• ۱۲بازدید

سفر الهام علی اف و تحکیم مناسبات دوستانه تهران – باکو

به درستی می توان پیش بینی کرد که با سفر الهام علی اف به تهران و با توجه به قرابت های فرهنگی و دینی و جغرافیائی دو کشور، مناسبات فیمابین در آینده مسیر مثبت خود را ادامه داده و دوستی بین دو کشور پایدار و مستحکم خواهد ماند.

سیاست منطقه ای ایران بعد از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری و انتخاب آقای دکتر حسن روحانی به عنوان رئیس جمهور و استقبال کشورهای منطقه از اعلام تمایل جمهوری اسلامی ایران به ارتقای روابط با همسایگان ، وارد مرحله جدیدی شده است.

در این روند، روابط دیپلماتیک جمهوری اسلامی ایران و جمهوری آذربایجان نیز در ماه های اخیر شاهد تحولات مثبت بوده است.

چند ماه قبل، تغییر دولت در ایران و پیروزی آقای دکتر حسن روحانی در انتخابات ریاست جمهوری در رسانه ها و افکار عمومی جمهوری آذربایجان مورد استقبال قرار گرفت و اظهارات رئیس جمهور جدید ایران، به مثابه یک سیاستمدار مجرب و دارای سابقه در عرصه روابط بین الملل، نویدبخش توسعه مناسبات با کشورهای همسایه از جمله جمهوری آذربایجان بود.

آقای الهام علی اف رئیس جمهور آذربایجان جزو نخستین سران کشورهای همسایه بود که انتخاب آقای روحانی به مقام ریاست جمهوری ایران را تبریک گفت و رئیس مجلس ملی جمهوری آذربایجان به عنوان نماینده ویژه وی، برای شرکت در مراسم تحلیف به ایران اعزام شد.

انتصاب آقای دکتر ظریف به عنوان رئیس دستگاه دیپلماسی و تاکید وی بر اولویت تقویت روابط با همسایگان، نیز فرصت مناسبی برای ایجاد تحولات مثبت در روابط تهران - باکو بود و تقویت دوستی ایران و جمهوری آذربایجان در آینده مورد توجه دیپلمات های دو کشور قرار گرفت.

در واقع تحولاتی که از یک سال پیش با سفر دبیر پیشین شورای عالی امنیت ملی کشورمان به باکو در اسفندماه 1391 و سفر رامیز مهدی یف، دبیر شورای امنیت و رئیس نهاد ریاست جمهوری آذربایجان به تهران در اردیبهشت ماه 1392، سفر شیخ الاسلام پاشازاده، رئیس اداره مسلمانان قفقاز به جمهوری اسلامی ایران و دیدارهای متعدد و موثر وی و هیأت همراه در کشورمان در واپسین روزهای اردیبهشت 1392، آغاز شده بود،با سفر اوکتای اسداف رئیس مجلس ملی جمهوری آذربایجان به مناسبت شرکت در مراسم تحلیف ریاست جمهوری اسلامی ایران تکمیل شد و برگ دیگری از روابط دیپلماتیک تهران - باکو را رقم زد.

روابط جمهوری اسلامی ایران و جمهوری آذربایجان با توجه به همسایگی و پیوندهای دو کشور، از همان اوان استقلال جمهوری آذربایجان در پی فروپاشی شوروی، وجوه متنوع و گسترده ای را در برگرفت که یکی از مهمترین بخش های آن حوزه تجارت بود.

فراز و نشیب های این رابطه و فاصله ی آن از سطح مطلوب همواره از دغدغه های علاقمندان روابط دو کشور بوده است. به هر روی خوشبختانه ما در طول یک سال اخیر در حوزه تجارت در مقایسه با زمان مشابه پیشین، یک رشد 23 درصدی را شاهد بوده ایم و با عنایت به این که ما فروش نفت به جمهوری آذربایجان نداریم، ارزش صادرات غیرنفتی جمهوری اسلامی ایران به این کشور نزدیک به ششصد میلیون دلار است، که به منزله ی صادرات غیرنفتی یک رقم قابل توجه است.

البته این رقم شامل مبالغی که بابت سوآپ نفت و یا سرمایه گذاری در حوزه گازی شاه دنیز و یا هزینه های ترانزیتی از جمهوری آذربایجان دریافت می کنیم نمی شود که این قید نیز باید مورد توجه قرار گیرد. به هر حال شواهد حاکی از آن است که به جرأت می توان مدعی بود که روابط دو کشور در ابعاد سیاسی و اقتصادی از گذشته بهتر شده است.

تقویت روابط بین اصحاب اقتصادی کشورمان با جمهوری آذربایجان در جهت فعال سازی بیشتر ظرفیت های همکاری متقابل نیز از موارد قابل توجه بوده با سفر اخیر آقای کمال الدین حیدراف وزیر حوادث غیرمترقبه و فرد با نفوذ کابینه آذربایجان روند مثبتی را اغاز نمود.

از میان دستاوردهای اخیر در روابط فیمابین می توان به برطرف ساختن پاره ای از مشکلات پیش آمده در مرزهای دو کشور و بازگشائی پل استراتژیک جلفا،حد فاصل مرز ایران با جمهوری خودمختار نخجوان اشاره کرد. در همین مسیر،خوشبختانه برخی از مشکلات گمرکی دو کشور در مرزها، که اسباب ناخرسندی اتباع طرفین بوده، نیز برطرف شده است.

دیدار مهم دو رئیس جمهور در بهمن ماه 1392 در داووس سوییس نشان داد که اراده طرفین بر تحکیم و تقویت ارتباطات دوستانه استوار است و دو کشور به این جمع بندی رسیده اند که توسعه مناسبات فیمابین نه تنها می تواند منافع ملی دو کشور را تامین کند ، بلکه امنیت منطقه ای را نیز ارتقاء خواهد داد.

دو کشور دارای ظرفیت های موثری هستند که در صورت بهره گیری از آن ها، می توانند به شرکای راهبردی تبدیل شوند.

باکو با آگاهی از نقش و جایگاه تهران در منطقه از حضور فعال ایران در حل وفصل مناقشه قره باغ استقبال کرده و آن را به نفع استقرار صلح و امنیت در منطقه و حراست از تمامیت ارضی خود می داند. جمهوری اسلامی ایران نیز جمهوری آذربایجان را کشوری مهم در منطقه و دروازه ای به سوی قفقاز تلقی می کند و در حوزه های تجاری، ترانزیت و انرژی با توجه به مرزهای زمینی و دریائی مشترک، علاقمند به تحکیم مناسبات خود با باکو می باشد.

به درستی می توان پیش بینی کرد که با سفر الهام علی یف به تهران و با توجه به قرابت های فرهنگی و دینی و جغرافیائی دو کشور، مناسبات فیمابین در آینده مسیر مثبت خود را ادامه داده و دوستی بین دو کشور پایدار و مستحکم خواهد ماند.

در واقع می توان گفت نتایج سفر آقای الهام علی اف به تهران، روند مثبت روابط دو کشور را نهادینه خواهد کرد.

با توجه به این وضعیت انتظار است که روابط جمهوری آذربایجان و جمهوری اسلامی ایران ، بلیل وجود مشترکات کم نظیر تاریخی، فرهنگی و مذهبی، اهمیت ویژه خود را حفظ کرده و مناسبات دوستانه دو کشور بتواند به الگوئی برای دیگر کشورهای منطقه تبدیل شود.

منبع: روزنامه ایران

کد N219148

وبگردی