عالم برزخ از دید قرآن

انسان های گنهکار در عالم برزخ آرزو می کنند همه کس, چه نزدیکان و چه غیر نزدیکان بدانند آنچه را که او دیده و یافته و این آرزو گاهی به صورت فریادها و نداها در می آید, اگر چه کسی در دنیا قدرت شنیدن و دریافت آن را ندارد

انسان های گنهکار در عالم برزخ آرزو می کنند همه کس، چه نزدیکان و چه غیر نزدیکان بدانند آنچه را که او دیده و یافته و این آرزو گاهی به صورت فریادها و نداها در می آید، اگر چه کسی در دنیا قدرت شنیدن و دریافت آن را ندارد. درک خصوصیات و شرایط عالم برزخ به دلیل اینکه از عوالم بالاتر است برای انسان دنیوی ممکن نیست. همچنین سعادت و شقاوت در حیات برزخی هم با الفاظ و کلمات برای انسان با ظرفیت ادراکی محدود قابل تشریح نیست و نمی شود از گرفتاری ها، خسرانها، حرمانها، عذاب ها و فشارهای عوالم بالاتر آنچنان که هست انسان را مطلع کرد و او را در جریان واقعیت های عوالم بالاتر قرار داد.

وقتی در آیات قرآن کریم هم دقت می کنیم و در اشارات و نکات آیات تامل می نماییم این حقیقت را در می یابیم که آنچه از عذاب ها و گرفتاری های اخروی گفته شده گوشه هایی است از آنچه که هست و حقیقت امر خیلی بالاتر از آن است که گفته شود و در قالب الفاظ آمده و در خور فهم انسان دنیوی گردد.خداوند متعال در آیات ۷، ۸ و ۹ سوره المطففین می فرماید: چنین نیست که آنها درباره قیامت می پندارند، به یقین نامه اعمال بدکاران در سجین است و تو چه می دانی که سجین چیست؟ نامه ای رقم زده شده و سرنوشتی حتمی است.همچنین خداوند تبارک و تعالی در آیات ۵ تا ۷ سوره مبارکه الهمزه می فرماید: تو چه می دانی که آتش درهم کوبنده جهنم الحطمه چیست؟ آتش سخط حق است که شعله ور است و آتشی است که بر دلهای منحرفین می زند.حق تعالی درآیات ۸ تا ۱۱ سوره مبارکه القارعه نیز می فرماید: و اما کسی که اعمال و عقاید و موازین عملی و عقیدتی او سبک وزن باشد و در مقام سنجش با حق، وزن و ارزشی نداشته باشد، پس برگشت او به سوی عالم پست و جهنم است و توچه می دانی که عالم پست و جهنم چیست؟ آتشی است سوزان و سوزنده.تعبیرات و اشارات این آیات به خوبی حقیقتی سخت را روشن می کند.

در آیات سوره الهمزه، حکایت از این معنی می کند که انسان دنیوی نمی تواند حطمه را که همان جهنم است بفهمد و آن چنانکه هست بداند و حقیقت حطمه قابل تفهیم به انسان دنیوی نیست.الحطمه که عالم جحیم و عالم منحرفین و مجرمین و اصل آن در آخرت و صورت نازله آن در برزخ است، چنانکه هست، گفتنی نیست و فقط گوشه هایی از آن، آن هم در قالب الفاظ و کلمات، به انسان دنیوی گفته شده است.درآیات سوره القارعه، تعبیرهاویه که به معنی پست و نازل است اشاره به جهنم و عالم منحرفین است، درعین اینکه حکایت از پست و نازل بودن عالم منحرفین و مجرمین می کند، در عین حال دلالت بر این معنی هم می کند که حقیقت جهنم و حقیقت و چگونگی عالم منحرفین چنان که هست،گفتنی نیست و همین قدر عالم پست و نازل است.

در آیه بعدی با صراحت اعلام می دارد که تو چه می دانی هاویه چیست؟ و سپس با تعبیر نارحامیه ازهاویه چنین خبر می دهد که آتشی است سوزان وسوزنده. هاویه که همان عالم جحیم و عالم مجرمین و منحرفین است و اصل آن درآخرت و نمونه آن در برزخ است،چنانکه هست گفتنی نیست و فقط گوشه هایی ازآن را به انسان دنیوی گفته اند.بنابراین انسان مجرم و منحرف با قرار گرفتن در برزخ و با مواجه شدن با صورت نازله هاویه و الحطمه و سجین و افتادن درآنها، و با روبه رو شدن با مسائلی که قبلا به فکر او و هیچ انسانی در دنیا نمی آمد، چنانکه در وضع بد و کوبنده ای قرار می گیرد که خدا می داند و کسی که در آن وضع افتاده باشد. آنچه را که در دنیا شنیده بود، فوق آن می یابد که شنیده بود و با موضوعاتی مواجه می گردد که اصلا نشنیده بود یا اشاره هایی به آنها شده و نفهمیده بود و به گرفتاری های جدیدی دامنگیر می شود که احتمال آن را نمی داد و بلکه احتمال آنها برایش قابل هضم نبود زیرا که ظرفیت درک آنها را نداشت.

البته انسان گنهکار در عالم برزخ آرزو خواهد کرد که ای کاش می شد به دوستان دنیوی خود و نزدیکان و همراهان و همفکران خود که در غفلت ازآن حقایق بوده و بی خبرند، ازآنچه او در آن قرار گرفته است و در انتظار دوستان و نزدیکان وی هم هست، خبر می داد و ای کاش می توانست پرده از روی مساله برداشته و آنان را از غفلت و جهل نجات می داد.انسان معذب برزخی قطعا نه تنها آرزو می کند که به دوستان و نزدیکان خود از آنچه دیده است، خبر بدهد بلکه، از بس گفتنی و خبر دادنی و دانستنی است می خواهد به همه خبر داده و همه را از حقایق و اسرار ناشناخته ای که با آنها مواجه گشته است مطلع کند، زیرا وقتی موضوعی به شدت غیر منتظره بود و خیلی بزرگ و تحیر آور و در عین حال، ناشناخته باشد و کسی به آن توجه نمی کند، در این صورت هر کسی به آن برخورد نموده و با خبر شود، می خواهد همه را با خبر نموده و به همه بگوید و همه را ازخصوصیات آن مطلع کند.