۰

مدیرکل آژانس انرژی اتمی اعلام کرد: ایران به غنی‌سازی 5درصدی ادامه می‌دهد

  • ۳۱بازدید
  • ۰ رای
  • ۰ دیدگاه
مذاکرات هسته ایران با 5 بعلاوه 1,غنی سازی,انرژی هسته ای,آژانس بین المللی انرژی اتمی

آمانو در گزارش جدید خود درباره فعالیت‌های هسته‌ای ایران بر موضوع منحرف نشدن برنامه هسته‌ای ایران به سمت تسلیحاتی شدن تاکید کرد.

وی نوشت که ایران اقدامات عملی اولیه را در طول دوره زمانی مشخص شده به مدت سه ماه اجرا کرده است. و اقدامات اجرا شده از سوی ایران و تعهداتی که این کشور برعهده گرفته است، گامی مثبت و رو به جلو را نشان می‌دهد.

 

متن کامل گزارش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بدین شرح است:

GOV/2014/10

20 فوریه 2014

اجرای موافقتنامه پادمانی معاهده منع گسترش تسلیحات هسته‌ای (NPT)

و مفاد مربوطه قطعنامه‌های شورای امنیت در جمهوری اسلامی ایران

گزارش مدیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی

تحولات اصلی

یک پرسشنامه اطلاعات طراحی به روز شده (DIQ) برای راکتور IR-40 به آژانس داده شده است. اجزای مهم بیشتری در این راکتور نصب نشده و تولید یا آزمایش سوخت برای راکتور انجام نگرفته است.

A. مقدمه

1. این گزارش مدیر کل به شورای حکام و همزمان به شورای امنیت در خصوص اجرای موافقتنامه پادمانی معاهده منع گسترش تسلیحات هسته‌ای (NPT) و مفاد مربوطه قطعنامه‌های شورای امنیت در جمهوری اسلامی ایران (ایران) است. این گزارش همچنین در بردارنده اطلاعاتی درباره اجرای اقدامات ذیل بیانیه مشترک در مورد یک چارچوب همکاری و نیز برنامه اقدام مشترک است و شامل ضمیمه‌ای است که اطلاعات روزآمد درباره اجرای اقدامات داوطلبانه‌ای که ایران در ارتباط با برنامه اقدام مشترک متعهد شده است را فراهم می‌کند.

2. شورای امنیت تاکید کرده است که اقدامات مورد درخواست شورای حکام در قطعنامه‌هایش در خصوص ایران الزام آور است. مفاد مربوطه قطعنامه‌های یادشده شورای امنیت که بر اساس فصل هفتم منشور سازمان ملل تصویب شده‌اند مطابق شرایط این قطعنامه‌ها الزام‌آور هستند. اجرای کامل تعهدات ایران جهت احیای اعتماد به ماهیت صرفا صلح‌آمیز برنامه هسته‌ای‌اش لازم است.

3. همان طور که قبلا گزارش شده، آژانس و ایران در تاریخ 11 نوامبر 2013 یک "بیانیه مشترک درباره چارچوب همکاری" را امضا کردند (GOV/INF/2013/14). در چارچوب همکاری، آژانس و ایران جهت همکاری بیشتر در ارتباط با فعالیت‌های راستی آزمایی توسط آژانس به منظور حل و فصل همه موضوعات گذشته و حال و نیز پیشبرد کار در خصوص چنین فعالیت‌هایی به صورت گام به گام موافقت کردند.

4. در یک تحول جداگانه در ژنو، چین، فرانسه، آلمان، روسیه، انگلیس و آمریکا (E3+3) در تاریخ 24 نوامبر 2014 در مورد برنامه اقدام مشترک با ایران به توافق رسیدند. برنامه اقدام مشترک ، از جمله بیان می‌کند که "هدف این مذاکرات دستیابی به یک راه حل جامع بلندمدت بر اساس توافق دو طرف است که اطمینان می‌دهد برنامه هسته‌ای ایران منحصرا صلح آمیز خواهد بود" و ضمنا یک کمیسیون مشترک "به منظور تسهیل حل و فصل موضوعات گذشته و حال که مورد نگرانی می‌باشند با آژانس همکاری خواهد کرد."

5. در نامه مشترکی به مدیرکل در تاریخ 13 ژانویه 2014، E3+3 و ایران از آژانس درخواست کردند فعالیت‌های نظارت و راستی‌آزمایی ضروری مربوطه هسته‌ای در ارتباط با برنامه اقدام مشترک را بر عهده بگیرد. طبق برنامه اقدام مشترک ، نخستین گام دارای مدت زمانی محدود (شش ماهه) و قابل تمدید با رضایت طرفین است. برنامه اقدام مشترک در تاریخ 20 ژانویه 2014 اجرایی شد.

6. در تاریخ 20 ژانویه 2014، مدیر کل گزارشی را درباره وضعیت برنامه هسته‌ای ایران در ارتباط با برنامه اقدام مشترک به شورای حکام ارائه داد (GOV/INF/2014/1).

7. در تاریخ 24 ژانویه 2014، شورای حکام گزارش مدیر کل درباره نظارت و راستی‌آزمایی در جمهوری اسلامی ایران در ارتباط با برنامه اقدام مشترک را مورد توجه قرار داد (GOV/2014/2) و از اینکه آژانس وظیفه نظارت و راستی آزمایی را در ارتباط با اقدامات هسته‌ای مندرج در برنامه اقدام مشترک را در پاسخ به درخواست E3+3 و ایران، و منوط به موجود بودن منابع مالی، بر عهده بگیرد، حمایت کرد.

8. در حال حاضر آژانس مشغول انجام این نظارت و راستی‌آزمایی است که در بردارنده فعالیت‌های بیشتری نسبت به آنچه قبلا پیرو موافقتنامه پادمانی ایران و مفاد قطعنامه‌های شورای امنیت انجام می‌گرفت، است.

9. در پاسخ به دعوت ایران، معاون مدیر کل آژانس از تاریخ 3 الی 7 فوریه از کارخانه‌های غنی‌سازی در نطنز و فوردو، IR-40 در اراک، و کارخانه تولید سوخت (FMP) و کارخانه تولید صفحه سوخت (FEFP) در اصفهان بازدید کرد. او علاوه بر آن دسترسی مدیریت‌شده آژانس به کارگاه‌های مونتاژ سانتریفیوژ، کارگاه‌های تولید روتور سانتریفیوژ و تاسیسات ذخیره سازی را بر عهده داشت.

