روابط عمومی معاونت حمل و نقل و ترافیك شهرداری تهران، در گزارشی وضعیت آلودگی هوای پایتخت در آستانه فصل زمستان را مورد بررسی قرار داده و در نخستین گام به چگونگی برخورد دستگاه قضایی با این موضوع پرداخته است.

به نقل از روابط عمومی معاونت حمل و نقل و ترافیك شهرداری تهران، این گزارش به شرح زیر است:

دادستان كل كشور اوایل آبان سالجاری جلسه‌ای را با محوریت آلودگی هوای تهران تشكیل داد و به عنوان مدعی العمومی نگرانی خود را از وضعیت هوای پایتخت و سلامت شهروندان تهرانی اعلام كرد و خواستار تدبیر مسئولان مربوطه نسبت به حل این مسئله جدی شد.

حضور حجت‌الاسلام والمسلمین دری نجف آبادی در مراسمی كه به مناسبت «روز ملی حمل و نقل» از سوی شهرداری تهران برگزار شد، تاكید مجددی بر جایگاه این نهاد قضایی به عنوان مرجع حفاظت و صیانت از حقوق عمومی شهروندان بود.

دادستان كل كشور در حاشیه این مراسم ضرورت برنامه‌ریزی دستگاه‌های ذیربط در بحث آلودگی هوا را مورد تاكید قرا رداد و اظهار كرد: «ما سفارش‌های لازم را می‌كنیم و به ارگان‌های ذیربط تذكر می‌دهیم.»

حجت‌الاسلام دری نجف آبادی در خصوص استیفای حقوق شهروندان، افزود: «هم سازمان محیط زیست مسئول است و هم وزارت بهداشت و البته مردم نیز باید رعایت كنند و حتی مسئولان اجازه تردد ندهند.»

دادستان كل كشور در مورد معرفی مقصران آلودگی هوا، تصریح كرد: «اگر لازم باشد كوتاهی مقصران واقعی در بحث الودگی هوا را پی‌گیری می‌كنیم» و البته همین نكته باعث افزایش امید در اذهان عمومی شهروندان نسبت به پی‌گیری «مدعی‌العموم» شده است.

● اظهار نظر رئیس مركز تحقیقات راهبردی مجمع تشخیص مصلحت نظام

رئیس مركز تحقیقات راهبردی مجمع تشخیص مصلحت نظام در همایش توسعه انرژی‌های تجدید پذیر، اظهار كرد: خسارات آلودگی هوا در ایران به ۱۰ میلیارد دلار در سال می‌رسد.

حجت‌الاسلام والمسلمین حسن روحانی با اشاره به این كه در تهران آرزو می‌كنیم ۱۰۰ متر برویم و خودروی دودزایی نبینیم، افزود: «این در حالی است كه گازوئیل ما استاندارد نیست و پالایشگاه‌ها با مشكل مواجه‌اند»

این عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام با اشاره به موضوع خودروهای فرسوده، تصریح كرد: «طبق قانون برنامه چهارم تا پایان این برنامه باید یك میلیون خودروی فرسوده از رده خارج می‌شد، در حالی كه با گذشت ۴ سال از این قانون تنها ۳۰۰ هزار خودروی فرسوده از رده خارج شده است.»

وی با تاكید بر این كه در دنیا تلاش فراوانی برای استفاده از انرژی‌های تجدید پذیر صورت گرفته گفت: طبق قانون برنامه چهارم تا پایان این برنامه باید یك درصد انرژی مصرفی كشور را از انرژی‌های تجدید پذیر باشد، در حالی كه تنها ۲۰ درصد این رقم محقق شده است.

● واكنش شورای شهر به وضعیت آلودگی هوا

از سوی دیگر موضوع آخرین نشست شورای اسلامی شهر تهران، انتقاد از جرایی نشدن برنامه‌ها و سیاست‌های كلان كاهش آلودگی هوای پایتخت بود و در این میان رئیس كمیته محیط زیست شورا شهر بی‌توجهی به محیط زیست تهران را به شدت مورد انتقاد قرار داد.

معصومه ابتكار كه پیش از عضویت در شورای شهر، ۸ سال ریاست سازمان حفاظت محیط زیست را برعهده داشت، اظهار كرد: «آلودگی هوا نتیجه نادیده گرفتن برنامه‌های بلند مدت از سوی سازمانی است كه قبلا مسئولیت آن را عهده‌دار بوده و نیز بی‌توجهی به استانداردهای زیست محیط است.»

وی با اشاره به این كه ۲۵ درصد آلودگی‌ هوای تهران ناشی از آلایندگی موتورسیكلت‌ها است اهمیت و ضرورت «معاینه فنی خودروها و موتورسیكلت‌ها» ار مورد تاكید قرار داد و خطاب به شهروندان گفت: «انجام معاینه فنی یك وظیفه اخلاقی و انسانی است.»

در این جلسه رئیس شورای شهر كه با جدیت بسیار سخن می‌گفت، انجام «معاینه فنی خودروها» و «ساماندهی موتور سیكلت‌ها» را دو خواسته اصلی شورا برشمرد و تصریح كرد: «در صورت عدم اجرای این درخواست‌ها، با تصویب مصوبه آن‌ها را اجرایی می‌كنیم.»

