این روزها بلند مرتبه‌سازی در اطراف حرم رضوی كه بعضا هم قانونی است، به چشم انداز حرم امام رضا(ع) لطمه وارد می‌كند.

ساخت هتل‌ها، ساخت‌مان‌های بلندمرتبه در اطراف حرم با عث شده دیگر حرم امام ر ضا(ع) كه در بدو ورود به شهر مشهد چشم‌نوازی می‌كرد دیگر دیده نشود.

دیروز هنگامی كه وارد مشهد شدم، دیگر از دروازه‌های شهر، گنبد طلایی امام رضا(ع) را ندیدم. دیگر مانند زمان كودكی هنگامی كه وارد شهر می‌شدم حرم را ندیدم.

به نزدیكی های حرم رسیدم تا توانستم گنبد طلای حرم آقا را با كبوترهای زیبایش ببینم.

جالب است اطراف حرم هر روز توسعه می‌یابد ولی همزمان با توسعه حرم ساختمان‌های اطراف نیز بلندتر می‌شوند و دیگر نمی توان از دروازهای مشهد به امام رضا(ع) سلام كرد.

مهدی عزیزیان مدیر عامل سازمان توسعه و عمران حرم مطهر رضوی در این خصوص می‌گوید، برج سازان با گرفتن تراكم از شهرداری در اطراف حرم اقدام به ساخت و ساز می‌كنند. این برج سازان در زمان احداث چند طبقه غیر قانونی به برج خود اضافه می كنند و بعد با دادن جریمه مشكل خودشان را با شهرداری برطرف می كنند. این در حالی است كه با ساختن آنها شاید در چند سال آینده دیگر نتوان حرم را از خیابان‌های اطراف دید.

مدیر عامل سازمان توسعه و عمران حرم مطهر رضوی با اشاره با ساخت هتلی در ضلع جنوبی قبله حرم گفت: قرار نبود این هتل به این بلندی ساخته شود ولی آن را ساختند و با ساختن آن دید زائران را از خیابان‌های اطراف به حرم كم كردند.

وی گفت: هنگامی كه در این زمینه با شهرداری مكاتبه می‌كنیم ، عنوان می‌كنند كه حتما با این گونه ساخت‌و‌سازها برخورد خواهند كرد، اما حركتی در این زمینه انجام نمی‌دهند.

به گفته مدیر عامل سازمان توسعه و عمران حرم مطهر رضوی ، نظارت بر ساخت و سازهای اطراف حرم بر عهده شهرداری و وزارت مسكن و شهرسازی است.

● طرح توسعه حرم تا پایان سال به اتمام می‌رسد

عزیزی در خصوص طرح توسعه حرم مطهر امام رضا(ع) گفت:طرح توسعه حرم امام رضا (ع) چند سالی است كه در دستور كار آستان قدس رضوی قرار گرفته و از سال ۸۲ نیز ساخت و سازها در دو مرحله مجزا آغاز شده است.

مدیر عامل سازمان توسعه و عمران حرم مطهر رضوی ادامه داد: براساس تعهدمان به كارفرما قسمت سفت كاری طرح‌ها را در سال ۸۲ به اتمام رساندیم و از آن زمان تاكنون نیز كارهای نماسازی در رواق‌ها و صحن‌های حرم مطهر را انجام می‌دهیم.

عزیزی اضافه كرد: طرح توسعه حرم اواخر امسال به اتمام می‌رسد و دیگر حرم بیش از این در سطح توسعه نخواهد یافت.

به گفته عزیزی، مرحله اول توسعه حرم ۱۷ سال طول كشید و علت این امر نیز وجود معارضین ملكی فراوان در اطراف حرم بوده است.

وی ادامه داد: برای رفع این معارضین آستان قدس رضوی پول گزافی پرداخت كرد به عنوان مثال برای تملك برخی از مغازه‌های اطراف حرم، متری ۱۸ میلیون تومان پول پرداخت كرده است.

مدیر عامل سازمان توسعه و عمران حرم مطهر رضوی ادامه داد: این اراضی و املاك به منظور توسعه حرم با زور خریداری نشده است.

وی گفت:تاكنون ۶۰۰ میلیارد تومان برای اجرای طرح توسعه حرم هزینه شده است و پیش بینی می‌كنیم ۵۰ تا ۷۰ میلیارد تومان دیگر برای اتمام پروژه‌های نیمه تمام تا پایان سال نیاز داشته باشیم.

به گفته عزیزیان، تمامی مخارج طرح‌های اجرا شده در حرم مطهر از آغاز تا به امروز از موقوفات و نذورات مردم تامین شده و دولت هیچ كمكی در این زمینه به آستان قدس نكرده است.

