• ۱۳۴بازدید
به بهانه روز ملی فناوری هسته ای؛

پس از 35 سال تحریم ؛ تیم هسته ای دولت روحانی تاریخ را ورق زد

تحریم, نشست 92

مذاکره کنندگان هسته ای در دولت روحانی 213 روز تلاش کردند تا به یکی از طولانی ترین و دشوارترین فصل های تاریخ ایران پایان دهند؛ فصلی که 2940 روز طول کشید و طی آن مردم ایران زیر بار شدیدترین تحریم ها رفتند.

از سال 85 به این سو، منحنی تحریم ها علیه ایران روند صعودی و شتابی گرفت، تحریم هایی که ˈ حسن روحانیˈ آن را ˈ ظالمانهˈ توصیف کرد و گفت دولتش برای پایان دادن به این وضعیت تلاش می کند.

او در 14 شهریور 92 ، وزارت امور خارجه را مامور پیگیری و انجام مذاکرات هسته ای با کشورهای 1+5 کرد و پس از 213 روز تلاش تیم هسته ای ، دو غول صنعت هواپیمایی آمریکا به تحریم های 35 ساله علیه ایران پایان دادند و اعلام کردند مجوز فروش قطعات یدکی به ایران را از وزارت دارایی آمریکا گرفته اند.

بوئینگ، بزرگترین کارخانه هواپیماسازی جهان مجوز فروش قطعات یدکی هواپیما به ایران را گرفت و جنرال موتورز، بزرگترین موتور و قطعه ساز هواپیما هم اعلام کرد اجازه یافته برای تعمیر هواپیمای های ایرانی اقدام کند.

این یکی از نتایج توافق کوتاه مدت هسته ای ایران و کشورهای 1+5 بود که در آذر 92( نوامبر 2013) در ژنو بدست آمد.

تیم هسته ای ایران در دولت روحانی دستخوش تغییر اساسی شد. عباس عراقچی، مجید تخت روانچی، حمید بعیدی نژاد، داود محمد نیا و محمد امیری اعضای این تیم شدند و هدایت آن را هم محمد جواد ظریف به عهده گرفت.

این تیم سه بار در ژنو با کشورهای 1+5 به گفت و گو نشست و حاصل آن توافقی شد که در آذر ماه 92 به امضای وزیران خارجه هفت کشور رسید.

153 روز پس از مذاکرات این تیم و در پی همین توافق، نخستین قسط از دارایی های بلوکه شده ایران از طریق سوئیس آزاد شد ، روندی که تا کنون نیز ادامه دارد.



** تحریم های 35 ساله؛ از توقف 9 ساله تا شتاب 7 ساله



منحنی تحریم های غرب علیه ایران از ابتدای پیروزی انقلاب اسلامی تا سال 76 روند صعودی کند داشت، در سال های 76 تا 85 بر خط مستقیم حرکت کرد ولی از سال 85 تا 92 به یک باره شدت گرفت و روند افزایشی نشان داد.

اکنون دولت روحانی برای نخستین بار طی 35 سال گذشته، توانست روند منحنی را به سمت پایین خم کند؛ کاری که همزمان با حفظ اصول و موازین نظام صورت گرفت و البته ظرافت های خاص خود را می طلبید.

در 35 سال گذشته در مجموع 28 مورد تحریم علیه ایران تصویب و اعمال شده که بانی 18 مورد آن آمریکا ، سه مورد اتحادیه اروپا و هفت مورد هم شورای امنیت سازمان ملل بوده است.

شورای امنیت سازمان ملل این تحریم ها را با موضوع هسته ای و در قالب قعطنامه های 1696، 1737، 1835، 1804 و 1929 اعمال کرده است.

یکی از نکات جالب توجه در روند اعمال تحریم ها علیه ایران ، وقفه 9 ساله در آن است به طوری که طی سالهای 1376 تا 1385 به هیچ یک از تحریم های ایران افزوده نشده اما از آن سال85 تا 92 در مجموع 17 بار بر موارد تحریم علیه ایران و گستره آن افزوده شده است.

