سنکوب به‌صورت از دست رفتن موقت هشيارى به‌علت کاهش جريان خون مغز تعريف مى‌شود. سنکوپ با فرو افتادن حالت بدن فرد و بهبودى خودبه‌خودى همراه مى‌باشد. اين حالت ممکن است ناگهاني، بدون اخطار و يا ممکن است با سمپتوم‌هاى قبل از سنکوپ مانند گيجي، ضعف، تهوع، تارى ديد، زنگ زدن در گوش يا تعريق همراه باشد. ضعف کردن به سمپتوم‌هاى قبل از شروع از دست رفتن هشيارى در سنکوپ اطلاق مى‌شود. بيمارى که دچار سنکوپ شده است رنگ پريده بوده و داراى نبض ضعيف، تند يا نامنظم است، تنفس او تقريباً نامحسوس است. ممکن است حرکات ميوکلونيک يا کلونيک موقتى (۱۰-۵ ثانيه) به‌وجود آيد. بهبود وضعيت هشيارى اگر بيمار در وضعيت افقى قرار داده شود و خون‌رسانى مغز بهتر شود، سريع خواهد بود.

اتيولوژى

کاهش موقتى جريان خون مغز معمولاً به‌علت يکى از اين سه مکانيسم مى‌باشد: اختلال تون ‌واسکولار يا حجم خون، اختلالات کارديوواسکولر شامل آريتمى‌هاى قلبى يا بيمارى سربروواسکولار (جدول علل سنکوپ). اختالات تون عروقى يا حجم خون، شامل سنکوپ وازوواگان و هيپوتانسيون وضعيتي، مسئول بيش از نيمى از موارد سنکوپ در پزشکى عمومى مى‌باشند. در بسيارى از موارد عل سنکوپ مولتى فاکتوريال است.

جدول علل سنکوپ

I. اختلالات تون عروقى يا حجم خون
A وازوواگان (وازودپرسور، نوروکارديوژنيک)
B. هيپوتانسيون وضعيتى (اورتواستاتيک)
۱. القاء شده به‌وسيله دارو (به‌خصوص داروهاى ضدٌ فشارخون يا وازوديلاتور)
۲. نوروپاتى محيطى (ديابت، الکلي، تغذيه‌اي، آميلوئيد)
۳. هيپوتانسيون وضعيتى ايديوپاتيک
۴. آتروفى‌هاى مولتى سيستم
۵. حذف شرطى‌ شدن به طريقه فيزيکي
۶. سمپاتکتومي
۷. ديس‌اتونومى حاد (گونه‌هاى سندرم گيلن - باره)
۸. کاهش حجم خون (نارسائى آدرنال، خونريزى حاد و غيره)
C. افزايش حساسيت سينوس کاروتيد
D. وضعيتى
۱. سرفه
۲. ادرار کردن
۳. دفع مدفوع
۴. والسالوا
۵. بلع کردن
E. نورآلژى گلوسوفارنژه‌آل

II. اختلالات کارديوواسکولار
A. آريتمى‌هاى قلبى
۱. برادى اريتمى‌ها
a. برادى‌کاردى سينوسي، بلوک سينوآتريال، ارست سينوس، سندرم سينوس بيمار
b. بولک آتريوونتريکولار
۲. تاکى آريتمى‌ها
a. تاکى‌کاردى سوپراونتريکولار همراه با بيمارى ساختمانى قلب
b. فيبريلاسيون دهليزى همراه با سندرم ولف - پارکينسون - وايت
c. فلاتر دهليزى با هدايت آتريوونتريکولار ۱:۱
d. تاکى‌کاردى بطنى
B. ساير اتيوولوژى‌هاى کارديوپولمونرى
۱. آمبولى‌ريه
۲. هيپرتانسيون ريوى
۳. ميگزوم دهليزى
۴. بيمارى ميوکارديال (انفارکسيون ميوکاردى ماسيو)
۵. تحديد ميوکارديال بطن چپ
۶. کنستريکسيون يا تامپوناد پريکارد
۷. انسداد مجراى خروجى آئورت
۸. استنوز دريچه آئورت
۹. کارديوميوپاتى انسدادى هيپرتروفيک
III. بيمارى سربروواسکولار
A. نارسائى ورتبروبازيلار
B. ميگرن شريان بازيلار
IV. ساير اختلالاتى که شبيه سنکوپ مى‌باشند
A. متابوليک
۱. هيپوکسى
۲. آنمى
۳. کاهش دى‌اکسيدکربن به‌علت هيپرونتيلاسيون
۴. هيپوگليسمى
B. سايکوژنيک
۱. حملات اضطرابى
۲. ضعف کردن هيستريک
C. تشنج