مهدی چمران با بیان این كه ۲۲ درصد آلودگی هوا با انجام معاینه فنی كاهش خواهد یافت، راهنمایی و رانندگی را مورد خطاب قرار داد و گفت: «راهنمایی و رانندگی بودجه‌اش را از شورا می‌گیرد و سیاست‌گذارش‌ای هم بر عهده شورا است و سیاست شورا توجه جدی به الزام معاینه فنی خودروهاست» .

در این جلسه كه مدیرعامل شركت كنترل كیفیت هوای تهران به منظور توضیح در مورد وضعیت آلودگی هوای تهران به شورای شهر دعوت شده بود، با ارائه گزارش در این ارتباط خاطرنشان كرد: خودروهایی كه مدل آن‌ها به پیش از سال ۸۰ برمی‌گردد، مهم‌ترین دلیل افزایش آلودگی هوای تهران به شمار می‌آیند.

در این ارتباط مدیرعامل ستاد مركزی معاینه فنی خودروهای تهران كه فعالیت شركت تحت مدیریتش به طور جدی مورد توجه شورای شهر قرار گرفته، اجرای دقیق و كامل معاینه فنی به عنوان پنجمین محور «برنامه جامع كاهش آلودگی هوای تهران» را باعث بهبود وضعیت هوای پایتخت دانست.

● بازتاب آلودگی هوا در مجلس

رئیس فراكسیون مدیریت شهری مجلس نیز با بیان این كه زیر ساخت‌های حمل و نقلی اهمیت ویژه‌ای دارند، اظهار كرد: توسعه حمل و نقل عمومی با كاهش هوا ارتباط مستقیم دارد، به این معنا كه هر میزان امكانات حمل و نقل شهری افزایش پیدا كند به همان اندازه میزان آلودگی هوا كاهش پیدا می‌كند.

محمد حسین مقیمی با تاكید بر این كه در زمینه توسعه زیر ساخت‌های حمل و نقل كه منجر به آلودگی هوا می‌شود در نهایت دولت باید پاسخگو باشد، گفت: امكان استفاده شهرداری‌ها از حساب صندوق ذخیره ارزی از سوی مجلس به عنوان یك فرصت طلایی از جمله ساز و كارهای كاهش آلودگی هواست.

● آلودگی هوا نتیجه بی‌توجهی به حمل و نقل عمومی

با توجه به این كه ۸۸ درصد آلودگی هوای تهران ناش از آلایندگی وسایل نقلیه‌ای است كه از استانداردهای لازم برخوردار نیستند، طبیعی است معاون حمل و نقل و ترافیك شهرداری تهران به عنوان متولی حمل و نقل عمومی پایتخت بیشترین دغدغه و دلمشغولی را در این ارتباط داشته باشد.

سید جعفر تشكری هاشمی با اشاره به این كه امروزه در دنیا خودروهای دارای استانداردهای یوروی ۳ و ۴ تولید می‌شود. در حالی كه در كشور ما حداكثر ۲۰ درصد خودروها از استانداردهای یوروی ۱ و ۲ برخوردارند اظهار داشت: البته برای دو میلیون دستگاه موتوسیكلت در تهران اصلا استانداری مطرح نیست.

وی با گلایه از عدم پرداخت یارانه بلیط مترو و اتوبوس، تصریح كرد: به رغم مصوبه مجلس برای توسعه حمل و نقل شهری، شبكه مترو و ناوگان اتوبوسرانی پایتخت بابت دریافت اعتبارات قانونی و مصوب خویش با مشكل مواجه‌اند و از نمایندگان محترم مجلس درخواست می‌كنیم برای حل این مشكل چاره‌ای بیاندیشید.

● برنامه فراموش شده جامع آلودگی هوای تهران

۸ سال پیش برنامه‌های تحت عنوان «برنامه جامع آلودگی هوای تهران» طراحی شد تا طبق این برنامه ظرف مدت ۱۰ سال هوای پایتخت به كیفیت سالم و قابل تنفس برسد. این برنامه در قالب ۷ محور شامل استاندارد سازی خودروهای نو، از رده خارج كردن خودروهای فرسوده، ارتقاق حمل و نقل عمومی، بهبود كیفیت سوخت، معاینه فنی خودروها، مدیریت ترافیك و آموزش تهیه و تدوین شد.

با نگاهی موشكافانه به سهولت می‌توان دریافت اجرای محورهای ۷ گانه فوق برعهده چه دستگاه‌هایی است و در ۸ سال گذشته آن‌ها چه اقداماتی را باید اجرا می‌كردند كه نكردند و برعكس چه فعالیت‌هایی را باید انجام نمی‌دادند كه دادند حال كه آلودگی هوا داد همه را در آورده باید ورود دادستان كل كشور به این بحث را به فال نیك گرفت و با امید به تامل بیشتر «مدعی‌العموم» در این موضوع قابل تامل امیدوار بود داد مردم از مقصران آلودگی هوا ستانده شود.