در حال حاضر خشونت هايى كه گمان مى رفت پس از مرگ عرفات كمتر شوند عينيت يافته و طرفين اسرائيلى و فلسطينى به منظور اينكه به يك راه حل مسالمت آميز براى پايان دهى هر چه سريع تر به اين ناآرامى ها برسند نهايت تلاش خود را به كار مى برند زيرا هر دو طرف معتقدند كه حداقل دستاوردى كه مى توان وجود آن را پس از مرگ ياسر عرفات حس كرد مى تواند امكان احياى مذاكرات مجدد اسرائيل و فلسطينيان باشد. اين اميد تازه نوعى تكاپوى ديپلماتيك را جهت نيل به پيشرفت با در نظر گرفتن جو تغيير يافته فعلى به وجود آورده است تا آنجا كه «دنيس راس» فرستاده پيشين آمريكا به خاورميانه كه عرفات را به رد توافقى در سال ۲۰۰۰ قبل از شروع انتفاضه متهم مى كند، معتقد است كه بايد از فرصت هاى جديد نهايت استفاده را كرد. اسرائيل از مدت ها قبل عرفات را به چشم مغز متفكر تروريسم مى ديد و او را مانعى براى دستيابى به صلح قلمداد مى كرد در حالى كه فلسطينى ها هنوز عرفات را به عنوان نماد مبارزات خود و مردى مى دانند كه سنگ بناى دولت فلسطينى را گذاشت. نظر سنجى ها نشان مى دهد كه بيش از نيمى از فلسطينيان فكر مى كنند مرگ ياسر عرفات چشم انداز هاى مربوط به مذاكرات صلح را بهبود بخشيده است.«امل حجازى» زنى است كه در شهر رام الله زندگى مى كند و مادر ۵ فرزند است. او مى گويد: ما اميدواريم كه تماس ها و مذاكراتى با اسرائيليان برقرار شود و اين مذاكرات به نتايجى هم برسد. تا به حال پيش بينى هايى كه درباره دوره متلاطم بعد از ياسر عرفات به عمل آمده است نادرست از آب درآمده و در حقيقت نزاع هاى داخلى بين فلسطينيان در حداقل ممكن بوده است. بعد از كنار كشيدن مروان برغوثى از مبارزات انتخاباتى براى جانشينى عرفات در نهم ژانويه اكنون تنها نامزدى كه بخت پيروزى دارد «محمود عباس» است كه شخص ميانه رويى محسوب مى شود و مخالف مبارزه مسلحانه است. بنابراين تحليلگران معتقدند كه احتمال زيادى براى از سرگيرى مذاكرات بين فلسطينيان و اسرائيل وجود دارد.در جبهه اسرائيل، نشانه هايى از تحرك ديده مى شود و اين تغيير در چشم انداز، عاملى است كه شايد به آريل شارون نخست وزير، كمك كند تا برنامه اش براى تشكيل يك دولت اتحاد با شركت مخالفان چپ ميانه را جهت عقب نشينى از بخشى از سرزمين هايى كه فلسطينى ها آنها را براى ايجاد يك دولت مى خواهند به اجرا درآورد. شارون مى گويد آماده هماهنگ ساختن اين عقب نشينى ها با فلسطينى ها و كمك به برگزارى انتخابات رياست تشكيلات فلسطين است. «يوس الفر» تحليلگر مسائل اسرائيل مى گويد: در بين افكار عمومى اسرائيل اين احساس وجود دارد كه مرگ عرفات چشم انداز پايان يافتن خشونت ها و ورود به نوعى فرآيند جهت بهبود اوضاع را فراهم كرده است. زيرا پس از فوت او دولت بوش سريعاً كالين پاول و وزير امور خارجه خود را كه ۱۸ ماه بود از خاورميانه ديدن نكرده بود به اين منطقه فرستاد و «تونى بلر» نخست وزير انگليس هم دو هفته پيش كه گذشت از اين منطقه ديدن كرد با توجه به اينكه وى عالى ترين مقام انگليسى بود كه از اسرائيل ديدن كرده بود با اين حال هنوز افراد بدگمان دلايل زيادى براى بدگمانى خود دارند. به نظر مى رسد آنها با توجه به بيشتر شدن ناآرامى ها در نوار غزه هرگونه امكان سازش نهايى بين فلسطين و اسرائيل را بعيد ارزيابى مى كنند. بمب گذاران فلسطينى اخيراً مرگبار ترين حمله خود را عليه اسرائيل در عرض ۷ ماه گذشته انجام دادند و ۵ شهروند اسرائيلى را به قتل رساندند.جناح هاى فلسطينى درخواست محمود عباس را براى به زمين گذاردن سلاح هاى خود رد كردند و اين امر نشانه اى از گرفتارى هاى بسيار در دوره پس از انتخابات است. «دوره گولد» سخنگوى دولت اسرائيل مى گويد: مهم ترين عيار سنجش موفقيت فرآيند صلح در تعداد ديدار هاى وزراى خارجى از منطقه نيست بلكه اقدام فلسطينى ها عليه تروريسم است و اين چيزى است كه اسرائيل از محمود عباس و فلسطينى ها مى خواهد. تحليلگران مسائل خاورميانه مى گويند حتى اگر گروه هاى مسلح فلسطينى خلع سلاح شوند باز هم اختلاف ميان طرفين به اندازه زمانى كه عرفات زنده بود از هم فاصله خواهد داشت مسائلى از قبيل اينكه آيا اسرائيل به مرز هاى قبل از سال ۱۹۶۷ بازخواهد گشت و يا اينكه آيا مهاجران فلسطينى كه پس از تشكيل اسرائيل از اراضى خود رانده شده اند حق بازگشت خواهند داشت يا خير. رهبران جديد فلسطين در مراسم يادبود ياسر عرفات بر مواضع خود تاكيد كردند. آنها گفتند كه نمى توانند از مواضع خود عقب نشينى كنند و در سوى مقابل آريل شارون هم براى عقب نشينى از غزه و بخش اندكى از كرانه غربى در سال ۲۰۰۵ اعلام آمادگى كرده ولى به نظر مى رسد بايد با ديد احتياط آميز بيشترى به اين مسئله توجه شود. شارون مى گويد: اسرائيل بعد از عقب نشينى همچنان بخش بزرگى از قسمت يهودى نشين ها را در كرانه غربى تحت كنترل خود نگه خواهد داشت و اين امر به هيچ وجه براى فلسطينى هايى كه مى گويند تمام اين اراضى متعلق به آنها است پذيرفتنى نيست. اينها مى گويند تمام اين اراضى متعلق به ماست و ما اين حق را داريم كه تشكيل دولت بدهيم.
جروزالم پست |