نخستین بازیگر زن ایران

۲۳ سال پیش در چنین روزی صدیقه سامی نژاد در تهران درگذشت.

۲۳ سال پیش در چنین روزی صدیقه سامی نژاد در تهران درگذشت. او دو فیلم بازی کرد و به خاطر مخالفت خانواده دست از کار کشید. صدیقه با نام هنری روح انگیز سامی نژاد در بم زاده شد. در کودکی پدرش را از دست داد. ۱۳ ساله بود که باید ازدواج می کرد و با همسرش که همکار سینماگری به نام اردشیر ایرانی بود، به بمبئی می رفت. ۱۶ ساله بود که بازیگر نقش گلنار در نخستین فیلم ناطق ایرانی "دختر لر" شد. این اثر سرگذشت دلدادگی گلنار خدمتکار یک قهوه خانه و جعفر مأمور دولت در خوزستان و درگیری با راهزنان است. در این فیلم افزون بر زبان فارسی از موسیقی بومی هم برای نخستین بار بهره گرفتند. نقش جعفر را نویسنده فیلمنامه و ترانه ها و سروده های اثر، عبدالحسین سپنتا بازی کرد. ۱۷ ساله بود که دو سینما در تهران فیلم را نمایش دادند و پس از آن در عرض یک سال فیلم دختر لر ۱۵۰ روز به روی پرده های سینما های تهران و شهرستان ها آمد. حتا چند سینما با این فیلم گشوده شدند. اگرچه سامی نژاد لهجه غلیظ کرمانی داشت، ولی چون نقش آفرینان دیگر فارسی را با لهجه هندی صحبت می کردند، بینندگان و منتقدان ایرادی بر او نگرفتند. با این فیلم محبوبیت سینما در ایران اوج گرفت و این پدیده از نوگرایی های رضاشاه در ایران به شمار آمد به ویژه که سینما از محبوب ترین تفریحات مردم شهر های ایران ارزیابی می شد و در آغاز فیلم اردشیر ایرانی با ظاهری آراسته درباره اقدامات حکومت پهلوی صحبت می کرد و پس از پایان فیلم هم تبلیغاتی از کار های رضاشاه مانند ساختن راه آهن و گشودن کارخانه ها نشان می دادند. سامی نژاد پس از بازیگری به مشکلات سخت جامعه سنتی برخورد، از همسرش جدا شد و با هنرپیشه ای به نام نصرالله محتشم پیوند زناشویی بست. او پس از ۱۸ سال دوری به تهران بازگشت، اما به خاطر مخالفت های سخت خانواده بازیگری را کنار گذاشت. ۵۴ ساله بود که در فیلم مستند "تاریخ سینمای ایران از مشروطیت تا سپنتا" از مصائبی که بر او گذشت گفت و به تلخی گریست: «به خاطر ناراحتی هایی که در موقع فیلمبرداری و بعد از آن، چه از جانب اقوام و خانواده و چه از جانب مردم کشیدم، دیگر راضی به نقش آفرینی نشدم. هر زمان که از در شرکت بیرون می آمدم، مجبور بودم سه نفر مستحفظ داشته باشم. هرجایی هم که می رفتیم، با پوششی کامل، خودمان را استتار می کردیم تا شناخته نشویم.» او برای سومین بار در ایران با یکی از خویشاوندانش ازدواج کرد که باز هم تجربه ناموفقی بود. روح انگیز سامی نژاد در ۸۰ سالگی در تهران درگذشت. منبع: dw