۱

پرونده هسته ای؛ پایان راه و چالش موافقان - مخالفان

  • ۸۸۸بازدید
  • ۱ رای
  • ۰ دیدگاه
مذاکرات هسته ای ایران, نگارش متن توافق

نفس ها در سینه ها حبس است؛ جدال برای حل پرونده هسته ای ایران سرعت گرفته است. مخالفان سرسخت تر و موافقان تعامل با جمهوری اسلامی ایران مصمم تر و آگاهتر. صهیونیست ها از هر جناح و گروهی با هم متحد از خطر و تهدید هسته ای ایران سخن می گویند و طرف های مذاکرات، مانور قدرت از سوی هر طرف -از جمله ایران- را حقی مشروع می دانند.

خبرهای ضد و نقیضی از وین و برخی پایتخت های کشورهای تاثیرگذار در مذاکرات به گوش می رسد و در عین حال پروازهای مستقیم از وین به سوی پایتخت های طرف های مذاکرات و برعکس برای رایزنی تیم های مذاکره کننده با رهبران ارشد خود و کسب تکلیف از آنان برقرار است.

از سوی دیگر مخالفان سرسخت توافق -بویژه صهیونیست ها و جمهوریخواهان جنگ طلب امریکا- خواب از چشمانشان پریده است و هر لحظه و هر آن خطر «توافق بد» و «عقب نشینی» در برابر ایران را مطرح و گوشزد می کنند.

«بنیامین نتانیاهو» نخست وزیر رژِیم صهیونیستی که کابوس توافق هسته ای بین ایران و گروه 1+5 او را رها نمی کند و همچنان برای جلوگیری از امضای این توافق دست و پا می زند در جدیدترین اظهارنظر گفته است: کشورهای غربی مذاکره کننده با ایران از خطوط قرمزی که برای خود تعیین کرده بودند عقب نشینی کرده اند.

به گزارش رسانه های بین المللی، نتانیاهو دو روز مانده به تاریخ تدوین نهایی توافق جامع، در جلسه کابینه رژِیم صهیونیستی گفت: «به نظر می رسد طرف غربی از خطوط قرمزی که برای خودش تعیین کرده بود به طور ملموس عقب نشینی کرده و اکنون آماده است تا امتیازهای بزرگی به ایران بدهد».

وی افزود: هیچ دلیلی برای امضای «توافق بد» با ایران وجود ندارد، هیچ دلیلی برای سرعت بخشیدن به امضای این «توافقنامه بد» که روز به روز هم بدتر می شود، وجود ندارد، این شانس و فرصت همچنان وجود دارد تا غربی ها از این تصمیم خود عدول کنند.

نتانیاهو -که رژیمش با تولید و در اختیار داشتن بیش از 200 کلاهک هسته ای خاورمیانه را به انبار سلاح های هسته بدل کرده است- در ادامه راهبرد پوسیده ایران هراسی همچنان با توسل به دروغ ها و ادعاهای نخ نما شده گفت: «امضای توافق احتمالی یعنی اجازه دادن به تهران برای اینکه خود را به سلاح هسته ای مجهز و به درآمدهای زیادی برای تامین منابع مالی تجاوزهایش دست پیدا کند».

'مایکل هایدن' رئیس سابق سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) نیز در اظهار نظری همسو با نتانیاهو در مصاحبه با شبکه فاکس نیوز ابراز نگرانی کرد که در مسیر مذاکرات نهایی در مورد برنامه هسته ای ایران، تهران شتاب و حرکت بیشتری در مقایسه با واشنگتن داشته باشد.

وی افزود: در واقع نگران هستم که ایران در برابر موضع آمریکا برتری و «دست بالا» را در اختیار داشته باشد.

روزنامه «لس آنجلس تایمز» هم در مقاله ای نوشت: با نزدیک شدن روز سه شنبه - نهم تیر ماه - قانونگذاران، مقامات پیشین، منتقدین مذاکرات اتمی در آمریکا و حتی همپیمانان واشنگتن، بهمنی از بیانیه ها را صادر کرده اند.

