با نام و یاد آن که باهنر خویش جهان هستی را معنا بخشید
زیبایی های جهان را پدید آورد و هنر زیستن را به ما آموخت
در بحث هنر و نقش آن در آموزش لازم است که ابتدا به تعریف هنر بپردازیم و سپس به نقش آن در زندگی فردی و گروهی انسان و هم چنین نقش هنر در آموزش را توضیح دهیم .
در تعریف هنر می توان گفت : هنر در حقیقت کوششی برای بیان فصیح شیوا و توام با زیبایی و احساس خلاقیت است که می تواند حکایتهای ناگفته و پیامهای نانوشته را از قرنهای دور بازگو کند. هنر و زیبایی دوستی جز جدایی ناپذیر وجود آدمی است و بر سراسر حیات او اثر می گذارد. منظور از هنر تنها کار تخصصی در امور هنری نیست بلکه مثلا وقتی فردی به آراستگی چهره و لباس خود اهمیت می دهد محیط زندگی و کار خود را مرتب و منظم می کند و با قرار دادن هر چیز در جای مناسب خودش زیبایی به وجود می آورد در واقع به زیبایی ها و هنر توجه کرده است که این توجه و تمایل به زیبایی ها در فطرت آدمی وجود دارد و بالطبع خدا آنرا در وجودش به ودیعه نهاده شده است . هرگاه آدمی از فطرت واقعی خویش دور می ماند و اسیر خواهشهای نفسانی می گردد ایمان هنر و فرهنگ منجی می شود و او را با خود و خوی انسانی خودش آشتی می دهد.
به عبارت دیگر این سه فرشتگان رحمتی هستند که میانجی انسان و رسالت الهی او می باشند.
تربیت هنر انسان او را از خوی درندگی و حیوانی به سوی زندگی انسانی سوق می دهد. اهمیت هنر در زندگی بر کسی پوشیده نیست و همه می دانیم که طالب زیبایی هستیم پس از زیبایی را با کمک هنر خویش در همه جای زندگی پوشش می دهیم و به آن اهمیت می دهیم و از این ابزار مهم و سازنده در آموزش نیز بهره می گیریم .
● نقش هنر در آموزش
هنر وسیله ای برای بروز عواطف و احساسات کودکان است به طوری که با مشاهده و بررسی آثار هنری آنها می توان مسائل و مشکلاتشان را شناخت و در پیدا کردن راه حل آنان را یاری کرد. به عبارت دیگر می توان گفت : « هنر یکی از عوامل تعادل بخش شخصیت است » .
هنر می تواند روحیه زیبایی شناسی را در انسان تقویت کند و در تقویت روح خلاق موثر باشد. علاوه بر این می توان با گنجاندن درس های هنری در برنامه درسی دانش آموزان موفقیت آنان را در ریاضیات خواندن و نوشتن افزایش داد. همچنین تلفیق هنر با آموزش می تواند در اموری چون خوب شنیدن و گوش دادن خوب صحبت کردن داشتن تمرکز حواس یادگیری و به خاطر سپردن مطالب بسیار موثر بوده و به توسعه ی ادراک کودکان کمک نمود.
آموزگار با لطف طبعی که دارد در سراسر فعالیت های آموزشی خود تلاش می کند تا محیط مدرسه و کلاس درس را زیباتر سازد. او همواره سعی می کند با استفاده از گچ های رنگی یا نوشتن خطی خوش روی تابلو کلامی دلنشین صدای زیبا و خوش آهنگ شعر و سرود قصه و نمایش نقاشی و کار دستی و هرچه که می داند و می تواند درس را به شکل زیبا برای دانش آموزان طرح کند.
وقتی درس فارسی و تاریخ را در قالب یک داستان بیان می کند و یا به وسیله بچه ها آن را اجرا می کند قصه و نمایش را به کار برده است . وقتی طرح یک گیاه جانور شکل هندسی یا حتی نقشه جغرافیا را رسم می کند از نقاشی کمک گرفته است .
هدف آن است که روحیه ی زیبایی دوستی و توجه به زیبایی ها را در دانش آموزان تقویت کند و از این طریق موجب تلطیف روحیه آنان ایجاد آرامش درونی خوش خلقی حسن سلوک رشد متعادل شخصیت تقویت خلاقیت پیشرفت تحصیلی و در نهایت توجه دادن آنان به خالق زیبایی ها یعنی خدا شود به کمک هنر می توانیم دانش آموزان را وادار به خوب دیدن و تفکر و تدبیر در زیبایی ها و به بحث و گفتگو گذاشتن آنچه دیده ایم کنیم .

مریم غفار