: پانزدهمین جشنواره تئاتر كودك و نوجوان اصفهان امروز به پایان می رسد تا چراغ نمایش كودك و نوجوان كشور برای یك سال دیگر خاموش شود و همه به انتظار مهر آینده بنشینند.

واقعیت تلخی است، اما باید پذیرفت كه تئاتر كودك و نوجوان بیشتر به یك اسم می ماند تا به یك موجود و جریان زنده. جز اجراهای تالار هنر و مركز تئاتر كانون پرورش فكری در تهران كه آن هم بیشتر در قالب عروسكی است و البته جنگ های شادی كه به نام تئاتر كودك و نوجوان به روی صحنه می روند، آیا اتفاق دیگری در این حوزه می افتد؟

نام هایی چون رضا بابك، مرضیه برومند، داوود كیانیان، ایرج طهماسب و حمید جبلی یا عطای كار در تئاتر كودك و نوجوان را به لقایش بخشیده اند یا حضوری بسیار كم رنگ در این عرضه دارند. جوان ترها هم بویژه در شهرستان ها به سمت اجراهای آهنگین و ریتمیك كه درام در آنها جایی ندارد سوق داده شده اند.

از سوی دیگر، معلوم نیست از كجا نظریه نادرست آموزش مستقیم به تئاتر كودك و نوجوان رخنه و آن را به پندهای پدرانه و نصیحت های شفاهی آموزگاران شبیه كرد؛ اتفاقی كه پل های ارتباطی با تماشاگران را فرو ریخت و تالاها را از شور و شوق كودكانه خالی كرد.

در مظلومیت و بی توجهی به تئاتر كودك و نوجوان همین قدر بس كه كمتر دانشجویی در دانشكده های هنری به ادامه تحصیل در گرایش نمایش عروسكی علاقه دارد و اصولا چیزی با عنوان تئاتر كودك و نوجوان دغدغه علمی و پژوهشی گروه های آموزشی دانشگاه ها نیست.

درباره ضعف نمایشنامه نویسی تئاتر كودك و نوجوان بسیار شنیده و خوانده ایم. وقتی قادر به حفظ معدود نویسندگان خوب این حوزه نبوده ایم، چگونه می توانیم كیفیت متون نمایشی این عرصه را ارتقا دهیم. نویسندگان تازه نفس هم با توجه به سردی و ركود حاكم بر این عرصه، ترجیح می دهند به سراغ داستان نویسی، فیلمنامه نویسی یا نوشتن برای تئاتر بزرگسالان بروند.

غمنامه تئاتر كودك و نوجوان، مثنوی هفتاد من كاغذ است. با زحمت و پس از عبور از مشكلات فراوان، نمایشی روی صحنه می رود؛ اما تماشاگری نیست كه پای آن بنشیند. بیش از ۱۰ میلیون دانش آموز در سن كودك و نوجوان داریم كه بسیاری از آنها حتی برای یك بار هم پایشان به تالارهای تئاتر نرسیده است.

آموزش و پرورش چنان گرفتار مشكلات مالی و اداری خود است كه وقتی برای فكر كردن به نیازهای روحی و هنری دانش آموزان ندارد. اگر آموزش و پرورش، مركز هنرهای نمایشی، خانه تئاتر و البته هنرمندان فعال در عرصه تئاتر كودك و نوجوان در كنار هم قرار بگیرند، شاید بتوانند گره كور این ماجرا را باز كنند. تئاتر به یقین می تواند نقشی مثبت و پررنگ را در پرورش دانش آموزان به عهده بگیرد.

جشنواره تئاتر كودك و نوجوان اصفهان به آخرین روز خود رسیده است. تخصیص بودجه ۲۰۰ میلیون تومانی از سوی مركز هنرهای نمایشی و صرف هزینه ای بیش از این از سوی اداره كل فرهنگ و ارشاد اسلامی برای برپایی این جشنواره اگرچه پسندیده و قابل ستایش است؛ اما اثر آن تنها چون دارویی است كه برای مدتی كوتاه نشانه های رنجوری و بیماری تئاتر كودك و نوجوان را از دیدگان پنهان می كند. تئاتر كودك و نوجوان نیازمند آسیب شناسی و تشخیص دلایل ضعف و رخوت آن و در ادامه درمانی بلندمدت و اصولی است.

مهدی یاورمنش