نام فارسى تري‌هگزافنيديل
  نام انگليسى TRIHEXYPHENIDYL HCL
  نام تجارى دارو Artane, Aparkane, Aphen, Novohexidy, Tremin, Trilhexane, Trihexidyl, Trilhexy
  گروه دارويى آنتي‌کولينرژيک
  گروه شيميايى دارو آمين نوع سوم صناعي.
  مكانيسم اثر با مهار رسپتورهاى موسکارينى مرکزى حرکات غيرارادى را کاهش مي‌دهد.
  موارد مصرف درمان نشانه‌هاى پارکينسون و علائم اکستراپيراميدال داروئي.
  ميزان مصرف نشانه‌هاى پارکينسون:
بالغين: خوراکى ۱mgکه هر ۵ـ۳ روز به ۲ ميلي‌گرم به مقدار مصرف افزوده شده تا مقدار مصرف تام دارو به ۱۰ـ۶ mg در روز برسد.
نشانه‌هاى اکستراپيراميدال ناشى از مصرف دارو:
بالغين: ابتدا خوراکى ۱mg/day و سپس به دوز معمول آن ۱۵ـ۵ mg/day قابل افزايش است.
موارد منع مصرف: حساسيت مفرط، گلوکوم با زاويه تنگ، مياستني‌گراويس، انسداد گوارشى يا ادرارى تناسلي، تاکيکاردي، ايسکمى ميوکارد، بيمارى بي‌ثبات قلبى عروقى ناپايدار.
  توضيحات دارو عوارض جانبي:
دستگاه عصبى مرکزي: تيرگى شعور، اضطراب، بي‌قراري، تحريک‌پذيري، هذيان، توهم، سردرد، تسکين، افسردگي، incoherence، گيجي، گرگرفتگي، ضعف.
چشم، گوش، حلق و بيني: تاري‌ديد، ترس از نور، گشادى مردمک، بلع کردن مشکل.
قلبي‌عروقي: طپش قلب، تاکيکاردي، افت فشارخون وضعيتي.
پوستي: کهير، راش.
عوارض ديگر: مهار شيردهي، احتقان بيني، کاهش تعريق، افزايش دما.
عضلانى اسکلتي: ضعف عضلاني، کرامپ.
گوارشي: خشکى دهان، يبوست، تهوع، استفراغ، ناراحتى شکم، ايلئوس پاراليتيک.
ادرارى تناسلي: تأخير در ادرار کردن، احتباس ادرار.
احتياطات: در حاملگى (در گروه C قرار دارد)، سالمندان، شيردهي، تاکيکاردي، هيپرتروفى پروستات، انسداد شکمي، عفونت، بچه‌ها، زخم معده با احتياط مصرف شود.
فارماکوکينتيک: جذب گوارشي: کامل. شروع اثر: يک ساعت. اوج اثر: ۳ـ۲ ساعت. مدت اثر: ۱۲ـ۶ ساعت. دفع: کليوي.
تداخلات داروئي: باعث کاهش اثر درمانى فنوتيازين‌ها مي‌شود؛ باعث افزايش فراهمى زيستى ديگوکسين مي‌شود؛ مصرف همزمان MAOI باعث تشديد اثر آن مي‌شوند.
ملاحظات پرستاري:
پيگيرى آزمايشگاهي:
ـ نسبت I&O را بررسى کنيد، احتباس به‌طور شايعى باعث کاهش برون‌ده ادرارى مي‌شود.
ـ بعد از تعيين دوز دارو فشارخون و نبض مريض را به‌طور مکرر بررسى کنيد.
توصيه‌ها:
ـ براى جلوگيرى از دل‌آشوبه، دارو را با غذا مصرف کنيد مي‌توان دارو را با مايعاتى به غير از آب مصرف نمود.
ـ در بيمار مبتلا به پارکينسون براى جلوگيرى از خواب‌آلودگى در هنگام روز، دارو را در زمان خواب مصرف کنيد.
روش تهيه / تجويز:
ـ دارو را در دماى اتاق و در محفظه‌هاى مقاوم به نور نگهدارى کنيد.
ـ براى خشکى دهان، مي‌توان از آب‌نبات، جرعه‌هاى مکرر آب و آدامس بدون شکر استفاده کرد.
ارزيابى باليني:
پارکينسونيسم: تلوتلو راه رفتن، سفتى عضلاني، حرکات غيرارادي.
تأخير در شروع ادرار، احتباس ادرار، در صورتي‌که احتباس رخ دهد مثانه را لمس کنيد.
ارزشيابى يبوست را انجام دهيد و در صورت بروز آن از غذاهاى حجيم استفاده کرده و مصرف مايعات را زياد کنيد و ورزش نمائيد.
در درمان طولاني‌مدت به‌علت ايجاد تحمل نسبت به دارو ممکن است لازم شود که دوز دارو را افزايش داده يا تغيير دهيم.
وضعيت روانى مثل خلق و خوي، مهار دستگاه عصبى مرکزى و بدترشدن نشانه‌هاى روانى در طى شروع درمان را ارزيابى کنيد.
آموزش به بيمار و خانواده:
ـ مصرف دارو را به‌طور ناگهانى قطع نکنيد بلکه دوز آن را در زمان بيشتر از يک هفته به‌تدريج کاهش دهيد.
ـ از آنجائي‌که ممکن است خواب‌آلودگى رخ دهد بيمار بايد از رانندگى کردن يا ديگر فعاليت‌هاى مخاطره‌آميز ديگر، اجتناب کند.
ـ از داروهاى بدون نسخه ضدسرفه، ضدسرماخوردگى حاوى الکل و داروهاى آنتي‌هيستامين اجتناب کنيد مگر اينکه تحت نظر مستقيم پزشک باشد.
ـ بيمار بايد از تغيير وضعيت به‌طور ناگهانى خوددارى کند.
ـ بيمار بايد از آب و هواى گرم خوددارى کند چون ممکن است گرمازدگى رخ دهد.