سمور آبی یا شنگ پستانداری است بسیار زیرك با نام علمی (Lutra lutra) كه در معرض خطر انقراض قرار دارد.

این پستاندار كمیاب اخیراً به دلیل به دام افتادن در تورهای ماهیگیری تعبیه شده در تالاب های استان گیلان و از طرفی توسعه پرورش ماهی و اقدام به مبارزه صاحبان مراكز پرورش با این جانور به عنوان آفت با خطر جدی تری روبه رو شده است.

كامران زلفی نژاد، مدیركل حفاظت محیط زیست استان گیلان در این باره گفت: صیدغیرمجاز در تالاب ها علاوه بر ضربات مؤثری كه بر جمعیت آبزیان وارد می كند مفهومی را با عنوان صید ضمنی یا (Beaching) به دنبال دارد. در این خصوص دام های پهن شده گاهی صیدهای ناخواسته ای را در خود جا می دهند كه از جمله آنها این پستاندار بسیار زیبا و نادر است.

وی افزود: گاهی نیز دیده می شود كه استخرهای پرورش ماهی و علی الخصوص ماهیان سردآبی برای جلوگیری از عدم ورود این پستاندار به حوضچه های پرورش در ورودی مزرعه استخری را تعبیه می كنند كه متأسفانه جریان برق به آن وصل می شود، در این رهگذر پستاندار به محض تماس با آب استخر به دلیل برق گرفتگی جان خود را از دست می دهند یا گاهی با اسلحه با این جانور مبارزه می شود.

مدیركل محیط زیست گیلان گفت: اگر نگاه منصفانه ای وجود داشته باشد اغلب استخرهای سردآبی در كناره های رودخانه ها و مماس بر زیستگاه این گونه بی نظیر ساخته می شود كه حیوان جهت دستیابی به غذا گاهی از استخرهای پرورش استفاده می كند. از طرفی چنانچه در مهندسی سازه های شیلاتی ارتفاع سطح آب از لبه حوضچه ها افزایش یابد حیوان به دلیل تشخیص این كه پس از پریدن در استخر توانایی برگشتن از استخر را نخواهد داشت وارد حوضچه ها نمی شود. كما این كه در كشور آلمان هم اكنون این امر اجرا می شود و این راه حل نیز از سوی پروفسور هایدمن ارائه شده است.

زلفی نژاد ادامه داد: زندگی شنگ یا سمور آبی در مناطقی از كشور، از جمله گیلان گزارش شده است.

وی افزود: این پستاندار بسیار محتاط است و به همین دلیل بسیار كم دیده می شود.

فعالیت این حیوان عمدتاً در شب بوده و غذای اصلی آن ماهی است . این جانور علی الخصوص ماهی های كوچك و متوسط و مریض را شكار می كند. علاوه بر آن شنگ از حیوانات دیگر نظیر قورباغه، خرچنگ و جوندگان مخصوصاً موش آبی تغذیه می كند كه نقش مؤثر آن را در تنظیم جمعیت جوندگان نشان می دهد.

مدیركل محیط زیست گیلان گفت: قابلیت این گونه از منظرشناسی در محیط آبی و دویدن در محیط خشكی از او شكارچی بسیار ماهری ساخته است. این جانور دارای بدنی دراز و نسبتاً باریك و دم بلند است، طول بدن تا ۷۵ سانتی متر و طول دم آن ۵۰ سانتی متر است. سر مسطح و پوزه كوتاه و رنگ قهوه ای بدن از دیگر مشخصات شنگ به شمار می رود.

زلفی نژاد خاطرنشان كرد: این گونه منحصر به فرد به دلیل ذهنیت منفی صیادان و استخرداران و گاهی به دلیل پوست آن به قیمت های بسیار ناچیز به فروش می رسد و حتی گاهی به خارج از كشور فرستاده می شود. گفتنی است این گونه در فهرست كتاب سرخ مؤسسه U.C.N.I در طبقه در معرض تهدید قرار دارد.