10. این گزارش فصلی، به تحولاتی که از آخرین گزارش مدیر کل (GOV/2013/56) به بعد رخ داده و نیز به موضوعاتی که سابقه طولانی تری دارند، می پردازد.

B . شفاف‌سازی مسائل حل نشده

11. همان‌طور که قبلا گزارش شده بود، شورای حکام در قطعنامه نوامبر 2011 خود (GOV/2011/69) تاکید کرد که ضروری است ایران و آژانس به منظور حل و فصل فوری همه مسائل محتوایی باقیمانده با هدف شفاف‌سازی آنها، از جمله دسترسی به تمامی اطلاعات مربوطه، مستندات، سایت‌ها‍، مواد و اشخاص در ایران، به گفت‌وگوهای خود شدت بخشند. شورای حکام در قطعنامه سپتامبر 2012 خود (GOV/2012/50) تصمیم گرفت که همکاری ایران با درخواست‌های آژانس با هدف حل و فصل همه مسائل باقیمانده اساسی به منظور احیای اعتماد بین‌المللی نسبت به ماهیت منحصرا صلح‌آمیز برنامه هسته‌ای ایران، ضرورت و فوریت دارد.

12. پیرو "چارچوب همکاری"، نشست‌های فنی در تاریخ 11 دسامبر 2013 در وین و در تاریخ 8 و 9 فوریه 2014 در تهران برگزار شد که در آنها، مسئولین آژانس و ایران پیشرفت اجرای شش اقدام عملی مقدماتی را مورد بررسی قرار دادند و در مورد هفت اقدام عملی دیگر که بایستی در گام بعدی توسط ایران به اجرا درآید، توافق کردند.

13. ایران 6 اقدام عملی را به شرح زیر اجرا کرده است:

آژانس تایید می‌کند که ایران اقدامات عملی اولیه را در طول دوره زمانی مشخص شده به مدت سه ماه اجرا کرده است. آژانس در حال تحلیل اطلاعات ارائه شده توسط ایران است و توضیحات بیشتری را در مورد برخی از این اطلاعات درخواست کرده است.

14. هفت اقدام عملی که ایران باید تا 15 مه 2014 آنها را اجرا کند به شرح زیر است:

تاسیسات اعلام شده تحت موافقتنامه پادمانی ایران .C

15. ایران طبق موافقتنامه پادمانی خود، وجود 17 تاسیسات هسته‌ای و 9 مکان خارج از تاسیسات را که مواد هسته‌ای بطور معمول در آنجا استفاده می‌شود (LOFs) به آژانس اعلام کرده است (پیوست 1). با وجود اینکه بعضی از فعالیتهایی که ازسوی ایران در برخی از تاسیسات انجام می‌شود بر خلاف قطعنامه های شورای حکام و شورای امنیت است، همانطور که در زیر نشان داده می‌شود، آژانس به راستی آزمایی منحرف نشدن مواد هسته‌ای اعلام شده در این تاسیسات و مکان‌های خارج از تاسیسات ادامه می‌دهد‍.

D. فعالیتهای مرتبط با غنی سازی

16. ایران برخلاف قطعنامه‌های مربوطه شورای حکام و شورای امنیت، فعالیت‌های مرتبط با غنی‌سازی خود را در تاسیسات اعلام شده در زیر که تحت پادمان آژانس می‌باشد، تعلیق نکرده است. با این حال از زمان گزارش قبلی مدیرکل، ایران تولید UF6 غنی شده بالاتر از 5 درصد U-235 را متوقف کرده است. تمام فعالیت‌های مرتبط با غنی‌سازی در تاسیسات اعلام شده ایران تحت پادمان آژانس است و همه مواد هسته‌ای‍، آبشارهای نصب شده و ایستگاه‌های خوراک‌دهی و دور ریزی در این تاسیسات تحت اقدامات مراقبتی و نظارتی آژانس قرار دارند.

17. ایران اعلام کرده است که هدفش از غنی سازی UF6 تا 5 درصد U-235 ، تولید سوخت برای تاسیسات هسته‌ای‌اش و هدفش از غنی سازی UF6 تا 20 درصد U-235 ، تولید سوخت برای راکتورهای تحقیقاتی است.

18. از زمانی که ایران غنی سازی اورانیوم را در تاسیسات اعلام شده خود آغاز کرده است، در آن تاسیسات موارد زیر را تولید کرده است:

D.1 - نطنز

19. کارخانه غنی سازی سوخت: کارخانه غنی سازی سوخت (FEP) یک کارخانه غنی سازی دارای سانتیریفیوژ برای تولید اورانیوم با غنای پایین (LEU) غنی شده تا 5 درصد U-235 است که اولین بار در سال 2007 عملیاتی شد. این کارخانه به سالن تولید A و سالن تولید B تقسیم شده است. مطابق با اطلاعات طراحی ارائه شده توسط ایران، 8 واحد برای سالن تولید A برنامه ریزی شده است که هر واحد شامل 18 آبشار است و مجموعا حدود 25000 سانتریفیوژ در 144 آبشار وجود دارند. در حال حاضر یک واحد آن دارای سانتریفیوژهای IR-2m و پنج واحد آن دارای سانتریفیوژهای IR-1 است و دو واحد دیگر سانتریفیوژ ندارند. ایران هنوز اطلاعات طراحی مشابه برای سالن تولید B را ارائه نکرده است.

20. تا 10 فوریه 2014، وضعیت واحد دارای سانتریفیوژهای IR-2m از زمان گزارش قبلی مدیرکل بدون تغییر باقی مانده است: سانتریفیوژهای IR-2m بطور کامل در شش آبشار نصب شده بودند؛ هیچکدام از این آبشارها با UF6 طبیعی تغذیه نشده بود وکار نصب اولیه 12 آبشار IR-2m دیگر در این واحد تکمیل گردیده بود.

21. تا تاریخ 10 فوریه 2014، در پنج واحد حاوی سانتریفیوژهای IR-1، 90 آبشار بطور کامل نصب شده که 54 آبشار با UF6 طبیعی خوراک دهی شده بود. همانطور که در گزارش قبلی مدیرکل ذکر شد، کار نصب اولیه 36 آبشار IR-1 در دو واحدی که دارای سانتریفیوز نبودند، تکمیل شده بود.

