سه روز پس از آنکه محمود احمدی نژاد از آمادگی ایران برای نشستن پای میز قرارداد تامین سوخت هسته یی خبر داد، منوچهر متکی وزیر خارجه نیز اعلام کرد توافق نهایی درباره سوخت هسته یی ایران نزدیک است.

متکی که به طور غیرمنتظره به جای معاونانش به منظور حضور در کنفرانس امنیتی مونیخ خود راهی آلمان شده بود، در حاشیه این کنفرانس با بیان این خبر گفت؛ من به شخصه با در نظر گرفتن مذاکراتی با طرفین موضوع هسته یی ایران، بر این باورم که ما زمینه مساعدی را برای چنین تبادل سوختی در آینده یی نه چندان دور به وجود آورده ایم. به گزارش فارس وزیر خارجه دولت دهم در ادامه تصریح کرد؛ من تحت شرایط کنونی که ما به آن رسیده ایم، فکر می کنم به یک توافقنامه نهایی که توسط تمامی طرفین مورد قبول واقع شود، نزدیک شده ایم. متکی با اشاره به سخنان «محمود احمدی نژاد» در تلویزیون دولتی ایران مبنی بر آمادگی ایران برای ارسال اورانیوم به خارج از کشور تاکید کرد؛ جمهوری اسلامی ایران نشان داده است درباره انجام تبادل سوخت هسته یی بسیار جدی است و ما در بالاترین سطح جدیت خود را درباره این مساله نشان داده ایم. وزیر امور خارجه ایران با وجود آنکه از نزدیکی قرارداد نهایی سوخت هسته یی اطلاع داد، تصریح کرد میزان اورانیوم با درصد غنای پایین که ایران قصد دارد به کشور سوم ارسال کند باید بر اساس نیاز ایران باشد و توسط مقامات ایرانی تعیین شود.

متکی در کنفرانس امنیتی سالانه مونیخ ادامه داد؛ مهم ترین نکته تمایلات سیاسی است. من به شخصه احساس می کنم این خواست و میل سیاسی به وجود آمده است.وی ادامه داد؛ ایران برای بستن قرارداد با قدرت های جهان در خصوص تبادل اورانیوم با درصد غنای پایین خود با سوخت مورد نیاز رآکتور تحقیقاتی تهران چشم انداز مثبتی می بیند. متکی همچنین اعلام کرد در نظر دارد درباره پیشنهاد تبادل سوخت با «یوکیا آمانو» مدیرکل جدید آژانس بین المللی انرژی اتمی در حاشیه کنفرانس مونیخ بحث و گفت وگوهایی را داشته باشد. این مذاکرات دیروز انجام شد. وی بدون آنکه از کشوری نام ببرد، تصریح کرد؛ ما فکر می کنیم تمامی طرفین تمایل سیاسی خود را برای انجام این تبادل نشان داده اند. منوچهر متکی با اشاره به قرارداد سوخت هسته یی گفت؛ ایران اورانیوم خود با درصد غنای ۵/۳ درصد را تحویل می دهد و در عوض اورانیوم با درصد غنای ۲۰ درصد دریافت می کند تا بتواند این سوخت را در رآکتور تحقیقاتی تهران برای تولید ایزوتوپ های پزشکی استفاده کند. وی با اشاره به این مطلب افزود؛ در این مقطع زمانی باید برای دو طرف این تضمین وجود داشته باشد که اورانیوم ۵/۳ درصد قطعاً تحویل داده می شود و به طور قطع سوخت ۲۰ درصد نیز به ایران تحویل داده می شود. وزیر امور خارجه ایران سه مولفه یک قرارداد را زمانبندی، مکان و کمیت دانست و تصدیق کرد ایران اعلام کرده چندماهی زمان می برد که شرکای در حال مذاکره اش سوخت ۲۰ درصد را که مورد نیاز رآکتور تهران است، تولید کنند و ما این دوره را که قرار است سوخت ۲۰ درصد برای ایران تولید شود، درک می کنیم. زمانی که این سوخت ۲۰ درصدی آماده شد، می توان آن را با اورانیوم با درصد غنای پایین ایران همزمان تبادل کرد. متکی اما به هیچ جزییاتی درباره این مساله که این تبادل در کجا انجام شود، اشاره نکرد. اما خبرگزاری رویترز پس از اظهارات متکی گفت ایران اگرچه میزان چنین مبادله یی را بر مبنای نیازهایش تعیین می کند اما مشخص نیست که امریکا و کشورهای غربی با این شرایط مطرح شده از سوی ایران موافقت کنند. همچنین «کارل بیلدت» وزیر امور خارجه سوئد در واکنش به این اظهارات متکی از ایران درخواست کرد پیشنهاد خود را رسماً به آژانس بین المللی انرژی اتمی اعلام کند.