مدیر عامل سازمان توسعه و عمران حرم مطهر رضوی اضافه كرد: دولت ۳۰۰ میلیارد تومان به آستان قدس رضوی بدهكار است و هنوز قسمت بزرگی از این بدهی را پرداخت نكرده است.

وی گفت: شاید در آینده، در طرح توسعه حرم در زیر زمین مدیران دیگری زیر رواق ها بالا را خالی كنند و حرم را از زیر توسعه دهند.

به گفته عزیزیان با توسعه حرم، حدودا برای هر نماز پذیرای ۷۰۰ هزار نمازگزار خواهیم بود.

● رواق های ساخته شده در حرم در برابر زلزله ایمن هستند

ابوالفضل افشاری سرپرست دفتر نمایندگی و نظارت مهندسین مشاور آستان قدس رضوی در بازید خبرنگاران رسانه‌های گروهی از طرح های نیمه كار توسعه حرم گفت: توسعه حرم مطهر با توجه به ازدیاد جمعیت زائران همیشه در دستور كار آستان قدس رضوی قرار داشته و با طرح توسعه پیش‌بینی می‌شود تا ۵۰ سال آینده زائران هیچ مشكلی نداشته باشند.

سرپرست دفتر نمایندگی و نظارت مهندسین مشاور آستان قدس رضوی ادامه داد: توسعه حرم در یك محدوده ۷۵ هكتاری در دستور كار بوده است.

به گفته افشاری قبل از انقلاب فضاهای سرپوشیده موجود در حرم امام رضا(ع)حدود ۳ هزار متر مربع بوده است كه امروز این فضاها به بیش از ۵۰ هزار متر مربع رسیده است.

سرپرست دفتر نمایندگی و نظارت مهندسین مشاور آستان قدس رضوی در پاسخ به سوال خبرنگاری مبنی بر اینكه با این بازسازی ها تكلیف قبور در این محدوده چه می‌شود گفت:برای هر قبرستان‌ها حرم مطهر یك دوره ۳۰ ساله در نظر گرفته‌ایم كه پس از آن در صورت نیاز، قبور یاد شده تخریب و به فضاهای سرپوشیده حرم اضافه و در قبور برخی از مشاهیر، حوزه و محدوده آنها را به طور كامل رعایت می‌كنیم.

به گفته افشاری، رواق‌های زیرزمینی حرم از لحاظ تهویه هوا مشكلی نخواهند داشت.

وی تاكید كرد: رواق های ساخته شده در برابر زلزله ایمن هستند.

● دومین پنجره فولاد در رواق دارالحجه نصب می‌شود

علومی مدیر اداری سازمان عمران و توسعه حرم مطهر امام رضا(ع) در ادامه بازدید خبرنگاران از طرح‌های عمرانی حرم با اشاره به افتتاح رواق دارالحجه با زیربنای ۷۰۰۰ متر گفت:این رواق بزودی آماده افتتاح و بهره برداری خواهد بود.

وی ادامه داد: به دلیل كثرت جمعیت در صحن امام خمینی ، رواق دارالحجه می‌تواند نیمی از زائران را پوشش دهد و از ازدحام جمعیت در اعیاد و مناسبت‌ها در صحن امام خمینی جلوگیری می‌كند.

به گفته مدیر اداری سازمان عمران و توسعه حرم مطهر امام رضا(ع)، این رواق یك وردی به سمت بست شیخ طوسی و یك وردی به سمت بست شیخ حرعاملی دارد.در این رواق سیستم تهویه هوا و امكانات لازم نصب خواهد شد.

به گفته علومی، قرار است دومین پنجره فولاد در این رواق نصب شود.

علومی گفت: برای خروج زائران در مواقع بحران راههای اضطرارای در این رواق درنظر گرفته شده است.

مدیر اداری سازمان عمران و توسعه حرم مطهر امام رضا(ع) ادامه داد: كارهای اصلی توسعه حرم انجام شده و در حال حاضر در مرحله نازك كاری هستیم.

مدیر اداری سازمان عمران و توسعه حرم مطهر امام رضا(ع) با اشاره به اینكه ۱۲۰ هزار متر مربع فضای زیر زمینی قبل از انقلاب در حرم مطهر وجود داشته است گفت: امروز این فضاها به مرز یك میلیون متر مربع رسیده است.

وی گفت: از دیگر مزیت های این رواق نسبت به رواق های دیگر این است كه زائران زمانی كه رو به قبله می‌ایستند رو به حضرت نیز ایستاده‌اند.

مدیر اداری سازمان عمران و توسعه حرم مطهر امام رضا(ع) در خصوص آیینه كاری این رواق‌ گفت: كار كاملا سنتی ولی با روش روز دنیا انجام شده است.