استریلیزه کردن مواد کنسروی، مانع کپک زدن و ترشیدن آن ها می گردد. کپک زدن و یا ترش شدن مرباها، ترشی ها و حتی رب، سبب از بین رفتن زحمات زیادی می شود که به هنگام تهیه آن ها کشیده شده است. اما با استریلیزه کردن ظروف حاوی این مواد می توانید با خیال راحت آن ها را برای مدتی طولانی نگهداری کنید.
طریقه استریلیزه کردن:
با این روش دیگر نیازی به جوشاندن زیاد مرباها و یا مارمالاد و نیز رب گوجه فرنگی نیست. بدین منظور از شیشه هائی که دارای در فلزی می باشند، استفاده کنید. ظروف شیشه ای که در آنها توسط گیره ای فلزی به ظرف پرس شود، نیز بسیار ایده آل است. پس از ریختن مواد مورد نظرتان درون ظروف شیشه ای شرح داده شده، آن ها را به طریق زیر استریلیزه کنید:
قابلمه ای بزرگ که ارتفاع آن نیز نسبتاً زیاد است را در دسترس قرار دهید. ابعاد قابلمه باید در اندازه ای باشد که پس از قرار دادن ظروف شیشه ای در درون آن، حداقل ۵ سانتی متر تا لبه آن فضای خالی باقی بماند. هر چه قطر قابلمه بیشتر باشد، تعداد شیشه های بیشتری را می توان درون آن قرار داد. اگر کیسه خالی برنج در منزل دارید آن را لا زده و بر کف قابلمه قرار دهید. در صورت عدم دسترسی به آن، می توانید از ملحفه یا چادر کهنه نیز استفاده کنید. این عمل به منظور جلوگیری از تماس کف شیشه ها با ته قابلمه در هنگام جوشیدن آب صورت می گیرد.
قابلمه را پر از آب کرده و در شیشه های رب یا مربا و یا هر نوع مواد کنسروی دیگر را محکم ببندید، سپس هر شیشه را لای روزنامه و یا تکه پارچه کهنه ای بپیچانید و یکی یکی درون قابلمه قرار دهید. قابلمه حاوی شیشه ها را روی شعله اجاق بگذارید و زیر آن را روشن کنید تا آب آن جوش بیاید. حداقل ۳ سانتی متر روی شیشه ها باید آب قرار گیرد. اگر در حین جوشیدن، حجم آب درون قابلمه کاهش یافت، با آب جوش آن را پر کنید. مدت زمان لازم برای استریلیزه شدن مواد کنسروی برای هر یک از آن ها فرق می کند. از لحظه ای که آب قابلمه شروع به جوشیدن می کند، زمان استریلیزه شروع می شود. پس از پایان زمان لازم، شعله گاز را خاموش کرده و بگذارید شیشه ها درون آب قابلمه و همراه با آن سرد شوند. در حقیقت در همین مرحله است که در درون ظروف خلاءای به وجود می آید که مانع نفوذ باکتری ها به درون شیشه شده و در ضمن سبب طولانی شدن مدت نگهداری مواد کنسروه می شود. برای کسب اطمینان از یک استریلیزه کامل، کافی است به در شیشه ها دقت شود. اگر در شیشه پیچی است و با چرخاندن سفت می شود، در مرکز آن باید یک فرورفتگی خفیف دیده شود. ولی اگر ظروف شیشه ای از نوع پرسی و گیره است، به هنگام بازکردن گیره آن، واشر پلاستیکی بایستی کامل به دو سطح ظرف در آن چسبیده شده باشد. پس از پایان استریلیزه کردن، ظروف شیشه ای را با دستمال کاملاً خشک کرده و پس از اتیکت زدن بر روی آن ها (مشخص کردن نوع ماده کنسرو شده و تاریخ تهیه آن)، آن ها را به مکان مناسبی که معمولاً زیرزمین ها می باشد و یا هر نقطه تاریک و خشک و خنک دیگری که از حرارت و جریان هوا به دور است، انتقال دهید. موادی را که بدین ترتیب کنسرو می کنید می توانید برای سال ها نیز بدون آنکه آسیبی به آن ها وارد آید، نگهداری کرد. البته بهتر است به اندازه مصرف سالانه تهیه شوند. در ضمن سعی کنید از ظروف شیشه ای که حدود ۴۰۰ تا ۵۰۰ گرم را در خود جای می دهند، استفاده کنید. زیرا استفاده از ظروف حجیم سبب می گردد که پس از بازکردن در آن ها جهت مصرف، مقدار قابل توجهی از مواد در معرض هوا قرار گیرد و مسلماً این امر سبب کپک زدن آن ها می شودد. ظروف را حتماً قبلاً به خوبی شستشو داده و بگذارید آب آن ها کاملاً خشک شود. وجود حتی یک قطره آب، سبب کپک زدن و یا ترش شدن مواد کنسرو می گردد.
به منظور هم زدن مواد کنسروی و یا ریختن آن ها در درون ظروف مخصوص استریلیزه، از قاشق چوبی نو و کاملاً تمیز استفاده نمائید.