در سال های 87 تا 92 ایران و کشورهای 1+5 ، 9 بار پای میز مذاکره رفتند ولی در طول این سالها و دو سال پیش از آن 17 بار بر موارد تحریم ایران افزوده شد . ورود شورای امنیت سازمان ملل به عرصه تحریم ها علیه ایران از ویژگی مهم این سالهاست. در این مدت هفت بار شورای امنیت سازمان ملل در قالب قعطنامه های مختلف ایران را تحریم کرده است. سهم آمریکا از تحریم ها در این هفت سال ، هفت مورد و سهم اتحادیه اروپا سه مورد بوده است.

بهانه همه تحریم ها طی سال های 87 تا 92 فعالیت های هسته ای ایران بوده ولی در سال های پیش از آن تسخیر سفارت آمریکا، ادعای حمایت ایران از تروریسم و مخالفت با روند به اصطلاح صلح خاورمیانه بهانه هایی برای اعمال تحریم علیه ایران بوده است.





زمان: 1358

بهانه: تسخیر سفارت آمریکا

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: صادرات سلاح و جنگ افزار نظامی به ایران؛ بلوکه شدن تمامی دارایی های دولت ایران نزد بانک های آمریکا



زمان:1359

بهانه: تسخیر سفارت آمریکا

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: ممنوعیت هرگونه صادرات به جز غذا و دارو به ایران؛ ممنوعیت هر گونه معامله مالی آمریکاییان با ایرانیان؛ ممنوعیت هر نوع واردات از ایران؛ ممنوعیت تمامی سفر ها به ایران یا از ایران ؛ توقیف تمامی تجهیزات نظامی خریداری شده یا سفارش داده شده توسط دولت ایران



زمان:1362

بهانه: ادعای حمایت ایران از تروریسم

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: افزودن ایران به فهرست کشورهای حامی تروریسم بین المللی ؛ کنترل های شدید و سخت گیرانه در رابطه با صادرات به ایران



زمان:1363

بهانه: ادعای حمایت ایران از تروریسم

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: محدودیت های بیشتر برای صادرات تجهیزاتی به ایران که دارای کاربرد دوگانه هستند و می توانند در امور نظامی نیز مورد استفاده قرار گیرند



زمان:1366

بهانه: ادعای حمایت ایران از تروریسم

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: ممنوعیت تمامی واردات از ایران به جز نشریات و مطالب برای نشر خبر؛ ممنوعیت واردات محصولات تصفیه شده نفتی از کشورهای ثالث که از مواد خام نفتی ایرانی تهیه شده باشند ؛ ممنوعیت ورود کالاها و فراورده های آمریکایی به ایران



زمان: 1368

بهانه: ادعای آمریکا مبنی بر دستیابی ایران به مواد لازم برای تولید سلاح های شیمیایی

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: تحریم تجهیزات و مواد مرتبط با تولید سلاح های شیمیایی و بیولوژیکی



زمان: 1371

بهانه: دستیابی ایران به فناوری کاربرد سلاح های نظامی

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: تحریم صادرات کالاهای دو منظوره به ایران



زمان: 1373

بهانه: مخالفت ایران با برقراری صلح خاورمیانه، ادعای حمایت از تروریسم و تلاش برای کسب سلاح های کشتار جمعی

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: ممنوعیت هر گونه معامله برای توسعه نفتی ایران



زمان:1374

بهانه: ادامه ادعاهای پیشین

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: ممنوعیت تجارت و سرمایه گذاری متقابل میان ایران و آمریکا ؛ ممنوعیت هر گونه واردات نفت خام و محصولات تصفیه شده از مواد خام نفتی ایران و نیز تامین مالی یا سرمایه گذاری تجاری در ایران؛ تصویب قانون داماتو( مجازات شرکتهای غیرآمریکایی که در بخش انرژی ایران بیش از 20 میلیون دلار در سال سرمایه گذاری کنند)