«پل ریشتر» نویسنده این مقاله می نویسد: منتقدین می توانند در عمل به نفع مذاکره کنندگان آمریکایی کار کنند زیرا مقامات آمریکایی می توانند با استناد به گفته های آنها مواضع سرسختانه تری در گفت وگوها بگیرند، درست همانند آنچه مذاکره کنندگان ایرانی عمل می کنند.

در کنفرانسی که اخیرا تحت عنوان «چالش های راهبردی مشترک انگلیس-اسرائیل» در سالن «وست مینستر» پارلمان انگلیس برگزار شد نیز اختلاف نظر بین المللی بر سر مساله هسته ای ایران شفاف تر خود را نشان داد. مقامات و کارشناسان انگلیسی و اسرائیلی در این کنفرانس، بر سر موضوع برنامه هسته ای ایران و نحوه برخورد با این مساله، دچار اختلاف نظر و چالش جدی شدند.

به گزارش ایرنا، «سیلوان شالوم» وزیر امور داخلی رژیم صهیونیستی در جریان این کنفرانس تلاش کرد تا چنین جلوه دهد که «ایران می خواهد امپراطوری گذشته اش» را احیا کند؛ اما این موضوع با مخالفت کارشناسان انگلیسی مواجه شد.

شالوم صراحتا گفت: «ما توافق (با ایران) را دوست نداریم و این بر کسی پوشیده نیست... ما آزادی را که ایران از آن بهره مند شود را دوست نداریم. آنها می خواهند امپراطوری پارس را احیا کنند».

'اسحاق هرتزوگ' رهبر حزب مخالف دولت در پارلمان رژیم صهیونیستی نیز با بیان اینکه در موضوع هسته ای ایران با «بنیامین نتانیاهو» نخست وزیر این رژیم هم عقیده است، گفت: «ما خواستار یک نظام بازرسی 24 ساعته و هفت روز هفته از تمام مراکز ایرانی هستیم».

هرتزوگ با بیان اینکه تحریم ها تنها به صورت معامله دو سویه با ایران باید برداشته شود، گفت: اگر ایران مفاد توافق را نقض کرد، چه اتفاقی خواهد افتاد؟

اما «ریچارد دالتون» سفیر پیشین انگلیس در ایران در این کنفرانس گفت: «ما باید این قرائت مبالغه آمیز که ایران می خواهد امپراطوری پارسی احیا کند را کنار بگذاریم. آنها بازی قدرت می کنند، همانطور که آمریکا انجام می دهد».

وی با بیان اینکه برخورداری از یک برنامه صلح آمیز هسته ای مشروع است افزود: [ایران] به دلیل برخورداری از منابع و قدرت در منطقه، کشور بزرگی به حساب می آید. دالتون تصریح کرد: ایران خواهان احترام است و تا حدودی این درست است که چنین تقاضایی را داشته باشد.

در یک تحول و اظهار نظر مثبت دیگر، «توماس پیکرینگ» دیپلمات آمریکایی با بیان اینکه موضوع بازرسی از مراکز هسته ای ایران یک بازی سیاسی است، گفت: «این موضوع مهم و نگران کننده نیست و در پروتکل الحاقی بطور روشن به آن پرداخته شده است، اما در این مقطع جمهوریخواهان آمریکایی صرفا به منظور جنجال آفرینی سیاسی، ایجاد نگرانی و اختلال در مسیر گفت وگوها آن را بر سر زبان ها انداخته اند».

وی افزود: آنچه مسلم است پروتکل الحاقی دسترسی به برخی اماکن را در صورت ضرورت مجاز دانسته و حالا به نظر می رسد که طرفین در حال بحث و گفت وگو در مورد جزییات این مساله هستند. موضوع بازرسی ها زمانی پیش می آید که آژانس بین المللی انرژی هسته ای بر اساس مدارک و شواهد خاصی به این نتیجه رسیده باشد که انجام آنها ضروری است و در چنین صورتی اگر ایران با چنین درخواستی مخالفت کند، طبعا باید تصمیم گیری و داوری به یک مرجع حقوقی مشخصی که در متن توافقنامه به تشکیل آن پرداخته شده است، ارجاع شود.

