۱۳ پدیده که دانشمندان را به چالش می کشند

توسط فیزیکدان آمریکایی

یک نویسنده ، ژورنالیست و فیزیکدان آمریکایی در کتاب خود به معرفی ۱۳ پدیده ای پرداخته است که نه تنها توانایی درک دانشمندان را به چالش می کشند بلکه تصویر ما از دنیا را نیز با بحران مواجه می کنند.

مایکل بروکس مولف ، ژورنالیست و گوینده است. وی که در رشته فیزیک کوانتوم مدرک دکتری دارد به عنوان مشاور هفته نامه «نیوساینتیست» نیز فعالیت می کند. یکی از چالش برانگیزترین کتابهای این نویسنده و محقق ، «۱۳ چیز که معنی نمی دهند» نام دارد.

در این کتاب ۱۳ راز مهم زندگی بشر که هنوز دانشمندان به درک آن نرسیده اند معرفی شده اند که در ادامه می خوانید:

۱) اثر پلاسیبو

نتایج تحقیقات دانشمندان نشان می دهد اگر به بیمارانی که درد می کشند اول مورفین و بعد یک محلول نمکی بدون خواص ضد درد تجویز شود، این محلول نمکی ساده «اثر پلاسیبو» خواهد داشت. اما اگر به محلول نمکی داروی «نالوکسن» افزوده شود که اثرات مورفین را از بین می برد، پلاسیبو نیز اثر نخواهد کرد. اما این مسئله چگونه ممکن است؟ اعتقاد بر این است که پلاسیبو (داروی بی اثر) هیچ نقش خود عملکردی ندارد، اما یک پاسخ واقعی بیوشیمیایی، هورمونی و ایمنی بدن موجب می شود که این اثر ایجاد شود. هرچند هنوز عملکرد دقیق این پاسخ مشخص نیست.

۲) افقهای کیهانی

جهان ۱۴ میلیارد سال سن دارد و قطر آن برابر با ۲۸ میلیارد سال نوری است. هیچ چیز نمی تواند سریعتر از پرتوهای الکترومغناطیسی حرکت کند و هیچ پرتوی زمان کافی برای عبور از عرض تمام جهان را برای ایجاد تعادل گرمایی که مشاهده می کنیم ندارد بنابراین چگونه می توان توضیح داد که از هر سوی جهان یک پرتو کیهانی با زاویه ۳ درجه به طرف ما در حرکت است؟ فرض می شود که همگنی موجب می شود که این پرتوها به سرعت و در مرحله کمی پس از بیگ بنگ گسترده شده اند. اما این توضیحی است خود نیازمند توضیحات بیشتر است.

۳) پرتوهای انرژی

انرژیهای کیهانی ذراتی هستند که با سرعت بسیار بالا سفر می کنند. این پرتوها با فوتونهای حاضر در فضا تصادم می کنند و انرژی از بین می رود. انیشتین محاسبه کرد که هیچ پرتو کیهانی خارج از کهکشانی نمی تواند با انرژی بیشتر از ۵x ۱۰ به توان ۱۹ الکتروولت حرکت کند. اما از ۱۰ سال قبل نشان داده شد که پرتوهای کیهانی دارای یک انرژی بسیار بالایی هستند. اما چگونه ممکن است؟ فرضیه ها بیان می کنند که تمام فضا به یک شکل واحد نیست و بنابراین مسیرهای ویژه ای وجود دارند که در آنها ذرات انرژی کمتری را از دست می دهند. این فرضیه، شناخت ما از کیهان را مختل می کنند.

۴) همیوپاتی در بلفست

پزشکی همیوپاتی معتقد است که داروها می توانند توانایی عملکرد خود را حفظ می کنند حتی اگر بی نهایت رقیق شوند، اما هیچ آزمایشی در مورد این فرضیه وجود نداشت تا اینکه محققان دانشگاه کوئین در بلفست نشان دادند که هیستامین (داروی ضد آلرژی طبیعی) حتی اگر تاحدی رقیق شود که در محلول تنها یک مولکول هیستامین وجود باقی بماند و در واقع تنها خاصیت آب باقی مانده باشد باز هم این دارو خواص خود را حفظ می کند. این یک راز زیبا بود.

۵) ماده تاریک

ماده مرئی به اندازه کافی نیروی گرانش لازم برای تمام کهکشانها و اجرام آسمانی درون آنها را تولید می کند. این درحالی است که «ماده تاریک» که جرم گمشده جهان است نیز تنها با نیروی گرانش حفظ می شود. اما این نیروی گرانش اضافی چگونه ایجاد می شود. فرضیه ها در این مورد می گویند که در دورترین فاصله های کیهانی، قانون گرانش با آن چیزی که ما از این قانون می شناسیم متفاوت است بنابراین فیزیک نیازمند یک بازنویسی است.

