طرح سازمانى

سازمان‌دهى ضعيف باعث از بين رفتن منابع مى‌شود. يکى از تئورى‌هاى مديريت اين است که سازمان بايد خود را با شرايط و نيازهاى موجود مطابقت دهد. بنابراين سازمان‌دهى خدمات بهداشتى بايد به‌گونه‌اى طراحى شود که جوابگوى نيازها و احتياجات بهداشتى مردم باشد. علاوه بر اين به‌خاطر تغيير در مفاهيم يا اهداف، تغيير در مشکلات و تکنولوژى طرح سازمانى بايد هر چند سال يک بار بررسى شود. ارائه مفيد خدمات بهداشتى به‌وجود سازمان‌دهى مفيد بستگى دارد.

مديريت کارکنان

مديريت کارکنان به معناى استفاده از منابع انسانى است. روش‌هاى مناسب براى انتخاب کارکنان، آموزش و تشويق، تقسيم مسؤوليت، توزيع نقش‌ها، سپردن کار به کاردان (يعنى نيروى متخصصى که چه به لحاظ آموزش چه به لحاظ انتخاب يا استعداد ذاتى براى اداره ‌کردن امور مناسب نيستند، نبايد به سِمت ادارى و مديريتى گماشته شوند)، پاداش براى کار بهتر، فرصت براى ارتقاء و پيشرفت حرفه‌اي، طراحى مؤثر گروه‌هاى بهداشتي همه از روش‌هاى بنيادين مديريت کارکنان هستند که مى‌توانند به‌ارائهٔ مؤثر خدمات بهداشتى کمک کند.

ارتباطات

ارتباطاتِ بهتر به عملکرد مؤثر سازمان کمک مى‌کند. در همه سطوح، موانعى بر سر راه برقرارى ارتباط وجود دارد: بين پزشک و بيمار، بين پزشک و پرستار، بين مقامات بالاتر و زيردست‌ها، بين مديريت و وزارت بهداشت، بين وزارت بهداشت و ديگر وزارتخانه‌ها و بقيه اعضاء دولت. موانع ارتباطاتى موجود عبارتند از: تأخير در دادن گزارش‌هاى مستمر، تأخير در گرد‌آورى آمار، تأخير در دادن لوازم کار و حقوق، تأخير در سازمان‌دهى سريع اقدامات اصلاحي. در حقيقت، اينها برخى از ضعف‌هاى اصلى در وزارتخانه‌هاى بهداشتى هستند. يکى از وظايف مديريت بهداشتى حل اين مشکلات توسط برقرارى کانال‌هاى ارتباطى افقى و عمودى است.

نظام‌هاى اطلاعاتى

براى مديريت هر روزه نظام بهداشتي، اطلاعات لازم است. اطلاعات از منابع مختلف رسمى و غير رسمى به‌دست مى‌آيد. نظام اطلاعاتى بايد براساس نيازهاى مديريتى هر يک از خدمات بهداشتى بنيان گذاشته شود. کار نظام اطلاعاتي، جمع‌آوري، تقسيم‌بندي، انتقال، ذخيره، اصلاح، تغيير و ارائه اطلاعات است. نظام اطلاعاتى خوب اطلاعات لازم براى نظارت و ارزشيابى برنامه‌هاى بهداشتى را فراهم نموده و بازخورد مناسبى را به مديران و برنامه‌ريزان بهداشتى در همه سطوح مى‌دهد. رايانه‌ها مى‌توانند نقش بزرگى در بهبود سيستم اطلاعاتى داشته باشند.

مديريت از طريق اهداف (Management Information)

براى هر کدام از واحدها و زير واحدهائى که هر يک براى خود دستور‌العملي، عموماً کوتاه‌مدت، دارند اهدافى تعيين مى‌شود. اين کار سبب مى‌گردد نتايج مؤثرتر بوده و آسان‌تر به‌دست آيند.