در این مقاله ابتدا به جنبه های انقلابی فن آوریهای جدید حوزه ژئوپولتیک اشاره می کند بعنوان جنبه های مثبت این انقلاب فن آوری به بهبود کیفیت زندگی در کشورهای توسعه یافته, بهبود روشهای تولید محصول , ارتقاءنحوه مصرف بهینه منابع طبیعی در کشورهای توسعه یافته اشاره شده است همچنین از ارتقاءاقتصادی افراد و بخشهای فعال در این فناوریهای نو یاد شده است متقابلاً بعنوان جنبه های منفی و مخرب این انقلاب فن آوری به متروک شدن برخی از صنایع به دلیل جایگزینی فن آوری های جدید, به هم ریختگی در اوضاع نیروهای کار آموزش دیده د ر این صنایع در کشورهای توسعه یافته یاد شده است

در زمان قدیم كه جهان مكانی بزرگتر به نظر میرسید، سازمان اطلاعات مركزی آمریكا (CIA) نگران انقلابهای مكانهای معمولاً محدودی مثل كوبا ، شیلی و ایران بود.

§ آیا نیاز به نصب یك " شاه " است ؟ مشكلی نیست.

§ آیا یك دیكتادور باید كنار گذاشته شود؟ مسئلهای نیست.

§ آیا حملهای نظامی باید برنامهریزی شود؟ باشد، هرچیزی بدون دردسر كنار میرود.

هماكنون انقلابی, كه CIA در حال آماده شدن برای آن است, در حال وقوع است. ذكاوت زیادی برای اداره كردن این انقلاب لازم است . "انقلاب فناوریهای جهانی" عنوان گزارش CIA است. و چندان كه از نامش پیداست، پیامدهای تكاندهندهتری خواهد داشت. مرزهای بینالمللی و تقسیمات قارهای را بیشتر درخواهد نورید، و بیشتر از شورش یك حاكم حقیر، در معرض پسزنی و مخالفت قرار خواهند گرفت.

گزارش موسسه تحقیقات دفاع ملی RAND كه به قلم فیلیپ آنتون, ریچارد سیلبرگلیت و جیمزاشنایدر است, بیان میدارد :" انقلاب فناوری اثرات یكسانی ندارد و بسته به پذیرش ، سرمایهگذاری و یكسری از تصمیمات دیگر، نقشهای متفاوتی در سطح جهانی بازی خواهد كرد."

" با این حال ، حركت به عقبی وجود نخواهد داشت, چون بعضی جوامع از این انقلاب سود خواهند برد و لذا جهانی شدن محیط زندگی جوامع را تغییر خواهد داد. جهان با اثرگذاری پیشرفتها در سطح جهانی تغییر عمدهای خواهد نمود."

فناوری ریز یكی از بازیگران اصلی در این مرحله است. چندان كه گزارش یادآور میشود، MEMS، میكروسیستمها و نانوتكنولوژیها، یكی از تحولات مهم فناوری را تا ۲۰۱۵ موجب خواهد شد. در راستای پیشرفت علم مواد و پیشرفتهای پیوسته فناوری اطلاعات انتظار میرود, فناوری ریز تاثیر زیادی روی كیفیت زندگی، نحوه تولید محصولات و نحوه مصرف منابع طبیعی بگذارد.با این حال، در مورد تمام مزایای مثبتی كه ذهن انسان میتواند تصور كند یك موازنه اقتصادی هم وجود دارد, مثلاً شبكه فراگیر سنسورها و عملكنندهها (Actuator) به معنای پیشرفتهای بزرگی در امنیت فردی ، آسایش در منزل، ایمنخودرو، حفاظت منابع طبیعی و عملكرد نیروی انتظامی و نظامی خواهد بود. در چنین زمانی، این همه دادههای جمعآوریشده چه معنایی برای حریم شخصی به جا خواهد گذاشت؟نحوهای كه ما اشیا را میسازیم، نیز تغییر خواهد كرد. كوچك شدن بیوقفه دستگاهها، متصل شدن الكترونیك و مكانیك روی تراشهها، و دورنمای كارخانههای كاملاً غیرمتمركز و كوچك به معنای مهجور ماندن تعداد فراوانی از كارخانههای بزرگ است. در حالی كه این مسئله میتواند بخشی از سرمایههای ارزشمند را در كشورهای صنعتی آزاد نماید ، میتواند بعضی سرمایهگذاریها را نیز متروكشده نماید و بر هم ریختگیهایی در وضع نیروی كار آموزشدیده، كه محتاج ارتقای اساسی مهارتها هستند، ایجاد كند. ملتها ، مناطق و افرادی كه به دلیل فقدان سرمایه، ترس از تغییر، یا مقاومت نسبت به جهانی شدن در حاشیه انقلاب فناوری قرار میگیرند، اعم از این كه افرادی مضحك، ناظرانی هوشمند یا انسانهایی به ضعف كشیده باشند، آیندهای بسیار متفاوت، با رشد اقتصادی پایینتر، دسترسی كمتر به غذا و بهداشت و طول عمرهای كوتاهتر خواهند داشت. این ندارها نسبت به این داراها چطور باید احترام بگذارند؟

به گفته این گزارش : " هرچند فناوری بعضی از مشكلات را تسكین میدهد ولی موجب نابرابریهای واقعی اقتصادی بین كشورهای توسعهیافته و در حال توسعه و مابین هركدام از آنها خواهد شد. آنهایی كه نخواهند یا نتوانند از نو آموزش ببینند و با فرصتهای جدید تجاری هماهنگ شوند، به مقدار بسیار زیادی عقب خواهند ماند. به علاوه با توجه به ضعف بازار مردم فقیر كشورهای در حال توسعه، انگیزه اقتصادی به ندرت برای حركت به سمت اكتساب مهارتها یا مصنوعات فناوری جدید كافی خواهد بود."نویسندگان RAND فهمیدهاند كه این انقلاب فناوری مثل دیگر انقلابها، در ذات خود تضاد افراد را دربردارد. تصادمات و ویرانیهایی رخ خواهد داد. به همین شكل برندگان و بازندگان و افراد آزرده خاطر وجود خواهند داشت. همانطور كه تاریخ مكرراً نشان داده این نوع اصطكاكهای فرهنگی، اجتماعی و سیاسی به برخوردهای نظامی منتهی خواهند شد و به همین علت است كه CIA به این مسئله توجه نشان داده است.در این حالت حق انتخابی نخواهد ماند. انقلاب فناوری، علیرغم مشكل بودن پیشبینی دقیق مسیر آن ، ارزش سرمایهگذاری ، تعهد و توسعه دادن را دارد. دورنمای طولعمرهای طولانیتر، بهرهوری بالاتر انرژی، تخریب كمتر محیطزیست و كاهش فوقالعاده قیمت محصولات بسیار نویدبخش است. برای هر ملت ، منطقه یا فرد متهوری كه در فكر تصرف این موج آتی میباشد، الزامآورندهترین چیز معلومات و دانشی است كه دیگری در دست دارد. این مسئله فناوری ریز را بخشی از امنیت ملی هر ملت صنعتی میكند.

جای شگفتی وجود ندارد كه چرا برای CIA زیر نظر گرفتن این انقلاب ارزش داشته است.

منبع: جانپپر ، رئیس و ناشر Small Times ، www.smalltimes.com