ندول‌ها یا همان گره‌های تیروئید بسیار شایع هستند. در حدود ۵ درصد مردم بخصوص خانم‌ها این گره‌ها قابل لمس توسط پزشک هستند. با وجود این از آنجا که بیشتر بدخیمی‌های تیروئید در ابتدا خود را به صورت یک ندول نشان می‌دهند، حتما باید گره‌ها توسط پزشکان متخصص و ترجیحا همکاران فوق تخصص غدد مورد بررسی قرار گیرد.‌ اما تعریف گره تیروئید چیست؟ غده تیروئید که جلوی گردن قرار گرفته است، بافتی نرم و نازک دارد و روی قسمت جلویی حنجره قرار گرفته است.

به دلایل بسیار زیادی ممکن است قسمتی از این غده رشد کند و به شکل یک برآمدگی کوچک یا بزرگ بیرون بزند که به آن گره می‌گوییم. فرق گره تیروئید با گواتر این است که گواتر به بزرگی و انتشار سراسری تیروئید اطلاق می‌شود در حالی که گره همان‌گونه که شرح داده شد، بزرگ شدن قسمتی از تیروئید است.

علائم و نشانه‌هایی هستند که اگر یک فرد که دارای ندول تیروئید است آنها را داشت، باید دقت بیشتری کرده و زودتر به پزشک مراجعه کند. گرفتگی و تغییر تون صدا یکی از این علائم هشدار دهنده است و احتمال گسترش ندول‌های تیروئیدی به اعصاب حنجره را مطرح می‌کند. سرفه و خلط خونی نیز می‌تواند نشانه درگیر شدن نای در اثر گسترش توده‌های تیروئیدی به نای و نایژه‌ها باشد.

درد هنگام بلع غذا یا گیر کردن غذا در گلو هم می‌تواند نشانه گسترش توده تیروئیدی به مری باشد.

گاهی نیز ندول تیروئید با علائم پرکاری تیروئید مثل تپش قلب، احساس گرمای شدید و لاغر شدن همراه است که در این مورد باید به گره‌های پر کار که یکی از دلایل پرکاری تیروئید هستند فکر کرد.‌ وقتی یک گره تیروئید را در گردنمان احساس کردیم باید به پزشک مراجعه کنیم و پزشک با احتمالاتی که در نظر می‌گیرد، اقدامات تشخیصی را شروع می‌کند. مهم‌ترین اقدام در وهله اول اندازه‌گیری هورمون‌های تیروئیدی در خون است. در مرحله دوم اگر هورمون‌ها نشانه پرکاری بودند اسکن تیروئید برای رسیدن به تشخیص کمک‌کننده است. متاسفانه در سال‌های اخیر استفاده از اسکن تیروئید بیش از نیاز واقعی رواج یافته است و گاهی دیده می‌شود که قبل از اقدام به روش‌های تشخیصی بهتر و کم‌هزینه‌تر اسکن درخواست می‌شود.

۲ روش تشخیصی که برای گره‌های تیروئید کم هزینه و مفید هستند، شامل نمونه‌برداری سوزنی تیروئید و سونوگرافی می‌باشند که گاهی با هم ادغام می‌شوند، یعنی همزمان با سونو گرافی نمونه با سوزن گرفته می‌شود. در نهایت بعد از نمونه‌برداری از تیروئید، نمونه‌ها در زیر میکروسکوپ به دقت بررسی می‌شوند، اگر سلول‌های بدخیم در نمونه دیده شد می‌توان همه تیروئید را برداشت و به این ترتیب درمان موثری برای بدخیمی تیروئید انجام داد. گاهی نیز نمونه‌های گرفته شده سلول کافی برای بررسی ندارند و ‌باید نمونه‌گیری را تکرار کرد. در مجموع باید دانست که در اغلب موارد توده‌های تیروئید نیاز به نمونه‌برداری دارند.

دکتر رضا کریمی

متخصص بیماری‌های داخلی