داروهای زیادی برای درمان فشار خون قابل استفاده هستند که به فراخور سن و وضعیت بیماران از یک یا چندتای آنها برای درمان فشار خون استفاده می‌شود. در این مبحث به چند مورد از مهم‌ترین این داروها اشاره می‌شود.

۱) گروه داروهای کندکننده ضربان قلب: داروهایی مثل آتنولول که به شکل قرص‌های نارنجی‌رنگ ۵۰ و ۱۰۰ میلی‌گرمی در داروخانه‌ها موجود هستند و پروپرانولول ۱۰،۲۰ و ۴۰ که قرص‌هایی به رنگ صورتی هستند از این دسته داروها هستند که باعث کم شدن تعداد و شدت ضربانات قلبی شده و فشار خون را پایین می‌آورند. تجویز این داروها به خصوص برای جوان‌ترها و آنان که دچار هیجان، استرس و فشار عصبی هستند مفید است.

۲) گروه داروهای مدر (افزاینده ادرار): این گروه از داروها با زیاد کردن حجم ادرار باعث کم‌شدن حجم خون و در نتیجه کم‌شدن فشار خون می‌شوند. این داروها بخصوص در افراد مسن و دچار نارسایی قلبی مفید هستند و به عنوان بهترین مکمل دارویی در درمان فشار خون استفاده می‌شوند. قرص تریامترن اچ و قرص و آمپول فورزماید نمونه‌هایی از داروهای مدر هستند. بهتر است این داروها در صبح استفاده شوند زیرا افزایش ادرار در شب اغلب دردسرزاست.

۳) گروه داروهای ضد آنژیوتانسین: این داروها که باعث گشادشدن رگ‌ها و کم شدن فشار خون می‌شوند، در بیماران دیابتی (برای کنترل فشار خون) بهترین انتخاب هستند. کاپتوپریل، انالاپریل و لوزارتان نمونه‌هایی از این نوع داروها می‌باشند.

۴) گروه داروهای ضد کانال کلسیم: این داروها باعث شل‌شدن ماهیچه‌های رگ‌های خونی و در نتیجه گشاد شدن رگ‌ها می‌شوند. آملودیپین، نیفدیپین و دیلتیازم از این گروه هستند. این داروها در افراد مسن بسیار مفید هستند.

علاوه بر ۴ دسته داروی گفته شده، می‌توان از داروهای دیگری مثل متیل دوپا که برای کنترل فشار خون بارداری کاربرد دارد و نیتروگلیسیرین که در درمان فشار خون شدید استفاده می‌شود نیز نام برد. البته همانطور که بیان شد تعداد بسیار زیادی از داروهای دیگر نیز وجود دارند و بنا بر تشخیص پزشک مورد استفاده قرار می‌گیرند.

همان‌گونه که در مباحث قبلی هم گفته شد اصلاح روش زندگی که شامل تغذیه سالم (استفاده بیشتر از سبزی، میوه و ماهی در کنار اجتناب از چربی‌های حیوانی) و ورزش منظم است در درجه اول باعث پیشگیری از فشار خون شده و در مرحله بعدی باعث کنترل فشار خون ملایم می‌شود. در مورد فشار خون شدید هم اصلاح شیوه زندگی باعث تاثیر‌گذاری بهتر داروها خواهد شد. فقط فراموش نکنید که نه برای بیماری فشار خون، بلکه برای درمان هر بیماری از مصرف خودسرانه دارو جدا خودداری کنید.

دکتر رضا کریمی

متخصص بیماری‌های داخلی