در حالی که مسوولان بورس تهران در تلاشند با مراقبت روزانه از شاخص های بورس از طریق حمایت از فعالیت شرکت های حقوقی و شبه دولتی و کنترل نماد های بورسی وضعیت بازار سرمایه را آرام و رو به رشد نشان دهند، آمار های رسمی دولت از سودآوری این شرکت ها، حکایت از شرایط دیگری دارد.

به گزارش خبرگزاری فارس پیش بینی سود ۳۸ صنعت بورسی در پایان شهریور با کاهش هزار و ۳۷ میلیارد تومانی مواجه شده و از ۱۱ هزار و ۳۹۹ به ۱۰ هزار و ۳۶۲ میلیارد تومان رسیده است، این در حالی است که این متغیر در مقایسه با پایان فروردین ماه سال جاری با کاهش هزار و ۳۷ میلیارد تومانی مواجه شده است. در آن زمان پیش بینی سود (زیان) ۳۷ صنعت (قبل از ورود صنعت استخراج نفت) و ۳۳۴ شرکت بورس بیش از ۱۱ هزار و ۳۹۹ میلیارد تومان برآورد و اعلام شده بود.

● دلایل کاهش سود صنایع

به گزارش اعتماد ناظران بازار سرمایه معتقدند علاوه بر تاثیرات مخرب هیجانات سیاسی به خصوص سیاست خارجی بر بورس، استراتژی های دولت در بودجه، چون استراتژی بودجه انقباضی و سیاست کنترل و محدود کردن جریان نقدینگی از مهم ترین دلایل افت صنایع است که تاثیر خود را به شکل کاهش سود در شرکت ها نشان داده است. صنایع بورسی در حالی به دلایل متعدد مجبور به کاهش پیش بینی سود سهام خود شده اند که بررسی ها از وضعیت این صنایع در پایان شهریورماه نشان می دهد نسبت به مردادماه باز هم تعدادی از صنایع پیش بینی سود خود را کاهش داده اند، به طوری که در برابر رشد اندک پیش بینی سود شش صنعت، ۱۳ صنعت مجبور شده اند ارقام و برآوردهای اول سال خود را کاهش دهند و ۱۹ صنعت دیگر نیز بدون تغییری در اعلام سودآوری چشم به نیمه دوم سال دوخته اند. کاهش قابل توجه سود صنایع بورسی در شش ماهه ابتدایی سال نگرانی کارشناسان و فعالان بازار را موجب شده است. فعالان بازار طی ماه های ابتدایی سال که شاخص ها با رشدی قابل توجه همراه بودند، ابراز امیدواری می کردند با عبور اقتصاد جهانی از مهلکه بحران بین المللی و بازگشت ثبات به فضای سیاسی کشور شرکت ها بتوانند از وضعیت فعلی خارج شده و فعالیت در بورس از رکود فاصله گیرد.

● صنایع قعرنشین

اما از میان ۱۳ صنعتی که با کاهش سودآوری در پایان شهریورماه مواجه شده اند دو صنعت بانکداری و خودرو به ترتیب با کاهش ۱۳و ۵ میلیارد تومانی شرایط ناخوشایندتری نسبت به دیگر صنایع داشته اند. بر این اساس صنعت بانکداری در پایان مردادماه با ۷ بانک بزرگ و کوچک بیش از هزار و ۷۱۱ میلیارد تومان سود پیش بینی کرده بود اما در انتهای تابستان این رقم به هزار و ۶۹۸ میلیارد تومان کاهش یافت. صنعت خودرو نیز با ۳۰ شرکت، سود هزار و ۶۷۷ میلیارد تومانی را به هزار و ۶۷۲ میلیارد تومان کاهش داد. به عقیده فعالان بازار طی شش ماهه ابتدایی سال تداوم رکود مسکن و سیاست های نامشخص دولتی بر صنایع مرتبط مانند صنعت فولاد، سیمان و حتی بانک تاثیر گذاشته و موجب کاهش سود این شرکت ها شده است.

این در حالی است که سهامداران این صنایع نگرانند با اجرای طرح تحول اقتصادی، کاهش سود شرکت ها از نیمه دوم ۸۸ شدیدتر شود. صنعت خودرو نیز با توجه به اینکه سال ها بود به دلیل مونتاژکاری تنها با افزایش قیمت و کنترل هزینه ها توانسته بود سودآور بماند در ماه های ابتدایی سال با آشکار شدن بحران مالی در ایران خودرو، تصمیم گیری های سیاسی در سطح مدیران آن و توسعه فعالیت های نامطمئن برون مرزی موجب برگشت به گذشته شده و بحران در این صنعت را عمق بیشتری بخشیده است. به جز اینها صنایعی چون صنعت فرآورده های نفتی، محصولات شیمیایی، دارویی، انبوه سازی املاک، سرمایه گذاری، سایر واسطه گری مالی، کاشی، سایر محصولات کانی غیرفلزی، لاستیک، پلاستیک و محصولات کاغذی نیز مجبور شده اند پیش بینی سود خود را برای سال مالی پیش رو کاهش دهند که بررسی صورت های مالی این شرکت ها از عمده ترین دلایل کاهش سود آنها را واردات قابل توجه و تعرفه های پایین دولتی و عدم امکان رقابت از سوی این صنایع در بازار داخلی نشان می دهد. در کنار این عامل گفته می شود رکود بازار داخلی به ویژه بازار مسکن، حوزه تولید و حتی خدمات نیز سرایت کرده و آنها را با رکود مواجه کرده است.

● تنها پنج صنعت رشد دارند

از میان پنج صنعتی که با رشد سودآوری مواجه شده اند بالاترین رقم مربوط به صنعت فلزات اساسی و مخابرات با ۹۰ و ۶۴ میلیون تومان است که ارقام قابل توجهی نیستند. صنعت فلزات اساسی سود ۸۱۰ میلیارد تومانی مردادماه را در پایان شهریور به ۹۰۰ میلیارد تومان افزایش داده است. سود صنعت مخابرات نیز با یک شرکت مخابرات از ۴۵۸ به ۵۲۲ میلیارد تومان رسیده است. صنایع ماشین آلات و تجهیزات و سایر محصولات فلزی و مبلمان نیز پیش بینی سود خود را اندکی ارتقا داده اند که قابل اعتنا نیستند. پیش بینی سود هر سهم شرکت ها و صنایع حاضر در بورس یکی از مهم ترین عوامل اثرگذار در قیمت گذاری و نوسان نرخ سهام است که همواره وضعیت تداوم سودآوری شرکت ها مدنظر سرمایه گذاران قرار دارد. پیش بینی سود (زیان) هر سهم یا همان EPS از تقسیم سود (زیان) بعد از کسر مالیات بر تعداد شرکت ها به دست می آید و شرکت ها قبل از آغاز دوره مالی جدید اقدام به پیش بینی و اعلام آن می کنند.