به اعتقاد وی، این نکته به هیچ وجه نباید مایه نگرانی ایران شود. به دلیل آنکه هیچ یک از طرفین خواستار این نیستند که در هر زمانی و بدون یک فرجه زمانی مشخص و یا خارج از چهارچوب بازرسی های تحت کنترل و یا بازرسی های مدیریت شده، ایران ملزم به قبول این درخواست باشد.

«آنچه باید به طور روشن در این گفت وگوها مورد بحث قرار گیرد، این است که آژانس هسته ای ملزم شود با ارائه اسناد متقن ثابت کند که مواردی برای نگرانی وجود دارد و لذا چنین بازرسی هایی ضرورت پیدا می کند و چنین تصمیمی نمی تواند صرفا بر اساس ادعاها و یا بیان اتهامات دیگران صورت گیرد».

وی افزود: همه تلاش جمهوریخواهانی مثل سناتور «کورکر» و یا سناتور «منندز» این است که با اینگونه جنجال ها و ابراز نگرانی از آینده سیاسی خود محافظت کنند و لذا نباید اجازه داد این گونه موضع گیری ها مایه اضطراب و نگرانی شود.

پیکرینگ که سابقه نمایندگی آمریکا در سازمان ملل متحد را نیز در پرونده کاری خود داراست، در گفت وگو با ایرنا ضمن ابراز خوش بینی نسبت به آینده مذاکرات هسته ای گفت: نباید گذاشت جنجال های اخیر جمهوریخواهان آمریکایی در خصوص گفت وگوهای هسته ای که صرفا تلاشی برای حفظ و تحکیم اعتبار سیاسی خود در انتخابات ریاست جمهوری این کشور است مایه اضطراب و نگرانی شود، زیرا طرف های مذاکره کننده صمیمانه در آرزوی به نتیجه رسیدن هستند.

وی با تصریح اینکه «این احتمال وجود دارد که گفت وگوها تا زمان تعیین شده به نتیجه قطعی منجر نشود و به زمان بیشتری نیاز داشته باشد»، گفت: در چنین صورتی طبعا باید انتظار شدت گرفتن موضع گیری ها و بهانه جویی های مخالفان در داخل هر دو کشور را داشت.

اینگونه اظهارنظرها و اعلام مواضع صریح و شفاف دو طرف -موافقان و مخالفان- توافق، صفحات رسانه های معتبر بین المللی و جلسات تصمیم گیری و تصمیم ساز را در روزهای اخیر بیش از گذشته پر کرده است، اما بیشتر نگاهها بی توجه به اظهارات و خط و نشان کشیدن های مخالفان نشانه دار تعامل با ایران، به «وین» پایتخت اتریش و هتل «کوبورگ» معطوف شده است. جایی که هر اظهار نظر و حتی ایما و اشاره ای نفس ها را در سینه ها حبس و ضربان قلب ها را تشدید می کند.

بر اساس اخبار منتشره با وجود توافق بر سر بیش از 90 درصد اختلاف ها و پیشنهادها، هنوز چانه زنی ها بر سر پرانتزهای باقیمانده (موارد اختلافی) از جمله نحوه تفسیر پروتکل الحاقی، بازدید از برخی سایت ها و مراکز هسته ای و بعضا نظامی، رژیم تحریم ها و ... باقی است و همین امر رایزنی ها را به پایتخت های کشورهای دارای نماینده در میز مذاکرات کشانده و خط های مستقیم پروازی بین وین با هر یک از این کشورها دایر شده است.

به نظر می رسد که 30 ژوئن -نهم تیر ماه جاری- زمان ضرب الاجل تعیین شده برای توافق جامع و نهایی را نتوان پایان این ماراتن بیش از یک دهه ای گفت وگو بین ایران و شش کشور قدرتمند طرف دیگر مذاکرات دانست. رسانه های بین المللی در باره احتمال تمدید مذاکرات از دو روز تا یک ماه گمانه زنی کرده اند.

