گام نخست در تجزيه و تحليل صورت‌هاى مالي، مطالعهٔ دقيق صورت‌ها و يادداشت‌هاى پيوست است. تجزيه و تحليل نسبت‌ها گام بعدى است. کاربرد تجزيه و تحليل اين نسبت‌ها چنان متداول شده که برنامه‌هاى کامپيوترى براى اين منظور نوشته شده است و در اجراء اين برنامه‌ها نسبت‌ها نيز تجزيه و تحليل مى‌شوند. وام‌دهندگان و تأمين‌کنندگان منابع مالى شرکت، مانند بانک‌ها و شرکت‌هاى بيمه، براى ارزيابى قدرت مالى و وضع بدهى‌هاى شرکت از اين برنامه‌هاى کامپيوترى استفاده مى‌کنند؛ چنانکه ساير سازمان‌هاى وام‌دهنده نيز براى تعيين وضع مالى خود، از همين برنامه‌ها استفاده مى‌کنند.

کاربرد نسبت‌هاى مالى

براى تجزيه و تحليل صورت‌هاى مالى (از راه کاربرد نسبت‌هاى مالي) دو روش عمده وجود دارد. در اجراء روش اول که ”تجزيه و تحليل مقايسه‌اى ـ sectional analysis ـ cross“ ناميده مى‌شود، وضع مالى شرکت در يک زمان مشخص ارزيابى و عملکرد شرکت رقيب مقايسه مى‌شود. در اجراء بخشى از اين فرآيند، از سيستمى استفاده مى‌شود که به ”سيستم دوپانت“ شهرت يافته است. با استفاده از اين سيستم، رابطه متقابل بين فعاليت‌هاى مربوط به چگونگى تأمين مالى و عملکرد شرکت مقايسه مى‌شود. در روش دوم که ”تجزيه و تحليل سنواتى ـ time series analysis“ ناميده مى‌شود، عملکردهاى شرکت در چند سال پياپى با هم مقايسه مى‌شود. اين دو روش مکمل يکديگر هستند و بايد هر دو را بخشى از تجزيه و تحليل صورت‌هاى مالى دانست.