پروپرانولول

نام تجاری این دارو ایندرال است که در بازار به شکل قرص های ۱۰، ۲۰ و ۴۰ میلی‌گرم یافت می‌شود.

از نظر طبقه‌بندی درمانی این دارو به عنوان ضدآرتیمی (نامرتبی ضربان قلب) و ضد افزایش فشار خون مصرف می‌شود. از دیگر موارد مصرف این دارو می‌توان به انفارکتوس (سکته) قلبی، آنژین صدری ناشی از تنگی عروق تغذیه‌کننده قلب و پیشگیری از میگرن اشاره کرد.

چگونگی مصرف

مقادیر متفاوتی از پروپرانولول برای علل مختلف تجویز می‌شود. شکل طولانی اثر پروپرانولول معمولا روزی یک بار مصرف می‌شود. مهم است که دارو را هر روز در ساعت معینی بخورید. بهتر است دارو را صبح پیش از صبحانه مصرف کنید تا آن را فراموش نکنید. این دارو را می‌توان با یا بدون غذا مصرف کرد. هر روز پیش از خوردن پروپرانولول نبضتان را کنترل کنید و فشار خونتان را اندازه بگیرید. اگر نبض کمتر از ۶۰ ضربه در دقیقه بود یا فشار سیستولی (عدد بالایی) کمتر از ۹۰ میلی‌متر جیوه بود پیش از خوردن داروی آن روز با پزشکتان مشورت کنید.

مقدار دارو را بدون مشورت پزشک کم و زیاد نکنید. برای قطع مصرف آن هم حتما با پزشک مشورت کنید چون ممکن است با قطع مصرف پروپرانولول در معرض یک حمله قلبی باشید. در اکثر مواردی که پروپرانولول تجویز می‌شود، بیماری را مهار می‌کند و نه درمان و این بدین معناست که ممکن است چندین سال یا تا پایان زندگی آن را مصرف کنید.

هشدارها و عوارض جانبی

در صورت بروز هر یک از علائم نادر ولی جدی زیر باید مصرف پروپرانولول را قطع کرده و به پزشک اطلاع داد:

۱) اشکال در تنفس

۲) تنگی نفس یا خس خس سینه

۳) سرد شدن کف دست و پا

۴) ضربان قلب زیر ۶۰ ضربه در دقیقه

۵) سرگیجه یا سیاهی رفتن چشم در هنگام بلند شدن از حالت خوابیده یا نشسته با تورم دست‌ها و پاها با افزایش وزن ناگهانی (۵/۱ کیلو در ۴۸ـ۲۸ ساعت)

آموزش به بیمار خانواده

به بیمار تاکید کنید تا برنامه درمانی برقرار شده را تغییر ندهد، برای مثال:

دوز مصرفی را حذف نکند، افزایش یا کاهش نداده یا فواصل دوز مصرفی را تغییر ندهد.

قطع ناگهانی پروپرانولول می‌تواند نشانه‌های قطع مصرف را تسریع سازد مانند لرزش، تعریق، سردرد شدید، ناخوشی، تپش قلب و افزایش فشار خون جهشی.

از آنجایی که پروپرانولول ممکن است سبب بروز سرگیجه و گیجی شود، برای خودداری از رانندگی و سایر فعالیت‌های بالقوه خطرناک به بیمار تذکر دهید تا اینکه واکنش به دارو شناخته شود.

مصرف سیگار متابولیسم کبدی پروپرانولول را افزایش می‌دهد و منجر به اثرات غیرقابل پیش‌بینی دارو یا کاهش آن می‌شود.

به بیمار آموزش دهید تا دندانپزشک، جراح یا چشم‌پزشک را از مصرف پروپرانولول مطلع سازد زیرا پروپرانولول فشار داخل چشم طبیعی و افزایش یافته را پایین‌تر می‌آورد.