22. در 20 ژانویه 2014، آژانس اقدامات مراقبتی و نظارتی بیشتری را به کار گرفت تا بتواند تایید کند که به جز 54 آبشار IR-1 فوق الذکر، آبشار دیگری در کارخانه غنی سازی سوخت با مواد هسته‌ای خوراک دهی نمی‌شود.

23. آژانس در نتیجه راستی آزمایی موجودی فیزیکی (PIV) انجام شده بین 19 اکتبر 2013 و 11 نوامبر 2013 در کارخانه غنی سازی سوخت و با توجه به نوسانات اندازه گیری که معمولا در چنین تاسیساتی وجود دارد، راستی آزمایی موجودی فیزیکی را که ایران در تاریخ 20 اکتبر 2013 اعلام کرده بود، تایید کرد.

24. تا 9 فوریه 2014، ایران 126815 کیلوگرم UF6 طبیعی را به آبشارهای کارخانه غنی سازی سوخت خوراک دهی کرده و در مجموع 11091 کیلوگرم UF6 با غنای 5 درصد U-235 تولید کرده بود.

25. بر اساس نتایج تحلیل نمونه‌های زیست محیطی که در کارخانه غنی سازی سوخت برداشته شد و سایر اقدامات راستی آزمایی، آژانس به این نتیجه رسیده است که این تاسیسات همان گونه که ایران در پرسشنامه اطلاعات طراحی (DIQ) مربوطه اعلام کرده بود، عمل کرده‌اند.

26. کارخانه نیمه‌صنعتی غنی سازی سوخت (PFEP): کارخانه نیمه‌صنعتی غنی سازی سوخت یک تاسیسات تولید اورانیوم با غنای پایین و تحقیقات و توسعه است که نخستین بار در اکتبر 2003 راه اندازی شد. این تاسیسات می تواند شش آبشار را در خود جای دهد و به دو محوطه تقسیم می شود که یکی برای تولید UF6 غنی شده تا 20 درصد U-235 (آبشارهای 1 و 6) و دیگری برای تحقیق و توسعه (آبشارهای 2 ، 3 ، 4 و 5) تعیین شده است.

 

27. آژانس در نتیجه راستی آزمایی موجودی فیزیکی انجام شده توسط در کارخانه نیمه‌صنعتی غنی سازی سوخت بین 14 سپتامبر 2013 و اول اکتبر 2013 و با توجه به نوسانات اندازه گیری که معمولا در چنین تاسیساتی وجود دارد، راستی آزمایی موجودی فیزیکی را که ایران در تاریخ 15 سپتامبر 2013 اعلام کرده بود، تایید کرد.

 

28. محوطه تولید: در 20 ژانویه 2014، ایران خوراک دهی به آبشارهای 1 و 6 با UF6 با غنای 5 درصد U-235 را متوقف کرد و از آن زمان آبشارها را با UF6 طبیعی خوراک دهی کرد. ایران دیگر این آبشارها را با آرایش به هم متصل مورد بهره برداری قرار نمی دهد. در همان تاریخ آژانس اقدامات نظارتی و مراقبتی اضافی را انجام داد تا تایید کند که آبشارهای 1 و 6 به هم متصل نیستند.

29. تا 20 ژانویه 2014، زمانی که ایران تولید UF6 با غنای 20 درصد U-235 را متوقف کرد، این کشور از آغاز تولید در فوریه 2010، 1630.8کیلوگرم UF6 با غنای 5 درصد U-235 را به آبشارهای 1 و 6 خوراک‌دهی کرده و در مجموع 201.9 کیلوگرم UF6 با غنای 20 درصد U-235 تولید کرده بود که تمام آن از فرآیند کنار گذاشته شده و از سوی آژانس راستی‌آزمایی شده است. بین 20 ژانویه 2014 و 9 فوریه 2014، ایران 35 کیلوگرم UF6 طبیعی را به آبشارهای 1 و 6 در کارخانه نیمه‌صنعتی غنی سازی سوخت خوراک دهی کرد و مجموعا 4.1 کیلوگرم UF6 با غنای 5 درصد U-235 تولید کرد.

30. محوطه تحقیق و توسعه: از زمان گزارش قبلی مدیرکل، ایران به طور متناوب UF6 طبیعی را به سانتریفیوژهای IR-6s به عنوان ماشین‌های مجزا و به سانتریفیوژهای IR-1، IR-2m، IR-4 و IR-6، گاهی به ماشین‌های مجزا و گاهی به آبشارهایی با اندازه‌های گوناگون خوراک دهی کرده است. تک سانتریفیوژهای نصب شده IR-5 هنوز با UF6 طبیعی تغذیه نشده‌اند. در 4 دسامبر 2013 ایران پرسشنامه اطلاعات طراحی به روز شده ای را به آژانس ارائه کرد و در آن آژانس را در جریان یک "تک ‌سانتریفیوژ جدید" که ایران از آن با عنوان" IR-8" در محوطه تحقیق و توسعه نام برد، قرار داد. از 15 دسامبر 2013 آژانس "قالب" جدیدی را که بدون اتصال در محل خود قرار گرفته است، بررسی کرده است.

31. بین 26 اکتبر 2013 و 9 فوریه 2014، در مجموع حدود 430.1 کیلوگرم UF6 طبیعی به سانتریفیوژ های محوطه تحقیق و توسعه خوراک دهی شده است، اما هیچ اورانیومی با غنای پایین به عنوان محصول خارج نشده است و دورریز در پایان این پروسه دوباره ترکیب شده است.

32. در 20 ژانویه 2014 ایران شروع به کاهش غنای بخشی از موجودی UF6 با غنای 20 درصد U-235 خود در کارخانه نیمه‌صنعتی غنی سازی سوخت کرد. در 9 فوریه 2014 ایران غنای 22.9 کیلوگرم از این مواد را کاهش داده و UF6 با غنای کمتر از 5 درصد U-235 تولید کرده بود.

33. براساس نتایج تحلیل نمونه‌های زیست محیطی در کارخانه نیمه صنعتی غنی سازی سوخت و سایر اقدامات راستی آزمایی، آژانس نتیجه گرفته است که این تاسیسات، همانطور که ایران در پرسشنامه اطلاعات طراحی مربوطه اعلام کرده بود، فعالیت کرده است.

