مراسم بزرگداشت حسین منزوی به مناسبت چهارمین سال درگذشت این شاعر برگزار شد.
محمدعلی بهمنی در این مراسم كه روز سه شنبه با عنوان «ماه غزل ایران» برگزار شد، در سخنانی گفت: از نظر سن و سال، منزوی چهار سال از من کوچک تر بود؛ ولی شعر منزوی چهار قرن از شعر من بزرگ تر است. او در غزل، برای همه ی ما، و مخصوصا برای من، افق ساز بوده است. منزوی گستره ای را برای تمام عزیزانی که در آینده به چنین شکل شعری، ارادت درونی پیدا می کنند، ایجاد كرده است.این شاعر بزرگ از پلی که به همت ابتهاج بین غزل دیروز و امروز ایجاد شده بود، عبور کرد و سماع غزلی را به ما نشان داد.
این شاعر در ادامه خاطرنشان كرد: منزوی گرچه گاه از شهرش گلایه می كرد، ولی عشقی که به زنجان داشت، سبب می شد در دقایق خاصی که ما فکر می کردیم حتما در تهران در کنار من و دیگر دوستان خواهد ماند، برای رفتن به زنجان شوریده سری عجیبی پیدا كند. آن چه من از منزوی می گویم، یک حس جدا از درک منزوی و حس پیوستن با منزوی بوده است؛ ولی شما که با او در این شهر زیسته اید، هم درک پیوسته، هم با منزوی بودن و هم زیستن با غزل هایش را تجربه کرده اید.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان زنجان نیز در این مراسم گفت: سقف بلند فرهنگ و هنر ایران اسلامی همواره بر پایه ی همت مردان بزرگی استوار بوده است که با بذل جان و زندگی خویش، پایه های زندگی را استوار کرده اند. عیار بالای عشق و احساس در وجود این عزیزان، بی توقعی، پرهیز از شهرت طلبی و علاقه مندی به گمنامی، از ویژگی های این مردان بوده و منزوی، از جمله ی این مردان است.
رضا دینی ادامه داد: عقیده ی بنده این است که منزوی، منزوی نبوده است. او در دوران حیاتش با سرودن شعرهای شورانگیزش به ما می فهماند در دنیای بزرگی زندگی می کند و گوشه نشین و منزوی نیست. اکنون هم كه از میان ما رفته، منزوی نیست؛ زیرا یاد و خاطره اش در میان ما و تمام ایرانیان زنده می ماند. البته باید به این مهم نیز توجه کنیم که تمام مردان بزرگ در عصر خود و در محدوده ی جغرافیایی زندگی خود ناشناخته بودند. آن ها آن قدر به ما نزدیک اند که نمی توانیم بزرگی شان را بشناسیم.
همچنین خلیل جوادی در سخنانی عنوان كرد: این گونه گردهمایی ها برای پاسداشت بزرگان ادب و هنر، اتفاق خجسته ای است که در سال های اخیر می افتد. بی شک، حسین منزوی یکی از تأثیرگذارترین شاعران عصر حاضر است و این تأثیرگذاری به دلیل نگرش ویژه ی حسین منزوی به پدیده های پیرامون خود و تبلور این دگرگونه دیدن در آثار اوست. با مرور کوتاهی بر آثار منزوی، درمی یابیم او هیچ گاه در عمر شاعری خود مقلد نبوده و سبک و شیوه ی منحصر به فردی داشته است. ما در تک تک واژه های شعری او، نشانه های شاخصی می بینیم و امضای منزوی را در پای تک تک واژه های شعرهایش مشاهده می کنیم.
خالق مجموعه ی شعر "خیابان خواب ها" تصریح کرد: منزوی شاعر شگفتی ها و اعجازهاست. ملت ایران، بخصوص مردم زنجان، باید به داشتن چنین هنرمندی ببالند؛ ولی در آن سوی سکه، یکی از کارهای ناروای ما، شاید این باشد که به جای ارزیابی و کاوش در کارهای هنری یک هنرمند، به تخریب شخصیت او و کنجکاوی در مسائل خصوصی اش می پردازیم. منزوی به دلیل متفاوت بودنش، مرد بزرگی بود و کسانی که میان هنجارها و کلیشه های فرهنگی و اجتماعی، برای خود به دنبال تمایز و تشخص بودند و هستند، بدیهی است که متفاوت بودن را برنتابند و همین طور حسین منزوی را. زان نگنجید در سرای سترگ / که جهان خرد بود و او بزرگ.
جوادی همچنین گفت: منزوی در این آب و خاک بسیار مظلوم واقع شده بود، چه در زمان حیات پربارش و چه بعد از وفات. چه کوچک مردانی که بعضا در برخی روزنامه ها با تاختن به این مرد بزرگ و استاد مسلم شعر، پی آن بودند که برای خود، کلاهی از این نمد بسازند. دردناک تر از هر چیز دیگر، این که در همین شهر زنجان، به جز عده ای محدود که او را می شناختند، هر از گاهی که از مردم عادی زنجان درباره ی او می پرسیدم، به کل، خالی الذهن بودند و او را نمی شناختند. در صورتی که حسین منزوی در بین اهل فکر و اندیشه، در اقصا نقاط عالم، شناخته شده بود.
سپس غلامرضا طریقی شاعر زنجانی گفت: منزوی در مضمون شعر و غزل تغییرات بنیادی ایجاد کرده است. غزل دیروز، غزل عرفان زده ای بود که با آسمان رابطه داشت و یا حداقل وانمود می کرد که رابطه ای دارد. اما منزوی رابطه اش را با عرفان، به مفهومی که در گذشته وجود داشت، قطع کرد و بیش تر بر وجود عقل و آدمی، تکیه کرد. حتا در برخی موارد، می توان غزل او را اومانیستی خواند. غزل منزوی بر آن است که بر طبیعت غلبه کند. او در بسیاری موارد با طبیعت جهان کنار نمی آید؛ در حالی که در غزل گذشته، شاعر چنین نگرشی به جهان و طبیعت نداشت.
وی همچنین اظهار كرد: منزوی از اسطوره ها استفاده کرده است؛ اما جهان پیرامونش را با عقل می سنجد؛ در حالی که نگرش و جهان بینی غزلسرایان دیروز کاملا اسطوره یی است. ابعاد غزل منزوی گسترده تر از ابعاد غزل دیروز، از بعد زمان و مکان، است. او در نگرش شاعر به عشق و معشوق تغییر ایجاد کرد و ابداعات بدیعی را در شعر متجلی ساخت.
طریقی درباره ی قدرت شعرهای منزوی گفت: غزل منزوی، برخلاف غزل بسیاری از شاعران امروز، ظریف کاری های غیرطبیعی ندارد. اگر چه او به زیبایی و گاهی حافظ وار، غزلش را آراسته است؛ اما چنان به تذهیب شعرش نشسته است که نمی توانیم قاب پرنقش و نگار را از اصل تابلو تشخیص دهیم. او در شعر، معما نساخته است؛ هر چند از ایهام بهره برده است. غزل منزوی، برخلاف غزل دیروز، وصفی است و این یکی از پیشنهادهای نیما یوشیج است که منزوی از آن استفاده می کند. او به دیدن عادت دارد و فقط چیزی را که می بیند، به جهان شعرش وارد می کند.
در این مراسم كه به همت انجمن ادبی اشراق، اداره ی کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان زنجان و اداره ی کل امور کتابخانه های عمومی استان زنجان در سالن اجتماعات کتابخانه ی عمومی سهروردی زنجان برگزار شد، تعدادی از شاعران حاضر شعرهایی را به یاد حسین منزوی خواندند. |