نژادپرستى جديد ظريف‌تر، از نژادپرستى سنتى به‌نظر مى‌رسد. اين نوع نژادپرستى نيز مى‌تواند شکل‌هاى مختلف به خود بگيرد. مثلاً، ترکيب ارزش‌هاى اخلاقى سنتى شخص (مثلاً، ”خلايق هر چه لايق“) و عواطف منفى حاصل از مشاهدهٔ بدبختى سياه‌پوستان، افغانى‌ها، و ... در او نژادپرستى نمادين به‌وجود مى‌آورد. در اين‌صورت، شخص با سياه‌پوستان و افغانى‌ها، به‌علت تمايلات شخصى خود، مخالفت نمى‌کند بلکه براساس اصل ”هر کس مسؤول سرنوشت خود است“ مخالفت مى‌کند. يعنى او معتقد مى‌شود که چون سياه‌پوستان کار نمى‌کنند و افغانى‌ها دست به قاچاق مواد مخدر مى‌زنند در نتيجه سزاوار اين بدبختى‌ها و دربه‌درى‌ها هستند.


امروزه، براى رفع پيامدهاى تبعيض نژادي، اقداماتى به عمل آمده است. از جمله اينکه کارخانه‌ها، مؤسسات و دانشگاه‌ها (دولتى يا غيردولتي) موظف شده‌اند تعدادى از افراد متعلق به اقليت‌هاى اجتماعى را بپذيرند. مثلاً، از دو داوطلبى که توانائى‌هاى يکسانى دارند، آنکه به اقليت‌هاى اجتماعى تعلق داشته باشد، در اولويت قرار خواهد گرفت. حتيٰ اخيراً، تعدادى از سياستمداران، براى آنکه از تهمت نژادپرستى در امان بمانند، اقداماتى در جهت رفع تبعيض راه انداخته‌اند که اکثريت سفيدپوستان قربانى آن خواهند شد.


براى تشخيص اشخاصى که شکل‌هاى تازهٔ نژادپرستى را نشان مى‌‌دهند، روش‌هاى بسيار ظريفى پيش‌بينى شده است. (اين روش‌ها را ‌Tylor, Evans, Dovidio در سال ۱۹۸۶ پيش‌بينى کرده‌اند.) مثلاً کلمات سياه‌پوستان و سفيد‌پوستان را با يک صفت مثبت (تميز، بلندپرواز و ...) يا با يک صفت منفى (احمق، تنبل، و ...) همراه آورده‌اند. از آزمودنى‌ها خواسته‌اند که خيلى سريع بگويند، دو کلمه با هم جور هستند يا خير. نتايج نشان مى‌دهد که آزمودنى‌ها معمولاً صفات منفى را با سياه‌پوستان و صفات مثبت را با سفيدپوستان تداعى نمى‌کنند، همچنين آنها صفات منفى را از سفيدپوستان، در مقايسه با سياه‌پوستان، سريع‌تر نفى نمى‌کنند. با اين همه، وقتى صفات مثبت با سفيدپوستان همراه مى‌شود، در مقايسهٔ زمانى که با سياه‌پوستان همراه مى‌شود، سريع‌تر پاسخ مى‌دهند.


بنابراين، تبعيض نژادى هنوز به شدت وجود دارد، حتى اين تبعيض، نسبت به تبعيض‌هاى گذشته، شکل‌هاى مختلف به خود مى‌گيرد. آيا مى‌توان نتيجه گرفت که پيشرفت در جهت کم‌رنگ کردن تبعيض نژادى فقط سطحى بوده است؟ به‌نظر برخى متخصصان بلي، اما به‌نظر برخى ديگر، نژادپرستى خيلى زياد عقب‌نشينى کرده و تبعيض امروزى شکل ضعيف آن است، مرحله‌اى در جهت محو احتمالى هر نوع تبعيض. حق با کيست؟ مسلماً آينده پاسخ خواهد داد.