D.2. فوردو

34. کارخانه غنی سازی سوخت فوردو: بر اساس پرسشنامه اطلاعات طراحی مورخ 18 ژانویه 2012، کارخانه غنی سازی سوخت فوردو یک کارخانه غنی سازی دارای سانتریفیوژ برای تولید UF6 غنی شده تا 20 درصد U-235 و تولید UF6 غنی شده تا 5 درصد U-235 است. این تاسیسات که برای اولین بار در سال 2011 راه اندازی شد طوری طراحی شده است که 2976 سانتریفیوژ را در 16 آبشار در بر بگیرد و بین واحد یک و واحد دو تقسیم شده است. تا کنون همه سانتریفیوژهایی که نصب شده اند از نوع ماشینهای IR-1 هستند. ایران در تاریخ 8 فوریه 2014 اطلاعات روزآمدی را برای بخشهایی از پرسشنامه اطلاعات طراحی ارائه و در آن اعلام کرد که اقداماتی را «به دلیل تغییر در سطح غنی سازی» انجام داده است و این اقدامات را «بطور موقت در طول اجرای مرحله اول برنامه مشترک اقدام» به انجام رسانده است.

35. در تاریخ 20 ژانویه 2014 ایران خوراک دهی به چهار آبشار واحد دو با UF6 غنی شده تا 5 درصد U-235 را که قبلا برای این منظور بکار گرفته شده بود متوقف کرد و در عوض از آن زمان شروع به خوراک دهی آنها با UF6 طبیعی کرد. ایران دیگر این آبشارها را با آرایش متصل به هم به کار نمی گیرد. هیچ یک از 12 آبشار دیگر در کارخانه غنی سازی سوخت فوردو با UF6 خوراک دهی نشده بودند.

36. در تاریخ 20 ژانویه 2014 آژانس اقدامات نظارتی و مراقبتی اضافی در کارخانه غنی سازی سوخت فوردو بکار گرفت تا تایید نماید که تنها چهار آبشار IR-1 ذکرشده برای غنی سازی UF6 استفاده می شوند و چهار آبشار فوق به هم متصل نیستند.

37. بین تاریخ‌های 23 و 27 نوامبر 2013 ، آژانس در کارخانه غنی سازی سوخت فوردو یک راستی آزمایی موجودی فیزیکی اجرا کرد که اکنون در حال ارزیابی نتایج آن می باشد.

38. بین تاریخ‌های 18 ژانویه و 2 فوریه 2014، آژانس راستی آزمایی موجودی فیزیکی دیگری را در کارخانه غنی سازی سوخت فوردو اجرا کرد تا موجودی اعلام شده از سوی ایران در تاریخ 20 ژانویه 2014 را که هم اکنون آژانس در حال ارزیابی آن است، راستی آزمایی نماید.

39. ایران تا تاریخ 20 ژانویه 2014 و از زمان آغاز تولید در دسامبر 2011 مقدار 1806 کیلوگرم UF6 غنی شده تا 5 درصد U-235 را به آبشارهای کارخانه غنی سازی سوخت فوردو خوراک‌دهی کرده بود و در مجموع حدود 245.9 کیلوگرم UF6 غنی شده تولید کرده بود که از آن زمان تمام آن از فرآوری بیرون کشیده شد و از سوی آژانس مورد راستی آزمایی قرار گرفت. ایران بین 20 ژانویه 2014 و 9 فوریه 2014 مقدار 144 کیلوگرم UF6 طبیعی را به داخل آبشارهای کارخانه غنی سازی سوخت خوراک‌دهی کرد و در مجموع 15.8 کیلوگرم UF6 غنی شده تا 5 درصد U-235 را تولید کرد.

40. بر اساس نتایج تحلیل نمونه‌های زیست محیطی در تأسیسات فوردو و سایر اقدامات راستی آزمایی، آژانس به این نتیجه رسیده است که این تأسیسات همان گونه که ایران در آخرین پرسشنامه اطلاعات طراحی برای تاسیسات فوردو اعلام کرد، فعالیت کرده اند.

D.3. سایر فعالیت‌های مربوط به غنی سازی

41. همانطور که قبلا (در بند 9) نشان داده شد، اوایل ماه فوریه معاون مدیر کل، دسترسی مدیریت‌شده آژانس به کارگاه‌های مونتاژ سانتریفیوژها، کارگاه‌های تولید روتور سانتریفیوژها و تاسیسات ذخیره سازی را بر عهدع داشت. ایران در نامه‌ای مورخ 20 ژانویه 2014 مکان این کارگاه‌ها و تاسیسات اطلاعاتی را به اطلاع آژانس رساند. ایران همچنین در نامه‌ای مورخ 12 فوریه 2014 موجودی مجموعه‌های روتور سانتریفیوژها را برای جایگزینی آن دسته از سانتریفیوژهایی که کار نمی کنند به آژانس ارائه داد. آژانس در حال تحلیل اطلاعاتی که ایران ارائه کرده است می‌باشد و خواستار توضیحاتی درباره برخی از این اطلاعات شده است.

E. فعالیت‌های بازفرآوری

42. متعاقب قطعنامه‌های مربوطه شورای حکام و شورای امنیت، ایران موظف است فعالیت‌های بازفرآوری خود از جمله تحقیق و توسعه را به حال تعلیق درآورد. ایران در نامه‌ای مورخ 18 ژانویه 2014 اعلام کرده است که «در طول مرحله اول زمان‌دار (شش ماه) ایران در مراحل فعالیتهای بازفرآوری یا ساخت تاسیساتی که قادر به بازفرآوری باشد، شرکت نخواهد کرد.»

43. آژانس به نظارت خود بر کاربرد سلولهای داغ در راکتور تحقیقاتی تهران (TRR) و تاسیسات تولید رادیوایزوتوپ مولیبدن، یدین و زنون (MIX) ادامه داده است. آژانس در تاریخ 9 فوریه 2014 یک بازرسی و راستی آزمایی اطلاعات طراحی را در راکتور تحقیقاتی تهران و در تاریخ 10 فوریه 2014 یک راستی آزمایی اطلاعات طراحی را در تاسیسات MIX انجام داده است. آژانس در ارتباط با راکتور تحقیقاتی تهران، تاسیسات MIX و دیگر تاسیساتی که آژانس به آنها دسترسی دارد، می تواند تایید نهایی کند که هیچ گونه فعالیت مرتبط با بازفرآوری وجود ندارد.