زمان:1375

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: تلفیق قانون داماتو با طرح بنیامین گیلمن در قالب مجازات ایران و لیبی



زمان:1376

بهانه: ادعاهای پیشین

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: تحریم های بیشتر برای کشورهای ثالث که به ایران صادرات دارند، تمدید طرح مجازات ایران و لیبی



زمان:1385

بهانه: فعالیت هسته ای ایران

نهاد یا کشور اعمال کننده: شورای امنیت سازمان ملل در قالب قعطنامه 1696

هدف: تعلیق همه فعالیت های مرتبط با غنی سازی و پردازش مجدد مواد هسته ای



زمان:1385

بهانه: فعالیت های هسته ای ایران

نهاد یا کشور اعمال کننده: شورای امنیت سازمان ملل در قالب قطعنامه 1737

هدف: تحریم تاسیسات هسته ای و توقیف دارایی ها و شرکت های ایرانی مرتبط با برنامه هسته ای ایران ؛ مهلت 60 روزه به ایران برای تعلیق غنی سازی اورانیوم



زمان: 1386

بهانه: فعالیت های هسته ای ایران

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: تحریم بانک های ایرانی و تعدادی از نهادها و شرکت های وابسته به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ؛ بانک جهانی نیز اعلام کرد از دادن خدمات به این بانک ها و موسسات خودداری خواهد کرد



زمان:1386

بهانه: فعالیت های هسته ای ایران

نهاد یا کشور اعمال کننده: شورای امنیت سازمان ملل در قالب قطعنامه 1737

هدف: محدود کردن کشورهای جهان در همکاری خود با شرکت های ایرانی ای که در زمینه انرژی هسته ای فعالیت دارند ؛ ممنوعیت صادرات و واردات سلاح های سنگین به ایران؛ توقیف دارایی های 28 گروه ، شرکت و افرادی که در فعالیت های هسته ای ایران یا تولید موشک ها شرکت داشتند یا از آن حمایت می کردند؛ تحریم بانک سپه و شرکتهای مرتبط با سپاه پاسداران



زمان:1386

بهانه: فعالیت های هسته ای ایران

نهاد یا کشوراعمال کننده: شورای امنیت سازمان ملل در قالب قطعنامه 1803

هدف: بازرسی محموله های دریایی و هوایی به مقصد ایران و برعکس، اگر مشکوک به حمل مواد و تجهیزات ممنوعه باشند ؛ افزایش محدودیت های مسافرتی و مالی بر افراد و شرکتها، ممنوعیت اقلام داد و ستد کالاهایی با کاربردهای نظامی و غیرنظامی و ممنوعیت فروش تمامی فناوری هایی از این دست به ایران ؛ افزودن تحریم 13 فرد و 13 شرکت به فهرست افراد و شرکتهای مظنون به کمک به برنامه های هسته ای و موشکی ایران



زمان:1387

بهانه: فعالیت های هسته ای ایران

نهاد یا کشور اعمال کننده: شورای امنیت سازمان ملل در قالب قطعنامه 1835

هدف: الزام ایران به اجرای قطعنامه های پیشین



زمان:1387

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: تحریم بانک توسعه صادرات ایران و بانک ملی ایران



زمان: 1388

بهانه: فعالیت های هسته ای ایران

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: تحریم شرکتهای صادر کننده بنزین به ایران



زمان 1389

بهانه: فعالیت های هسته ای ایران

نهاد یا کشور اعمال کننده: شورای امنیت سازمان ملل در قالب قعطنامه 1929

( سه روز بعد از توافق هسته ای ایران، برزیل و ترکیه)

