روش های جلوگیری از مفقود شدن هواپیماها

اکنون دیگر ماه ها از مفقود شدن پرواز MH۳۷۰ مالزی می گذرد در دنیای مدرن امروز ما که دائما ارتباط برقرار است ناپدید شدن یک هواپیمای غول پیکر بوئینگ ۷۷۷ مانند پرواز MH۳۷۰ بدون باقی ماندن هیچ رد و اثری غیرقابل قبول به نظر می رسد

اکنون دیگر ماه‌ها از مفقود شدن پرواز MH۳۷۰ مالزی می‌گذرد. در دنیای مدرن امروز ما که دائما ارتباط برقرار است ناپدید شدن یک هواپیمای غول‌پیکر بوئینگ ۷۷۷ مانند پرواز MH۳۷۰ بدون باقی ماندن هیچ رد و اثری غیرقابل قبول به نظر می‌رسد.

پس چگونه می توان مطمئن بود که هرگز هواپیمای دیگری را به این شکل از دست ندهیم؟ برخی از کارشناسان حمل و نقل هوایی در این مورد نظراتی داشته اند که در جای خود جالب توجه و خواندنی است.

به نظر می رسد تعدادی از فناوری های هوشمند و ساده وجود دارند که اگر صنعت هواپیمایی از آنها استفاده کند، می توان با اطمینان بیشتری سوار یک هواپیما شد.

نسل جدید جعبه سیاه

کارشناسان می گویند جعبه سیاه که در واقع نارنجی رنگ است اکنون به مرحله ای رسیده که آماده ارتقا است. پاول بور، مدیر کمپانی هایی اتلانتیک ایر اویشن انگلیس می گوید: در سه دهه گذشته جعبه سیاه مهم ترین ابزار ضبط اطلاعات بوده که متخصصان با بررسی اتفاقات ثبت شده در داخل آن و قرار دادن موضوعات مختلف در کنار یکدیگر به یک ارتباط منطقی درخصوص وقوع حادثه دست پیدا کرده اند.

اگرچه یافتن جعبه سیاه در محل حادثه کار زیاد سختی نیست، اما برای مواردی نظیر پرواز MH۳۷۰ مالزی این موضوع کار آسانی به نظر نمی رسد. پرواز شماره ۴۷۷ ایر فرانس که سال ۲۰۰۹ در اقیانوس اطلس سقوط کرد نمونه دیگری از این نوع است که بسیاری هنوز آن را به خاطر دارند.

در این سانحه اجساد و برخی تکه های هواپیما طی چند روز پیدا شد، اما جعبه سیاه دو سال بعد از سقوط و در عمق پنج کیلومتری زیر اقیانوس پیدا شد.

بنابراین چگونه می توان جعبه سیاه را بروزرسانی کرد؟ بور می گوید: هواپیمای های مسافربری و جعبه های سیاه را می توان به فرستنده های مدرن و جدا از سامانه مخابراتی خود هواپیما تجهیز کرد که با دقت حدود چند متر موقعیت آنها را اعلام می کنند.

Beacon یا همان ایستگاه هدایت رادیویی را می توان روی دم یا اطراف آن قرار داد به طوری که این بخش از هواپیمای مسافربری می تواند اثری از هواپیما به جا بگذارد. مورد دیگر استفاده از شتاب سنج های متعدد است تا در صورت قطع ارتباط یکی از آنها به صورت اتوماتیک یا از سوی خدمه، باز هم شتاب سنج های دیگری در مدار باشد. از فناوری مشابه در زیردریایی های هسته ای که در عمق زیاد حرکت می کنند استفاده می شود.

باتری های مورد استفاده را می توان به گونه ای طراحی کرد که توسط دریا یا انرژی خورشیدی شارژ شوند یا از سلول های لیتیومی با عمر زیاد سود ببرند. دیگر ترفندها هم می تواند عمر باتری مورد استفاده در دستگاه های ردیاب را بهبود بخشد.