F. پروژه‌های مرتبط با آب سنگین

44. ایران برخلاف قطعنامه‌های مربوطه شورای حکام و شورای امنیت، کار بر روی تمامی پروژه‌های مرتبط با آب سنگین را معلق نکرده است. اما از گزارش قبلی مدیر کل تاکنون ایران هیچ یک از قطعات اصلی راکتور IR-40 را نصب نکرده است.

45. راکتور IR-40: راکتور IR-40 که تحت پادمان آژانس قرار دارد یک راکتور تحقیقاتی متوسط آب سنگین 40 مگاواتی است و به نحوی طراحی شده است که حاوی 150 مجتمع سوخت اورانیوم طبیعی به شکل UO2 می باشد.

46. ایران از تاریخ 20 ژانویه 2014 تولید مجموعه‌های سوخت هسته‌ای برای راکتور IR-40 را در کارخانه تولید سوخت (به بند 57 مراجعه کنید) متوقف کرده است.

47. در12 فوریه 2014، آژانس یک راستی آزمایی اطلاعات طراحی در راکتور IR-40 انجام داد و مشاهده کرد که از زمان گزارش قبلی مدیر کل هیچ یک از قطعات اصلی باقیمانده راکتور نصب نشده‌اند. در همان تاریخ ایران در راستای تعهدات خود تحت "چارچوب همکاری" (به بند 13 در بالا مراجعه کنید) پرسشنامه اطلاعات طراحی بروز شده را راکتور IR-40 را ارائه کرد. ایران همچنین موافقت کرد که اقداماتی را برای توافق با آژانس درباره انعقاد رویکرد پادمانی برای راکتور IR-40 اتخاذ نماید.

48. کارخانه تولید آب سنگین: کارخانه تولید آب سنگین تاسیساتی برای تولید آب سنگین با ظرفیت طراحی تولید سالانه 16 تن آب سنگین مخصوص راکتور است.

 

49. از زمان گزارش قبلی مدیر کل ایران به تولید آب سنگین در کارخانه تولید آب سنگین ادامه داده است. اگر چه این کارخانه تحت پادمان آژانس نیست، اما در تاریخ 8 دسامبر 2013 (چنانکه در بند 13 در بالا نشان داده شد) تحت دسترسی مدیریت‌شده آژانس قرار گرفت. ایران همچنین در طول دسترسی مدیریت شده، اطلاعات مربوطه مورد توافق دوطرف را به آژانس ارائه کرد. علاوه بر آن دسترسی به محل ذخیره آب سنگین در تاسیسات تبدیل اورانیوم (UCF) در اصفهان آژانس را قادر ساخته است تا آب سنگین را تشخیص دهد.

G. تبدیل اورانیوم و ساخت سوخت

50. ایران برخی فعالیت‌ها را در تاسیسات تبدیل اورانیوم (UCF)، کارخانه پودر دی اکسید اورانیوم غنی‌شده (EUPP)، کارخانه تولید سوخت (FMP) و کارخانه تولید صفحه سوخت (FPFP) در اصفهان به شرح زیر انجام می‌دهد که مغایر با تعهدات آن برای تعلیق کلیه فعالیت‌های مرتبط با غنی‌سازی و طرح‌های مرتبط با آب سنگین است، گرچه این تاسیسات تحت پادمان آژانس قرار دارند.

51. ایران از زمانی که تبدیل و تولید سوخت را در تأسیسات اعلام شده خود آغاز کرده از جمله به موارد زیر اقدام کرده است:

52. تاسیسات تبدیل اورانیوم: تاسیسات تبدیل اورانیوم تاسیساتی برای تولید UF6 و UO2 طبیعی است که هر دو از کنسانتره سنگ اورانیوم گرفته شده اند. همچنین طبق برنامه ریزی انجام شده، تاسیسات تبدیل اورانیوم از UF4 طبیعی و ضعیف شده قالب‌های فلزی اورانیوم و از UF6 ضعیف شده UF4 تولید خواهد کرد.

53.ایران ،با استفاده از ترکیبات اورانیوم غنی‌شده با درجه پایین برای تولید UO2 به فعالیت‌های تحقیق و توسعه مرتبط با تبدیل ادامه داده است. ایران اظهار کرده است که تا تاریخ 7 فوریه 2014 به میزان 13.8 تن اورانیوم طبیعی به شکل UO2 از طریق تبدیل کنسانتره سنگ اورانیوم (UOC) تولید کرده است. آژانس راستی آزمایی کرده است که ایران تا همان تاریخ، 13.2 تن اورانیوم طبیعی به شکل UO2 را به کارخانه تولید سوخت انتقال داده است.

 

54. کارخانه پودر دی اکسید اورانیوم غنی‌شده (EUPP):این کارخانه تاسیساتی برای تبدیل UF6 غنی شده تا غنای 5 درصداورانیوم U-235 برای تولید پودر UO2 است. آژانس در تاریخ 10 فوریه 2014 یک راستی آزمایی اطلاعات طراحی را در این تاسیسات انجام داد و ضمن آن تایید کرد که تاسیسات مذکور هنوز راه اندازی نشده است. آژانس در نامه‌ای مورخ 14 فوریه 2014 از ایران خواست که یک برنامه عملیاتی به‌روزشده را برای راه‌اندازی کارخانه پودر دی اکسید اورانیوم غنی‌شده ارائه کند. ایران هنوز پاسخ نداده است.

55. کارخانه تولید سوخت (FMP): کارخانه تولید سوخت، تاسیساتی است که برای نیروگاه‌ها و راکتورهای تحقیقاتی مجتمع‌های سوخت هسته‌ای تولید می‌کند. (به پیوست II مراجعه کنید)

56. در نتیجه راستی آزمایی موجودی فیزیکی و راستی آزمایی اطلاعات طراحی از سوی آژانس در اول تا سوم سپتامبر 2013 آژانس در چارچوب نوسانات اندازه گیری که معمولا در چنین تاسیساتی وجود دارد موجودی مواد هسته‌ای را همانگونه که ایران در تاریخ 31 اوت 2013 اعلام کرده بود، تایید کرد.