هدف: ممنوعیت فعالیت تجاری مرتبط با غنی سازی اورانیوم ودیگر مواد هسته ای یا فناوری دیگر کشورها ؛ ممنوعیت انتقال هر گونه تانک، خودروهای زرهی ، هواپیما های جنگی ،هلیکوپتر های تهاجمی، توپخانه کالیبر بالا، کشتی هاینظامی، موشک و سیستم ها و قطعات مرتبط با آنها به ایران، تایید تحریم های اعمال شده در قطعنامه های پیشین ؛ تحریم شرکت کشتیرانی ایران



زمان:1389

بهانه: فعالیت هسته ای ایران

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: تحریم پست بانک ایران؛ تحریم 22 شرکت نفتی، انرژی و بیمه که توسط دولت ایران اداره می شود و در ایران و بخش های مختلف جهان از جمله لندن، سنگاپور و دوبی فعالیت می کنند؛ تحریم 37 شرکت اروپایی و پنج نفر از شهروندان ایرانی که گفته می شود در بخش کشتیرانی ایران فعالیت دارند؛ تحریم 24 شرکت کشتیرانی بین المللی به علت تجارت با ایران



زمان:1389

بهانه: فعالیت های هسته ای ایران

نهاد یا کشور اعمال کننده: اتحادیه اروپا

هدف: ممنوعیت سرمایه گذاری مشترک با حضور در ایران که در حوزه های نفت و گاز طبیعی و موضوع وابسته به آن؛ ممنوعیت تامین بیمه و بیمه اتکایی به دولت ایران از سوی کشورهای عضو، تحریم فروش، عرضه یا انتقال تجهیزات انرؤی و فناوری مورد استفاده ایران برای پالایش ، میعان سازی گاز طبیعی، اکتشاف و تولید



زمان:1390

بهانه: فعالیت های هسته ا ی ایران

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: تحریم شرکت هواپیمایی ایران ایر و ممنوعیت معامله با این شرکت؛ تحریم 10 شرکت کشتیرانی و برخی مقامات نظامی؛ تحریم بانک مرکزی، بانک تجارت؛ تحریم بانک دوبی به علت مراوده با ایران



زمان:1390

بهانه: فعالیت هسته ای ایران

نهاد یا کشور اعمال کننده: اتحادیه اروپا

هدف: تحریم بخش انرژی و کشتیرانی جمهوری اسلامی؛ تحریم بیش از 180 شرکت و شخصیت ایرانی؛ اعمالت حریم بر 32 مقام ایرانی با ادعای نقض حقوق بشر؛ بلوکه شدن دارایی های 180 شخص حقیقی و شرکت توسط سوئیس



زمان:1391

بهانه: فعالیت هسته ای ایران

نهاد یا کشور اعمال کننده : اتحادیه اروپا

هدف: تحریم واردات نفت از ایران؛ تمدید تحریم ها علیه مقامات ایرانی وا فزودن 9 نفر دیگر؛ مسدود کردن دارایی های بانک مرکزی و ممنوعیت تجارت طلا و سایر فلزات گرانبها با بانک و نهادهای دولتی ایران

زمان:1391

بهانه: فعالیت هسته ای ایران و مقابله با برنامه موشکی ایران

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: تحریم 50 شرکت و موسسه مالی ایران که با وزارت دفاع ایران، نیروهای مسلح و سازمان فضایی ایران، شرکت خطوط کشتیرانی ایران و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران همکاری دارند؛ تحریم شرکت نفتکش ملی ایران به عهراه 58 کشتی و 27 موسسه و نهاد وابسته به آن؛ تحریم چهارشرکت و یک شهروند ایرانی



زمان:1391

بهانه: ادعای صدور تسلیحات به سوریه

نهاد یا کشور اعمال کننده: شورای امنیت سازمان ملل

هدف: تحریم دو شرکت ایرانی



زمان:1392

بهانه: فعالیت هسته ای ایران

نهاد یا کشور اعمال کننده: آمریکا

هدف: تحریم بانک مشترک ایران و ونزوئلا ؛ تحریم چندین شرکت و شخص که به ادعای آمریکا دخیل در برنامه هسته ای ایران بودند



از : کتایون لامع زاده

وبگردی