میشا داهلر، استاد دانشگاه کینگ لندن و از موسسان شرکت حسگرهای Worldsensing می گوید: یک تغییر نسبتا ساده، اما مهم می تواند داشتن جعبه سیاهی باشد که قادر به ارسال پالس های موقعیت یاب زیردریایی است. البته این پالس ها هر ثانیه ارسال نمی شوند. اگر جعبه سیاه به گونه ای تنظیم شود که هر ۱۰ ثانیه یک پالس بفرستد ما می توانیم طول عمر باتری را به جای یک ماه تا یک سال افزایش دهیم و یک بازه زمانی بسیار بزرگ برای پیدا کردن جعبه سیاه به دست آوریم.

انتشار پالس از داخل کابین

دیوید سنسیوتی از وب سایت خبری هوانوردی می گوید: هواپیماهای کنونی انواع مختلفی از خدمات موجود را به مسافران ارائه می کنند. رسانه های تعاملی، بازی ها، اینترنت، فیلم، موزیک. شما همچنین می توانید از روی صندلی تان ارتباط ماهواره ای برقرار کنید و این به آن معناست که هواپیمای مسافربری همواره به نوعی در ارتباط با شبکه داخلی هستند. چرا یکی از این کانال ها را برای گزارش بلادرنگ داده های مربوط به جعبه سیاه هواپیما یا داخل کابین به صورت بلادرنگ استفاده نکنیم؟

البته سنسیوتی تصدیق می کند این روش هزینه بر است چراکه پهنای باند ماهواره گران است. یک ایده بهتر ممکن است Triggered transmission باشد.

Triggered transmission

مفهوم این تکنیک چیست. ماتئو گریواس رئیس مرکز تحقیقات ایمنی و حوادث دانشگاه کرانفیلد انگلستان می گوید: این یک روش پیشنهادی برای نظارت و مکان یابی هواپیماست که پس از سقوط پرواز ۴۴۷ ایر فرانس سال ۲۰۰۹ در اقیانوس اطلس و تلاش برای ردیابی آن هواپیمای ایرباس ۳۳۰ مطرح شد.

بخشی از لاشه شناور هواپیما در همان چند روز اول پیدا شد، اما دو سال پس از آن طول کشید تا لاشه اصلی هواپیما در بستر دریا پیدا شود.

کاربرد فناوری های جدید در صنایع هوانوردی موجب می شود در قرنی که انسان برای زندگی در مریخ آماده می شود، دیگر شاهد ناپدید شدن هواپیماهای غول پیکر نباشیم

BEA آژانس ملی تحقیقات درباره سوانح هوایی فرانسه کارگروهی تشکیل داد تا بررسی کنند چگونه می توان در آینده کاری کرد تا در سوانح هوایی خصوصا سوانحی که روی اقیانوس ها رخ می دهد امکان یافتن لاشه هواپیما سریع تر انجام شود. آنها روش triggered transmission را توصیه کردند که فقط یک اعلان هشدار را هنگام وقوع یک اتفاق غیرعادی منتشر می کرد. این سیستم پارامترهای پرواز نظیر ارتفاع، سرعت، شیب چرخش هواپیما، گردش و دیگر فاکتورهای مهم را نظارت می کند. هدف از این نظارت شناسایی زمان وقوع اتفاقات غیرعادی است که ممکن است به بروز حادثه منجر شود. پس از شناسایی اتفاق غیرعادی این سیستم یک سیگنال هشدار ارسال می کند که بسرعت روی ایستگاه های زمینی کشف و دریافت می شود. مزیت این سیستم نسبت به جریان پیوسته داده های پروازی این است که اطلاعات کمتری از سوی ترافیک هوایی جهانی منتشر می شود و فقط زمانی که هواپیما به طور بالقوه در خطر است این سیستم فعال می شود.