57. آژانس به ترتیب در 10 و 12 فوریه 2014 یک راستی آزمایی اطلاعات طراحی و یک بازرسی را در کارخانه تولید سوخت انجام داد و راستی آزمایی کرد که ایران تولید مجتمع‌های سوخت هسته‌ای با استفاده از دی اکسید اورانیوم طبیعی برای راکتور IR-40 را متوقف کرده است و همه مجتمع‌های سوختی که قبلا تولید شده بودند در کارخانه تولید سوخت باقی مانده‌اند.

58. کارخانه ساخت صفحه سوخت (FPFP): کارخانه ساخت صفحه سوخت، تاسیساتی است که UF6 غنی شده تا غنای 20 درصد اورانیوم U-235 را به U3O8 تبدیل می کند و مجموعه های سوخت ساخته‌شده از صفحات سوخت حاوی U3O8 را تولید می‌کند (به پیوست II مراجعه کنید).

59. در نتیجه راستی‌آزمایی موجودی فیزیکی از سوی آژانس در کارخانه ساخت صفحه سوخت در 9 تا 11 سپتامبر 2013، آژانس در چارچوب نوسانات اندازه گیری که معمولا در چنین تاسیساتی وجود دارد موجودی مواد هسته‌ای را همانگونه که ایران در تاریخ 9 سپتامبر 2013 اعلام کرده بود، تایید کرد.

60. ایران در نامه‌ای مورخ 18 ژانویه 2014 اعلام کرد که «در طول مرحله اول زمان‌دار (شش ماه) ایران اعلام می کند که هیچگونه خط بازتبدیل برای تبدیل مجدد اکسید اورانیوم غنی شده تا 20 درصد U-235 به UF6 غنی شده تا 20 درصد U-235 وجود ندارد.» آژانس به ترتیب در 15 و 16 فوریه 2014 یک راستی آزمایی اطلاعات طراحی و یک بازرسی از کارخانه تولید صفحه سوخت انجام داد که طی آن تایید کرد که تبدیل UF6 غنی شده تا 20 درصد U-235 به U3O8 جریان دارد و هیچ خط فرآیندی در کارخانه برای باز تبدیل اکسیدها به UF6 وجود ندارد.

61. آژانس راستی آزمایی کرد که ایران از تاریخ 16 فوریه 2014 میزان 262.7 کیلوگرم از UF6 غنی شده تا غنای 20 درصد اورانیوم U-235 (177.4 کیلوگرم اورانیوم) را به فرآیند تبدیل کارخانه ساخت صفحه سوخت خوراک‌دهی کرده و 120.6 کیلوگرم از اورانیوم به شکل U3O8 تولید کرده است. آژانس در همان تاریخ راستی آزمایی کرد که 36.8 کیلوگرم از اورانیوم به شکل پسماند جامد و مایع باقی ماند. باقیمانده اورانیوم نیز که به فرآیند تزریق شده بود، همچنان در فرآیند و در پسماند باقی مانده است.

62. آژانس راستی آزمایی کرده است که تا تاریخ 15 فوریه 2014، ایران یک مجتمع سوخت آزمایشی و 25 مجموعه سوخت مدل راکتور تحقیقاتی تهران را در کارخانه تولید صفحه سوخت تولید کرده است که 20 مجتمع آن از جمله مجتمع آزمایشی به راکتور تحقیقاتی تهران انتقال یافتند.

.H ابعاد نظامی احتمالی

63. گزارش‌های قبلی مدیر کل مسایل باقیمانده مربوط به ابعاد نظامی احتمالی برنامه هسته‌ای ایران و اقداماتی را که لازم است ایران برای حل این مسایل انجام دهد مشخص کرده است. آژانس همچنان نسبت به وجود فعالیت‌های هسته‌ای احتمالی آشکار نشده که سازمانهای نظامی مربوطه در آن دخیل بوده اند، از جمله فعالیتهای مرتبط با تولید یک کلاهک هسته‌ای برای موشک، نگران است. ایران ملزم است بطور کامل با آژانس در زمینه همه موضوعات باقیمانده بویژه موضوعاتی که نگرانی درباره ابعاد نظامی احتمالی برنامه هسته‌ای ایران را بالا می برند، همکاری کند که این امر شامل اجازه دسترسی بدون تاخیر به همه سایتها، تجهیزات، اشخاص و اسناد مورد درخواست آژانس است.

64. ضمیمه گزارش نوامبر 2011 مدیرکل (GOV/2011/65) تحلیل مفصلی از اطلاعات در دسترس آژانس را ارائه کرد که نشان می‌داد ایران فعالیت‌هایی را اجرا کرده است که به ساخت یک وسیله انفجاری هسته‌ای ربط داشت. بنا بر ارزیابی آژانس، این اطلاعات روی هم رفته معتبر هستند. ایران نگرانی‌های آژانس را عمدتا به دلیل این که بر پایه ادعاهای بی اساس است، رد کرده است. آژانس از نوامبر 2011 اطلاعات بیشتری به دست آورده است که با تحلیل مندرج در آن ضمیمه هماهنگی بیشتری دارد.

65. همانگونه که در بالا اشاره شد (بند 3) آژانس و ایران توافق کردند تا همکاری بیشتری در مورد فعالیتهای راستی آزمائی از سوی آژانس به منظور حل و فصل همه مسائل کنونی و گذشته داشته باشند. هفت اقدام عملی که در گام دوم چارچوب همکاری اجرا می شوند، شامل ارائه "اطلاعات و توضیحات به آژانس به مظور ارزیابی نیاز و یا کاربرد بیان شده از سوی ایران برای تولید چاشنی های انفجاری الکتریکی (Exploding Bridge Wire detonators)" است.

66. آژانس همچنان خواستار دریافت پاسخ ایران به سوالات دقیق ارائه شده در مورد پارچین و کارشناس خارجی است و همچنین درخواست دسترسی به یک مکان خاص در سایت پارچین را دارد. از زمان اولین درخواست آژانس برای دسترسی، فعالیتهای گسترده ای در این مکان انجام شده است که توانایی آژانس را برای راستی آزمایی موثر بطور جدی تضعیف کرده است.