ظریف قبل از ترک وین با «جان کری» همتای آمریکایی خود سه دور در مورد متن توافقنامه و جزییات به تبادل نظر پرداخت. ظریف طی دو روز گذشته همچنین با «لوران فابیوس»، «فیلیپ هاموند» و «فرانک والتر اشتاین مایر» وزرای امور خارجه فرانسه، انگلیس و آلمان و همچنین «فدریکا موگرینی» مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و نماینده این اتحادیه در مذاکرات گفت وگو کرده است.

یک مقام آمریکایی هم با بیان اینکه «تمام طرف های حاضر در مذاکرات اتمی موافقت خود را با تمدید مدت مذاکرات تا بعد از موعد 30 ژوئن اعلام کردند»، در مورد بازگشت ظریف به تهران گفت: این امری عادی است و تاکید کرد که وزیران می توانند برای تبادل نظر به پایتخت کشورهای خود سفر کنند.

وزیر امور خارجه ایران نیز گفته است: بازگشتم از وین به تهران به دنبال پایان مرحله اول مذاکرات وزیران امورخارجه ایران و کشورهای گروه 1+5 و همچنین برنامه از قبل تنظیم شده است.

ظریف شخصا بازگشت به تهران را «عادی و از قبل برنامه ریزی شده» اعلام کرد و بامداد دوشنبه پس از ورود به تهران به ایرنا گفت: هفته گذشته در لوکزامبورگ با وزیران سه کشور اروپایی صحبت کردیم که قرار شد شنبه و یکشنبه وزیران در وین دیدار داشته باشند. دیدارها انجام شده و وزیران امور خارجه وین را ترک کرده اند. بر همین اساس من هم به تهران بازگشتم، ولی روز سه شنبه دوباره به وین باز می گردم.

اکثر وزیران امورخارجه کشورهای شرکت کننده در مذاکرات وین نیز به کشور خود بازگشته اند و تنها «جان کری» وزیر امورخارجه آمریکا - به دلیل آسیب دیدگی پا- تصمیم گرفته است در وین بماند.

باوجود همه فراز و فرودها و سنگ اندازی ها در مسیر مذاکرات، قطار دیپلماسی هسته ای همچنان مسیر مورد هدف را طی می کند و اراده آهنین طرف های مذاکره کننده برای دستیابی به یک توافق مورد رضایت طرفین - باوجود برخی زیاده خواهی ها و چانه زنی ها- پا برجاست.

در همین راستا، «فدریکا موگرینی» مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در پایان دیدارهای روز یکشنبه خود از وجود اراده سیاسی برای دستیابی به توافق نهایی درباره مسئله هسته ای ایران خبر داد.

«لی بائودونگ» معاون وزیر خارجه چین نیز گفته است: «تمدید مذاکرات هسته ای طولانی نخواهد بود و حصول به یک توافق جامع در عرض یک هفته امکان پذیر است».

خبرگزاری روسیا «سگودنیا» هم گزارش داد: در شرایطی که مذاکرات برای تنظیم متن توافق جامع در وین به شدت جریان دارد، وزیران امور خارجه کشورهای شرکت کننده تصمیم گرفتند برای مدت کوتاهی به کشورهای خود بازگردند.

وزرای امور خارجه ایران، فرانسه، انگلیس و آلمان در حالی وین را به طور موقت ترک کرده اند که سالن ها و اتاق های کنفرانس هتل «کوبورگ» این شهر صحنه تلاش حدود 250 دیپلمات، کارشناس ارشد سیاسی و صاحبنظر فنی - هسته ای از ایران و شش کشور طرف مذاکره کننده مقابل است که باوجود روزها و شب های پر اضطرابی که میلیون ها شهروند تعقیب کننده این مذاکرات دارند، آرام و خونسرد به پیشبرد روند توافق ها می پردازند تا این مسیر پر سنگلاخ را برای توافقی جامع و نهایی هموار سازند و توافقی را حاصل کنند که بدون شک آینده جدید و امیدبخشی را برای منطقه و جهان ترسیم خواهد کرد و سهم مردم مقاوم و شریف ایران از مواهب آن به طور قطع افزون خواهد بود.

نظر شما چیست؟

اولین نفری باشید که نظر خود را در مورد این مطلب بیان می کند.