وی تصریح کرد؛ در اسرع وقت طبق آنچه با گروه ۱«۵ در اول اکتبر مورد توافق قرار گرفت، نشستی را برنامه ریزی کنید. با جدیدترین مواردی که شما به آنها اشاره کردید به آژانس بروید و پیشنهادی را برای آنها ارائه دهید. در همین حال ولفگانگ ایشینگر رئیس کنفرانس امنیتی مونیخ در گفت وگو با شبکه اول تلویزیون آلمان، شرکت وزیر خارجه ایران را در این کنفرانس با توجه به پیشنهادهای تازه تهران درباره مساله هسته یی ایران بسیار حائز اهمیت دانست. از سوی دیگر جمیز جونز مشاور امنیتی بارک اوباما، سرگئی لاوروف وزیر امورخارجه روسیه، گیدو وستروله وزیر امور خارجه آلمان و کاترین اشتون مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، دیروز در میزگردی در کنفرانس امنیتی مونیخ نظرات خود را پیرامون مسائل امنیتی و موضع گیری جدید ایران اعلام کردند. گیدو وستروله در سخنان کوتاه خود تاکید کرد پس از اعلام آمادگی ایران برای مبادله اورانیوم، حال تهران باید با عمل مشخص نیت خود را اثبات کند. وزیر امور خارجه آلمان مبادله اورانیوم را اقدامی برای «اعتمادسازی» خواند و تصریح کرد آلمان به هیچ وجه ایران مجهز به تسلیحات اتمی را نخواهد پذیرفت، زیرا چنین کشوری سبب ایجاد بی ثباتی در منطقه و جهان خواهد شد. وی تاکید کرد برنامه اتمی ایران تنها مساله یی داخلی و منطقه یی نبوده و با امنیت جهان در پیوند است. وزیر خارجه آلمان که در چارچوب نشست امنیتی مونیخ با منوچهر متکی دیدار داشت روز جمعه در سخنانی ایران را به امتناع از همکاری با جامعه بین الملل متهم کرده بود. تاکنون چین و روسیه سیاست جدید ایران را مثبت ارزیابی کرده اند. در همین ارتباط یانگ جی شی وزیر امور خارجه چین در مونیخ گفت مناقشه اتمی با ایران به «مرحله یی تعیین کننده » رسیده است و از طرف های درگیر خواست از خود صبر و شکیبایی نشان داده و تنها از طریق «گفت وگو و مذاکره» راه حلی بلندمدت برای این مشکل بیابند. همچنین کارل تئودور تسو گوتنبرگ وزیر دفاع آلمان نیز در کنفرانس امنیتی مونیخ تلاش های ایران برای دستیابی به تسلیحات اتمی را تهدیدی برای امنیت جهان خواند و از مقامات تهران خواست پاسخی روشن و عاری از هرگونه سوءتفاهم در این زمینه به جامعه بین الملل ارائه دهند.

● رایزنی های تلفنی ۱+۵

در پی اظهارات اخیر احمدی نژاد مقامات کشورهای ۱«۵ نیز روز جمعه درباره موضوع هسته یی ایران گفت وگو کردند.

فیلیپ کراولی سخنگوی وزارت خارجه امریکا نیز با اعلام این خبر گفت مقامات کشورهای امریکا، انگلیس، روسیه، چین، فرانسه و آلمان در یک کنفرانس تلفنی درباره برنامه هسته یی ایران گفت وگو کردند که ویلیام برنز معاون وزیر امور خارجه امریکا در زمینه امور سیاسی نمایندگی طرف امریکایی را برعهده داشت. به گزارش ایسنا به نقل از شینهوا، کراولی با اشاره به دو مسیر اعمال فشار و مذاکرات که کشورهای غربی در قبال برنامه هسته یی ایران در پیش گرفته اند، گفت؛ آنها درباره هر دو مسیر صحبت کرده اند. این کنفرانس تلفنی حدود ۹۰ دقیقه به طول انجامید. کراولی گفت؛ گفت وگوهای برنز با نمایندگان سایر کشورهای جهان شامل در نظر گرفتن اظهارات هسته یی اخیر محمود احمدی نژاد رئیس جمهور ایران نیز بود، اما علاوه بر آن از ایران خواست آژانس بین المللی انرژی اتمی را نیز در جریان قرار دهد. خبرگزاری رویترز نیز گزارش داد کشورهای ۱«۵ درباره تلاش ها برای متقاعد کردن ایران به تعلیق برنامه غنی سازی هسته یی اش گفت وگو کردند، اما چین با صراحت نشان داد که مایل است آنها به جای اعمال تحریم های جدید علیه تهران به گفت وگوها ادامه دهند.