67. از زمان گزارش قبلی مدیرکل، آژانس از طریق تصاویر ماهواره ای آنچه که به نظر می‌رسد مواد ساختمانی و باقیمانده های آن باشد را در محل مورد نظر مشاهده کرده است.

.I اطلاعات طراحی

68. چنانکه در بالا اشاره شد (بند 47) در 12 فوریه 2014 ایران یک پرسشنامه اطلاعات طراحی به روز شده برای راکتور IR-40 را به آژانس ارائه کرد.

69. بر اساس مفاد موافقتنامه پادمانی و قطعنامه های شورای حکام و شورای امنیت، ایران ملزم شده است تا مفاد کد اصلاح شده 3.1 بخش عمومی ترتیبات فرعی موافقتنامه پادمان را درباره ارائه زود هنگام اطلاعات طراحی اجرا کند.

 

-J پروتکل الحاقی

 

70. برخلاف قطعنامه های مربوطه شورای حکام و شورای امنیت، ایران پروتکل الحاقی را اجرا نکرده است. آژانس در موقعیتی نخواهد بود که تضمین معتبری درباره فقدان مواد و فعالیت‌های هسته‌ای اعلام نشده در ایران ارائه دهد مگر این‌که و تا زمانی که ایران همکاری لازم را با آژانس داشته باشد، از جمله اجرای پروتکل الحاقی.

K . سایر موضوعات

71. در تاریخ 9 فوریه 2014، آژانس تایید کرد که هفت مجتمع سوخت تولید شده در ایران که حاوی اورانیوم غنی شده تا 20 درصد U-235 بود، در قلب راکتور تحقیقاتی تهران (TRR) قرار گرفت. در همان تاریخ، آژانس مشاهده کرد که مجتمع سوخت مدل IR-40 کوچک (Mini IR-40 prototype) در استخر ذخیره قرار داشت.

72. از 10 فوریه 2014، یک صفحه سوخت شامل ترکیبی از U3O8 (تا 20 درصد غنی شده) و آلومینیم در تاسسیات مولیبدن، یدین و زنون (MIX) وجود داشت که از کارخانه ساخت صفحات سوخت منتقل شده و برای فعالیت‌های تحقیق و توسعه با هدف حداکثر سازی تولید ایزوتوپ های مولیبدن99 ، زنون 133 و ید 132 مورد استفاده قرار گرفت.

73. در تاریخ 19 فوریه 2014، آژانس یک بازرسی از نیروگاه برق هسته‌ای بوشهر انجام داد؛ در آن زمان راکتور برای سوخت گذاری مجدد خاموش بود.

L. خلاصه:

74. درحالی که آژانس به فعالیت های راستی آزمایی در خصوص عدم انحراف مواد هسته‌ای اعلام شده در تاسیسات هسته‌ای و مکان های خارج از تاسیسات هسته‌ای اعلام شده از سوی ایران که تحت توافقنامه پادمان هستند ادامه می دهد ، آژانس در وضعیتی قرار ندارد که اطمینان موثقی درباره فقدان فعالیت‌ها و مواد هسته ای اعلام نشده رائه کند و بنابراین نمی تواند نتیجه گیری کند که تمامی مواد هسته‌ای در ایران برای فعالیت‌های صلح آمیز هستند.

75. ایران در چارچوب دوره زمانی مشخص شده سه ماهه، شش اقدام عملی اولیه مندرج در ضمیمه چارچوب همکاری را اجرا کرده است. آژانس در حال تحلیل اطلاعات ارائه شده از سوی ایران بوده و خواستار تبیین بیشتر برخی از این اطلاعات شده است.

76. در جریان جلسه فنی برگزار شده در تهران در تاریخ 8 و 9 فوریه 2014 ، آژانس و ایران درباره هفت اقدام عملی بعدی که تا 15 مه 2014 اجرایی می شود، توافق کردند. این توافق شامل یک اقدام مربوط به اطلاعات مندرج در ضمیمه گزارش مورخ نوامبر 2011 مدیرکل است.

77. بر اساس درخواست E3+3 و ایران و با تایید شورای حکام، ‌آژانس وظیفه نظارت و راستی آزمایی در ارتباط با اقدامات مندرج در برنامه اقدام مشترک را آغاز کرده است.

78. اقدامات اجراشده از سوی ایران و تعهدات بیشتری که این کشور برعهده گرفته است، گامی مثبت و رو به جلو را نشان می‌دهد اما کارهای زیادی باید صورت گیرد تا همه مسائل باقیمانده حل و فصل گردد.

79. مدیرکل به ارایه گزارشات خود به وقت مقتضی ادامه خواهد داد.

ضمیمه 1:

فهرست تاسیسات هسته‌یی اعلام شده و مکان‌های خارج از تاسیسات در ایران:

تهران:

1. راکتور تحقیقاتی تهران

2. تاسیسات تولید رادیو ایزوتوپ مولیبدونوم، یودین و زنون

3. آزمایشگاه چند منظوره جابر ابن حیان

اصفهان:

4. راکتور مینیاتوری منبع نوترون

5. راکتور آب سبک زیر بحران

6. راکتور آب سنگین انرژی صفر

7. تاسیسات تبدیل اورانیوم

8. کارخانه تولید سوخت

9. کارخانه تولید صفحه سوخت

10. کارخانه پودر UO2 غنی شده

نطنز:

11. کارخانه غنی‌سازی سوخت

12. کارخانه غنی‌سازی سوخت پیلوت

فردو:

13. کارخانه غنی‌سازی سوخت فردو

اراک:

14. راکتور تحقیقاتی هسته‌یی ایران

کرج:

15. انبار زباله کرج

بوشهر:

16. کارخانه نیروگاه هسته‌یی بوشهر

دارخوین:

17. نیروگاه برق هسته‌یی 360 مگاواتی

مکان‌های خارج از تاسیسات:

نه مکان (همه داخل بیمارستان‌ها قرار دارند)

ضمیمه 2:

