روزنامه تبریز

روزنامه تبریز در شهر تبریز به مدیر مسئولی "اسماعیل یگانی" تاسیس و شمارهٔ اول آن در چهار صفحه به قطع بزرگ و با چاپ سربی در مطبعه اسکندانی تبریز طبع و در تاریخ یک شنبه ۱۵ ذی الحجه سال ۱۳۲۸ هـ.ق منتشر شده است. اسم روزنامه "تبریز" به خط شکسته درشت و در زیر آن ماه و سال تاسیس روزنامه چاپ گردیده. محل اداره روزنامه مغازه های مجید الملک و قیمت اشتراک آن به این قرار بوده است: سالیانه تبریز ۱۴ قران، داخله ۲۰ قران، خارجه ۲۸ قران، شش ماهه به ترتیب ۸، ۱۲ و ۱۶ قران. سه ماه ۵، ۶ و ۸ قران، تک نمره ۳، ۴، ۵ شاهی. سطر اعلانات صفحه اول ۸ شاهی، صفحه آخر ۴ شاهی.‏

طرز انتشار روزنامهٔ تبریز به این صورت بوده است که هفته ای دور روز در روز های یک شنبه و چهار شنبه منتشر می شده است. هر صفحه روزنامه سه ستون و معمولا روی کاغذ مرغوب چاپ می گردید.‏

این عبارات در طرف راست عنوان روزنامه طبع گردیده است: "مکاتیب و مقالات وارده مسترد نمی شود، اداره در حک و اصلاح مقالات مختار است. پاکت های

بی تمبر، نوشتجات بی امضا، مقالات مخالف با مسلک روزنامه مندرج نخواهد شد."

روزنامهٔ تبریز در ضمن یک سطر در زیر عنوان روزنامه به این شکل معرفی شده است: "روزنامه ای است آزاد، ملی، اجتماعی، سیاسی، اقتصادی در طرفداری عامه سخن می راند."‏

شماره دوم روزنامه تبریز در تاریخ چهارشنبه ۱۸

ذی الحجه منتشر شده و سرمقاله آن تحت عنوان "تکالیف اجتماعیه" نوشته شده است. از شمارهٔ پنجم علاوه بر نام اسماعیل یگانی که به عنوان مدیر مسئول در آخر صفحهٔ چهار درج شده است، در عنوان روزنامه "صاحب امتیاز و ناشر ح . ف" اضافه گردیده است. از شمارهٔ ۱۴ سال اول مورخ دوشنبه ۶ صفر سال ۱۳۲۹ هـ.ق در طرز انتشار روزنامه تغییری به وجود آمده است. و به جای هفته ای دو روز، هفته ای سه بار، شنبه، دو شنبه و چهار شنبه انتشار یافته است.از شمارهٔ ۱۳ سال اول مورخ اول صفر ۱۳۲۹ هـ.ق نام اسماعیل یگانی از روزنامه حذف شده و انتشار روزنامه به عهدهٔ حسین کمال واگذار گردیده و در این باره در صفحه اول همین شماره پس از آنکه شرحی دربارهٔ مندرجات روزنامه درج شده است آمده : " ... بر حسب تکلیف صاحب امتیاز محترم با سمت مدیریت مباشر اجرای این شرایط (منظور شرایط انتشار روزنامه) خواهم بود و از نمرهٔ ۱۴ فصول فوق بالتمام به موقع اجرا گذاشته خواهد شد. بر حسب تجارب زیادی که در فن روزنامه نگاری دارم امید وارم در ایفای این وظایف قصور ننمایم." بنابر این از شماره ۱۴ دیگر اسماعیل یگانی دخالتی در امور روزنامه نداشته و روزنامه را حسین کمال اداره می گردد. سال اول روزنامهٔ تبریز به شمارهٔ ۱۲۷ مورخ چهارشنبه ۱۴ ذی الحجهٔ سال ۱۳۲۹ ختم گردید.‏

از سال دوم روزنامه تبریز تا شماره سوم مورخ ۲۱ ذی الحجه سال ۱۳۲۹ منتشر شده است و ظاهرا از این تاریخ به بعد انتشار روزنامه متوقف گردیده. توقف انتشار روزنامه به دلیل وقایع خونین عاشورای سال ۱۳۲۹ است که طی آن بسیاری از آزادیخواهان تبریز به قتل رسیدند. روزنامه نیز در پی این وقایع تعطیل شده و این تعطیلی تا سال ۱۳۳۷ هـ.ق طول کشیده است. پس از این تاریخ روزنامه مجددا منتشر شده انتشار آن به صورت پراکنده ادامه یافته است.

سمیرا افراسیابی