گریاوس می گوید: چالش پیش روی این سیستم اجتناب از ارسال هشدار کاذب است، اما متخصصان دانشگاه کرانفیلد و تولیدکنندگان در حال ایجاد سیستمی هستند که می تواند این دو حالت را از هم تشخیص دهد. هم اکنون تحقیقی در جریان است که ساخت این سیستم را برای هواپیماهای جدید الزامی کرده و پیشنهاد تنظیم شده در اواخر امسال به سازمان های حمل و نقل بین المللی ارائه خواهد شد.

جلوگیری از خاموش کردن سامانه ها توسط خدمه پرواز

سنسیوتی یک از کارشناسان هوایی می گوید: اکنون خلبان و کارمندان هواپیما می توانند هواپیما را با از کار انداختن سیستم های داخلی از دید رادار پنهان کنند. با خاموش کردن همه سیستم های داخلی واقعا شناسایی و ردیابی هواپیما دشوار است و باید از انجام چنین کاری اجتناب شود. اگر ما سیستم جدیدی معرفی کنیم تا موقعیت جعبه سیاه را از طریق ماهواره به ایستگاه های دریافت زمینی ارسال کند این سیستم باید به گونه ای طراحی شود که خلبان قادر به از کار انداختن آن نباشد.

تصویربرداری مداوم ماهواره ای از اقیانوس ها

کشتی ها در هر جایی که هستند ردیابی می شوند آیا باید از تکنیک های مشابهی درباره هواپیماها استفاده کرد؟ آیا چنین کاری بسیار سخت است؟ گروه های متعددی استفاده مداوم از تصویربرداری ماهواره ای مداوم کل سطح زمین را پیشنهاد کرده اند. تصویربرداری ماهواره ای اپتیکال فقط در روز ممکن است، اما با این روش حداقل می توان هواپیماهایی که بالاتر از ابرها پرواز می کنند را کشف کرد. نوع دیگری از ماهواره ها با استفاده از رادار می توانند تمام شرایط آب و هوایی شب و روز را پوشش دهند، اما استفاده از این روش ارزان نیست. هزینه پیش بینی شده برای استفاده از این مفهوم حدود ۲ تا ۵ میلیارد دلار برآورد شده است.

نگاهی به حمل و نقل جهانی

داهلر یکی دیگر از کارشناسان هوایی می گوید: شاید بتوان یک ابزار کوچک و ارزان ساخت تا راه های ارتباط هواپیماها با ماهواره های سیستم موقعیت یاب جهانی ارتقا یابد.

با سیستم های ماهواره ای که هم اکنون روی هواپیماها نصب شده ساده ترین کار شاید ثبت نام خطوط هوایی برای استفاده از اساسی ترین سرویس های نسبتا ارزان ارائه شده از سوی شرکت های ماهواره ای باشد که شامل انتقال مختصات جی پی اس یا همان سیستم موقعیت یاب جهانی در فواصل منظم زمانی است؛ به عنوان مثال هر یک ساعت یا هر پنج دقیقه یا در شرایط بحرانی به طور لحظه ای و مداوم این کار انجام شود.

فیل دیویس، رئیس گروه فضایی انجمن هوانوردی سلطنتی بریتانیا می گوید: در حال حاضر کشتی ها از یک سیستم موقعیت یاب ماهواره ای ساده در اقیانوس استفاده می کنند. استفاده از چنین سیستمی در هواپیماها در اندک زمانی امکان پذیر است، چراکه این فناوری نسبتا ساده است.

استفاده از تعدادی از این فناوری های موجود لزوما کار دشواری نیست. پرسش اینجاست آیا صنایع هوانوردی چنین روش هایی را اتخاذ کرده و با آن تطابق می یابند یا ما باید همچنان در قرن فناوری های نانو و آماده شدن انسان برای زندگی در مریخ شاهد یک هواپیمای غول پیکر با صدها مسافر باشیم؟

bbc

مترجم: آتنا حسن آبادی