اظهارنامه گمرکى (Custom Declaration)

اظهارنامه گمرکى توسط سازمان جهانى گمرک (WCO) به شرح زير تعريف شده است:


اظهارنامه گمرکى عبارت است از هرگونه اظهار اطلاعات مورد قبول گمرک در مورد کالا واردکننده کالا به گمرک اعلام مى‌شود. با اجارء طرح Asycuda (Automated System for Custom Data) از اظهارنامه (SAD- Single Admimistrative Document) در گمرک ايران استفاده مى‌شود. اظهارنامه SAD در دو نوع تنظيم مى‌شود، يکى براى تنظيم واردات يا صادرات براى يک کالا و ديگرى براى تنظيم واردات يا صادراتى بيش از يک قلم. نمونه اين گونه اظهارنامه‌ها که در گمرک مستلزم انجام تشريفات گمرکى است و صاحب کالا يا نماينده او بايد گمرک و اظهارنامه گمرکى را تنظيم و به ضميمه اسناد خريد و گواهى مبداء ارائه دهد.

اظهارنامه

اجراء طرح موسوم به ”ASYCUDA“ مستلزم استفاده از اظهارنامه ( ”رويه گمرکى - رژيم گمرکي“ Customs procedure) چند منظوره‌اى است (مثلاً قابل استفاده براى واردات، صادرات و تقسيمات اين دو (اظهارنامه گمرکى همان اطلاعاتى است که گمرک نياز دارد، مثلاً اطلاعات راجع به اشخاص، محموله، کالا و وسايل حمل و غيره) ”رويه گمرکي“ نظير واردات قطعي، موقت، صدور مجدد، ترانزيت، صادرات قطعي، صادرات موقت، ورود مجدد) که اظهارنامه SAD خوانده مى‌شود و اختصار عبارتى است که همان مفهوم سند واحد را افاده مى‌کند.


اين اظهارنامه داراى ۵۴ خانه، با قيد عدد از ۱ تا ۵۴ و ۴ خانه به ترتيب حروف الفباى انگليسى معادل ”الف“، ”ب“، ”ج“، ”د“ مى‌باشد، که اولاً حسب مورد واردات يا صادرات با قيد عبارت ”اظهارنامه واردات“ در خانه شماره (۱) نوع آن مشخص و ثانياً بر حسب اينکه اظهارنامه براى يک قلم کالا يا چند قلم کالا تنظيم گردد، داراى دو نوع مخصوصى از اين لحاظ است که مى‌توان به اظهارنامه‌هاى قابل استفاده براى يک قلم يا براى چند قلم اشاره کرد.


در حقيقت اظهارنامه SAD دونوع مختلف بيشتر نيست: يکى براى تنظيم واردات يا صادرات يک قلم کالا، و ديگرى براى تنظيم واردات يا صادرات بيش از يک قلم. ولى در گمرک ايران با قيد عبارت ”اظهارنامه واردات“ و ”اظهارنامه صادرات“ در خانه ۱، عملاً آنها را به چهار نوع تقسيم نموده‌اند:


- اظهارنامه واردات شامل:


- اظهارنامه براى يک قلم


- اظهارنامه براى بيش از يک قلم


- اظهارنامه صادرات شامل:


- اظهارنامه براى يک قلم


- اظهارنامه براى بيش از يک قلم