکان هم دارد که اصلا نتانیاهو و اسرائیل کل عملیات را دو روز قبل از انتخابات اسراییل به منظور بهره برداری سیاسی از ان انجام داده باشد و الان هم سیا و ارتش امریکا ان را به ایران نسبت می دهند تا برای یک درگیری نظامی همه زمینه ها اماده باشد.

۷- تحلیل دیگری بر سقوط ارزش سهام ارامکو در استانه عرضه ان به بازار عمومی سهام اشاره کرده و به احتمال سوء استفاده از ان توجه میدهد و مینویسد: “ این حادثه یک لایه وساده نیست. قرار بود در اوایل نوامبر، آرامکو ، بزرگترین غول نفتی جهان با ارزش 2000 میلیارد دلار وارد بازار بورس شود. این شرکت، بعد از حملات، یک شبه یک چهارم ارزش خود را که معادل 500 میلیارد دلار است ازدست داده است! آیا این خبر خوبی برای کسانی که خود را برای خرید سهام آرامکو آماده کرده بودند نیست؟


* گودرز اقتداری
کد N2248486