نمودار 1: وضعیت سانتریفیوژها در ایران

تعداد کل سانتریفیوژهای نصب شده

تعداد سانتریفیوژهای غنی‌سازی پنج درصد

تعداد سانتریفیوژهای غنی‌سازی 20 درصد

جدول شماره 1: خلاصه تولید و شمارش UF6

[td]طبیعی
غنی‌سازی کمیت تاریخ
550000 کیلوگرم 26 اکتبر 2013 تولید شده در UCF
طبیعی 118470 کیلوگرم 5 نوامبر 2013 تزریق شده به FEP
بیش از 5 درصد 10357 کیلوگرم 5 نوامبر 2013 تولید شده در FEP
بیش از 5 درصد 1540.8 کیلوگرم 25 اکتبر 2013 تزریق شده به PFEP
بیش از 20 درصد 189.0 کیلوگرم 25 اکتبر 2013 تولید شده در PFEP
بیش از 5 درصد 1609.3 کیلوگرم اول نوامبر 2013 تزریق شده به FFEP
بیش از 20 درصد 221.4 کیلوگرم اول نوامبر 2013 تولید شده در FFEP

 

جدول شماره 2:فهرست UF6 غنی شده تا 20 درصد U-235

410.4 کیلوگرم تولید شده در FFEP و PFEP
213.5 کیلوگرم تزریق شده در پروسه تبدیل
1.6 کیلوگرم تضعیف شده
196 کیلوگرم ذخیره شده در UF6

 

جدول شماره 3: تبدیل در UCF

 

انتقال یافته به FMP کمیت تولید شده روند تبدیل
24 کیلوگرم U 24 کیلوگرم U UF6 (3/4 U-235 به UO2
11 524 کیلوگرم U 11524 کیلوگرم U UOC طبیعی به UOC

 

 

جدول شماره 4: تولید سوخت در FMP

 

 

تعداد تابش‌یافته‌ها جرم واحد غنی‌سازی تعداد تولید شده موارد
1 500 اورانیوم طبیعی 3 میله سوخت آزمایشی برای راکتور IR-40
- 500 3.4 درصد 2 میله سوخت آزمایشی
1 6000 3.4 درصد 2 مجتمع میله سوخت
1 10000 اورانیوم طبیعی 1 مجتمع سوخت کوچک IR-40
N/A 35500 اورانیوم طبیعی 36 مجتمع سوخت پوروتایپ (نمونه اولیه)IR-40
- 36500 اورانیوم طبیعی 10 مجتمع سوخت IR-40

 

جدول شماره 5: تبدیل UF6 غنی شده تا 20 درصد به U3O8 در FPFP

 

 

کمیت تولید شده کمیت خوراک
88.4 کیلوگرم U از U3O8 213.5 کیلوگرم UF6 (144.2 کیلوگرم U)

 

جدول شماره 6: تولید سوخت TRR در FPFP

 

تابش داده شده حضور در TRR جرم واحد غن‌سازی تعداد تولید شده موارد
1 2 5 اورانیوم طبیعی 4 صفحه آزمایشی TRR(N/U)
2 5 75 19 درصد 5 صفحه آزمایشی TRR
3 5 1000 19 درصد 6 عنصر سوخت کنترل TRR
2 14 1400 19 درصد 16 عنصر سوخت استاندارد TRR
- 1 550 19 درصد 1 مجتمع آزمایشی (با هشت صفحه)

 

 

 

ضمیمه شماره 3

بروزرسانی اجرای " اقدامات داوطلبانه " که از سوی ایران پیرامون برنامه مشترک اقدام مورد توافق میان ایران و کشورهای E3+3 در 24 نوامبر 2013 برعهده گرفته شده است

آژانس تایید می کند که از 20 فوریه 2014، ایران:

 

1. در هیچیک از تاسیسات اعلام شده خود غنی سازی بالاتر از 5 درصد U-235 را انجام نمی دهد.

2. در هیچیک از تاسیسات اعلام شده خود از آبشارهای دارای ارایش متصل بهره برداری نمی کند.

3. در کارخانه غنی سازی فردو (PFEP) در حال رقیق سازی UF6 با غنای 20 درصد U-235 می باشد.

4. در کارخانه ساخت صفحات سوخت (FPFP) در حال تبدیل UF6 غنی شده 20 درصد U-235 به U3O8 می باشد.

5. در کارخانه ساخت صفحات سوخت (FPFP) هیچ گونه خط فراوری برای تبدیل مجدد اکسیدهای اورانیوم غنی‌شده 20 درصد از U-235 به UF6 اورانیوم 20 درصد U-235 ندارد.

6. هیچگونه پیشرفت جدیدی در فعالیت‌های خود در کارخانه غنی سازی سوخت (FEP) و کارخانه غنی سازی سوخت فردو (FFEP) و راکتور اراک (IR-40) شامل تولید و آزمایش سوخت برای راکتور IR-40 انجام نداده است.

7. یک پرسشنامه اطلاعات طراحی برای راکتور IR-40 ارائه و موافقت کرده تا گام‌هایی را در راستای توافق برای جمع‌بندی رویکرد پادمانی راکتور بردارد.

8 . در حال ادامه ساخت کارخانه پودر غنی‌شده اکسید اورانیوم (EUPP) برای تبدیل UF6 غنی شده تا 5 درصد U-235 به اکسید می باشد و از این رو هنوز تبدیل اکسید UF6 " تازه غنی شده " تا 5 درصد U-235 را شروع نکرده است.

9. در حال ادامه "اقدامات تحقیق و توسعه پادمانی" در کارخانه نیمه صنعتی غنی سازی سوخت (PFEP) شامل "اقدامات تحقیق و توسعه" می باشد و به استفاده نکردن از این رویه ها برای انباشت اورانیوم غنی شده ادامه می دهد.

10. فعالیتهای مرتبط با بازفراوری را در راکتور تحقیقاتی تهران (TRR) و تاسیسات مولبیدن، یدین و زنون (MIX) یا در هر یک از تاسیسات دیگری که آژانس به آنها دسترسی دارد، انجام نمی‌دهد.

11. اطلاعات و دسترسی مدیریت شده به معدن و آسیاب اورانیوم در گچین را ارائه کرده است.

12. اجازه دسترسی روزانه به تاسیسات هسته‌ای در نطنز و فردو را داده است، و

13. دسترسی مدیریت شده به کارگاه‌های تولید سانتریفیوژ، تاسیسات کارگاه‌ها و انبارهای تولید روتور سانتریفیوژ و اطلاعات ارائه شده در مورد آنها را ارایه کرده است.

 

/2727

نظر شما چیست؟

اولین نفری باشید که نظر خود را در مورد این مطلب بیان می کند.