۶) متان مریخی

در سال ۱۹۷۶ کاوشگر وایکینگ روی مریخ موادی را با کربن ۱۴ نشانه گذاری کرد. این مواد گاز متان منتشر می کردند. تحقیقاتی که به موازات این کشف انجام شد حضور میکروارگانیسمها را تائید کرد. اکنون تازه ترین تحقیقات دانشگاه کالیفرنیا یک ریتم شبانه روزی را در سطح سیاره سرخ نشان می دهد که در این ریتم فعالیتهای بیوشیمیایی دیده می شود. ریتمهای شبانه روزی می توانند به معنی آغاز زندگی باشد.

۷) تترا- نوترونها

«اصل طرد پائولی» یک اصل در مکانیک کوانتوم است. این اصل بسیار مهم بیان می کند که در یک سیستم کوانتومی، دو یا چند فرمیون همسان (مثلاً دو الکترون) نمی ‌توانند همزمان حالت کوانتومی یکسانی داشته باشند. این اصل را ولفگانگ پائولی فیزیکدان اتریشی در ۱۹۲۵ بیان کرد. براساس اصل طرد پائولی، دو نوترون در یک سیستم یکسان با خاصیت همسان نمی توانند یک خاصیت کوانتومی داشته باشند. اما آزمایشی در که فرانسه انجام شد توانست چهار نوترون را در این موقعیت ممنوعه شناسایی کند. به این ترتیب دانشمندان در مورد این اصل دچار سردرگمی شدند.

۸) پایونر بسیار سریع

کاوشگرهای پایونر ۱۰ و ۱۱ در دهه ۷۰ به سوی خارج از منظومه شمسی پرتاب شدند و بلافاصله یک شتاب اسرارآمیز گرفتند. به طوری که این شتاب آنها را به ارتفاع بیش از ۴۰۰ هزار کیلومتری هدایت کرد. شاید این کاوشگرها تحت تاثیر «انرژی تاریک» قرار گرفته بودند. هنوز کسی در این مورد چیزی نمی داند.

۹) انرژی تاریک

اعتقاد بر این است که گسترش جهان تحت اثر نیروی گرانش متوقف می شود. این درحالی است که کشفیات جدید نشان می دهد که این گسترش با نیروی گرانش شتاب می گیرد. اما چه انرژی موجب این شتاب می شود؟ این عامل محرک، انرژی تاریک نام دارد. تاکنون اطلاعات دقیقی از ماهیت واقعی آن به دست نیامده است به همین دلیل از آن به عنوان «انرژی ایکس» نیز یاد می شود.

۱۰) دهمین سیاره

دهمین سیاره یکی از چندین سیارک از نوع «کوائورار» یا «سدنا» که هر چند وقت یکبار پیدا می شود نیست بلکه یک سیاره بزرگ مثل زمین است که بالاتر از پلوتون قرار دارد. در حدود سال ۲۰۱۵ یک کاوشگر ناسا به این منطقه خواهد رسید و شاید بتواند این سیاره را شناسایی کند.

۱۱) سیگنال رادیویی «Wow»!

۱۵ آگوست ۱۹۷۷ یک رادیوستاره شناس از اوهایو پس از آنکه یک سیگنال ۳۷ ثانیه ای را ثبت کرد که بسامد آن ۱۴۲۰ مگاهرتز بود فریاد زد Wow! این بسامد برای فرستنده های زمینی استفاده نمی شود. همچنین سیگنالهایی که از فضا می آیند در طیف وسیع تری هستند. در حقیقت این بسامد رادیویی چیزی شبیه به یک پیام فرازمینی بود که تا پیش از آن هرگز دریافت نکرده بودیم.

۱۲) ثابتها و غیرثابتها

در سال ۱۹۹۷ در استرالیا نور یک تب اختر در فاصله ۱۲ میلیارد سال نوری از زمین بررسی شد. نتیجه این بررسی ها نشان می داد که در مدت سفر این نور، تغییراتی در «ثابت ساختار نهایی» آن ایجاد شده بود. این درحالی است که ثابتها هرگز نباید تغییر کنند. اگر قرار باشد ثابتها در زمان و در فضا تغییر کنند نمی توان هیچ چیزی از جهان را درک کرد.

۱۳) گداخت سرد

در سال ۱۹۸۹ دو دانشمند اعلام کردند که توانسته اند در دمای محیط فرایندی را که انرژی موجود در قلب خورشید را می سازد بازسازی کنند. این آزمایش هرگز پذیرفته نشد اما مطالعات همچنان ادامه دارند. اگر نتایج این بررسیها مثبت باشد، بسیاری از مشکلات انرژی حل خواهند شد.

مهر