ابو اسحاق بن عیاش
نویسنده مسعود جبیبی مظاهری
مآخذ ابن ابی الحدید، عبدالحمید بن هبه‌اللـه، شرح نهج‌البلاغه، به کوشش محمد ابوالفضل ابراهیم، قاهره، داراحیاء الکتب العربیه؛ ابن کرامۀ جشمی، محسن بن محمد، «الطبعه الحادیه عشره و الثانیه عشره من کتاب شرح العیون»، فضل الاعتزال و طبقات المعتزله، به کوشش فؤاد سید، تونس، 1393ق/1974م؛ ابن متویه، حسن بن احمد، المجموع فی المحیط بالتکلیف، به کوشش جین یوسف هوبن، بیروت، 1986م؛ ابن مرتضی، احمد بن یحیی، طبقات المعتزله، به کوشش دیوالد ویلتسر، بیروت، 1380ق/1961م؛ ابن ندیم، الفهرست؛ ابورشید نیشابوری، سعیدبن محمد، فی التوحید، به کوشش محمد عبدالهادی ابوریده، قاهره، وزاره الثقافه؛ همو، «کتاب المسائل فی الخلاف بین البصریین و البغدادیین»، به کوشش آرتوربیرم، دراسات ... (نک‍ : مل‍ ، بیرم)؛ شهرستانی، عبدالکریم بن محمد، الملل و النحل، به کوشش عبدالعزیز محمد وکیل، قاهره، 1387ق/1968م؛ عثمان، عبدالکریم، مقدمه بر شرح الاصول الخمسه (نک‍ : هم‍ ، قاضی عبدالجبار)؛ عضدالدین ایجی، عبدالرحمن بن احمد، المواقف فی علم الکلام، بیروت، 1406ق/1986م؛ فخرالدین رازی، محمد بن عمر، محصل افکار المتقدمین و المتأخرین، بیروت، 1984م؛ قاضی عبدالجبار بن احمد، شرح الاصول الخمسه، به کوشش عبدالکریم عثمان، قاهره، 1384ق/1965م؛ همو، «طبقات المعتزله»، فضل الاعتزال و طبقات المعتزله، به کوشش فؤاد سید، تونس، 1393ق/1974م؛ همو، المغنی فی ابواب التوحید و العدل، به کوشش محمدعلی تجار و دیگران، قاهره، الدار المصریه للتألیف؛ متز، آدام، الحضاره الاسلامیه فی القرن الرابع الهجری، ترجمۀ محمد عبدالهادی ابوریده، قاهره، مکتبه الخانجی، مکدرموت، مارتین، اندیشه‌های کلامی شیخ مفید، ترجمۀ احمد آرام، تهران، 1363ش؛ نیز: Biram, A., Studien zur Philosophie des Abū Rašīd Annīsābūriy, ed. Fuat Sezgin, Frankfurt, 1986; Nader, A. N., le Système philosophique des Mu῾tazila, Beirut, 1956. مسعود حبیبی مظاهری