گرچه آدمی خود وسواس را بی مورد می داند، اما حالتی است اجبارگونه كه به ناچار تسلیم آن می شود. وقتی شما از فكری مزاحم یا تصوراتی بی اساس به اضطراب می افتید، دچار وسواس هستید. افكار وسواس گونه یا وسواس هایی كه با تردید همراه است، معمولاً شخص را به طرف تشویش و نگرانی سوق می دهد. اعمال اجباری مثل شستن دست ها به دفعات مكرر، نظافت بیش از اندازه خانه و در و دیوار و آبكشی چندباره ظرف ها، یكی از واكنش های تخفیف دهنده وسواس فكری است.اگر درصدد یافتن ریشه وسواس هستید، باید بدانید كه عامل وراثت، در به وجودآوردن آن نقش مهمی ندارد. وسواس، بیشتر اوقات در اثر الگوبرداری از والدین جنبه عادت به خود می گیرد و بنابراین علت اساسی آن تربیت و محرومیت های شدید در دوران كودكی و خطای والدین است.كمال طلبی، غرور كامل بودن، عدم اعتماد به نفس و احساس ناامنی، در ایجاد وسواس، نقش مؤثری ایفا می كنند. حال اگر ایرادگیری، سركوفت مدام پدر و مادر، سرزنش و ملامت و افراط در مراقبت را به آن اضافه كنیم، می بینیم كه از كودك بی گناه، انسانی مردد، فاقد اعتماد به نفس و مضطرب ساخته می شود.
●راه حل
▪اختلالات وسواسی اجباری از دیرباز، یكی از پیچیده ترین و مقاوم ترین اختلالات نوروتیك(عصبی) شناخته شده و بدون مراجعه به متخصص، به آسانی درمان پذیر نیست.در زیر به چند اقدام اولیه كه به بهبود نسبی این مشكل می انجامد، مختصراً اشاره شده است:
الف) روش حساسیت زدایی: با این روش از اضطراب ها و تشویش های خود كم كنید تا نیاز به واكنش جانشینی كه به نظر، آرام بخش می آید، نداشته باشید.
ب) روش نیت متضاد: شخص وسواسی باید سعی كند خود را با موقعیت های وسواسی مورد ترس روبه رو سازد؛ یعنی به صورت ارادی، بالاترین اشتباه یا شكست را در ذهن مجسم و به خود تلقین كند. در بدترین شرایط هم اتفاق مهمی نخواهد افتاد.
ج) روش مواجهه: آدم وسواسی باید به اشیائی كه به نظرش آلوده می آید، دائماً دست بزند. این روش، معمولاً در درمان فوبیای ساده هم مؤثر است.
د ) تقویت اعتماد به نفس و توجه شدید به ارزش های خود: هر قدر اعتماد به نفس بیشتر شود، اضطراب های ناشی از وسواس های فكری كاهش می یابد.
و) تغییر آب و هوا، محیط زندگی، محل كار: زندگی در جمع و حشر و نشر با آدم ها در فرونشاندن اضطراب های ناشی از وسواس فكر مؤثر است.

لادن نصیری