به گزارش رویترز، اعضای غربی ۱«۵ درباره دور چهارم تحریم های احتمالی علیه ایران صحبت کرده اند و اگرچه مسکو تمایل خود را به حمایت از اقدامات تنبیهی جدید نشان داده است چین که همانند روسیه روابط تجاری نزدیکی با تهران دارد با این اقدام مخالف است. چین با صراحت نشان داد گفت وگو و مذاکره را ترجیح می دهد. یک دیپلمات چینی در سازمان ملل با اشاره به اظهارات هسته یی اخیر احمدی نژاد گفت شش کشور عضو ۱«۵ باید «این پیشنهاد را قبول کنند و ببینند که آیا ایرانیان واقعاً قصد تحقق ثمربخش بودن مذاکرات را دارند یا خیر؟» این دیپلمات چینی که خواست نامش فاش نشود، گفت این یک پیشنهاد آشکار و علنی از یکی از عالی رتبه ترین مقامات ایرانی است. در همین حال هیلاری کلینتون وزیر خارجه امریکا گفت امریکا تماس با چین و دیگر شرکایش را در حالی که به دنبال راه هایی برای اعمال تحریم علیه ایران است ادامه خواهد داد. به گزارش ایسنا به نقل از خبرگزاری فرانسه هیلاری کلینتون این اظهارات را پس از آن بیان کرد که یانگ جیه چی وزیر امور خارجه چین روز پنجشنبه درخواست امریکا و دیگر کشورها را برای تحریم ایران به دلیل خودداری از توقف غنی سازی اورانیوم رد کرد. کلینتون با این ادعا که ایران در پیشنهادات درخصوص طرح های هسته یی اش مانع تراشی کرده است، افزود؛ ما فکر می کنیم مهم است که اکنون به سمت بررسی این موضوع برویم که چه فشار یا چه تحریمی می تواند بر ایران اعمال شود. رئیس دیپلمات های امریکایی ادامه داد؛ ما تماس با همتایان مان را در این خصوص از جمله غتماس باف چین ادامه خواهیم داد. از سوی دیگر سرگئی لاوروف وزیر خارجه روسیه نیز گفت؛ احتمال بررسی مساله هسته یی ایران در سازمان ملل وجود دارد.

نووستی گزارش داد سرگئی لاوروف وزیر امور خارجه روسیه روز جمعه در برلین اعلام کرد اگر تهران به پیشنهاد آژانس بین المللی انرژی اتمی در خصوص خروج اورانیوم از جمهوری اسلامی جهت تولید سوخت رآکتور تحقیقاتی تهران در کشور سوم پاسخ شفافی ندهد، مساله هسته یی ایران برای بررسی به سازمان ملل متحد ارائه خواهد شد. وی در پایان مذاکراتش با گیدو وستروله وزیر امور خارجه آلمان افزود؛ ما تایید می کنیم اگر ما پاسخ سازنده یی از سوی ایران دریافت نکنیم وادار خواهیم شد که این موضوع را در شورای امنیت سازمان ملل متحد مطرح کنیم. وی که پیش از دیدار با منوچهر متکی وزیر امور خارجه ایران در مونیخ صحبت می کرد، گفت امیدوار است در دیدار با وی توضیحاتی در خصوص امکان دریافت پاسخ شفاف و دقیق تهران به پیشنهادات آژانس بین المللی انرژی اتمی بشنود. وزیر امور خارجه روسیه افزود یک توافق با ایران به بهبود فضا برای مذاکرات با ۱«۵ منتهی خواهد شد. لاوروف به خبرنگاران در برلین گفت این نشست یک فرصت خواهد بود و به امکان انتقال سوخت به خارج از کشور برای رآکتور تحقیقاتی تهران اشاره کرد. وی گفت؛ توافق درباره این سوالات می تواند فضای گفت و گو را تغییر زیادی دهد و شرایط را برای بازگشت بر سر میز مذاکرات گروه ۵+۱ و ایران فراهم کند.