بيمه‌گذار که در انديشهٔ دريافت خسارت از بيمه‌گر است بايد نشان دهد که بين وقوع حادثه و خسارت وارد شده رابطهٔ علت و معلومى نزديک و مستقيم وجود دارد. علت نزديک خسارت وارده بايد حادثهٔ بيمه شده باشد تا بيمه‌گر آن را بپردازد. يعنى خسارت در نتيجهٔ وقوع حادثهٔ بيمه‌شده وارد آمده باشد. خسارت وارده ممکن است ناشى شود. امکان دارد اين پيوستگى را علتى مستقل و بى‌ارتباط با دلايل پيش‌گفته، از هم بگسلد. براى روشن‌شدن موضوع به چند مثال بسنده مى‌کنيم:


۱. مورد بيمه، در مقابل خطر آتش‌سوزى بيمه‌شده که بر اثر جارى‌شدن سيل خسارت مى‌بيند و در پى آن، آتش‌سوزى واقع مى‌شود که بقاياى آن را نيز منهدم مى‌سازد. بيمه‌گر آتش‌سوزى تنها خسارت آتش‌سوزى را مى‌پرازد چون خطر سيل در اين بيمه‌نامه مورد تعهد بيمه‌گر نيست. ممکن است بيمه‌گر ديگرى خطر سيل را بيمه کرده باشد که خسارت سيل جزءِ تعهد او خواهد بود. ولى اگر مورد بيمه قبل از وقوع آتش‌سوزى در نتيجهٔ حادثهٔ سيل به‌کلى ويران شده باشد و حادثهٔ آتش‌سوزى تغييرى در ميزان خسارت نداده باشد طبعاً بيمه‌گر آتش‌سوزى تعهدى در مورد جبران خسارت ندارد. براى اينکه کل خسارت وارده ناشى از سيل است که بيمه نشده است.


۲. خسارت ناشى از دود: اگر خسارت از دودى ناشى شود که نتيجهٔ يک آتش‌سوزى به مفهوم قرارداد بيمه باشد جزءِ تعهدات بيمه‌گر محسوب مى‌شود ولى هرگاه اين دودزدگى از لولهٔ بخارى باشد بيمه‌گر در خصوص جبران آن تعهدى ندارد.


۳. لولهٔ آب بر اثر وقوع آتش‌سوزى مى‌ترکد. جبران هرگونه خسارت و ضايعات ناشى از اين ترکيدگى به‌عهدهٔ بيمه‌گر آتش‌سوزى است، ولى هرگاه ترکيدگى لولهٔ آب ناشى از يخ‌زدگى باشد بيمه‌گر آتش‌سوزى هيچ‌گونه تعهدى در مورد جبران آن نخواهد داشت.


۴. در برخى بيمه‌نامه‌هاى استاندارد آتش‌سوزى بازارهاى بيمه‌اي، آتش‌سوزى که علت بلافصل آن زلزله باشد جزءِ استثناآت قرارداد بيمه‌‌ٔ آتش‌سوزى محسوب مى‌شود. بنابراين در صورت وقوع آتش‌سوزى به‌هنگام زلزله، بيمه‌گذار بايد ثابت کنند که علت وقوع آتش‌سوزى منجر به خسارت زلزله نبوده است.


۵. بيمه‌گذار به‌محض وقوع آتش‌سوزى در ساختمان بيمه‌شده براى خاموش‌کردن آتش از مأموران آتش‌نشانى کمک مى‌خواهد و خود نيز با ريختن آب اقدام به اطفاءِ حريق مى‌کند. استفاده از آب، به اموال بيمه‌شده خسارت وارد مى‌کند. اشياء بر اثر پرتاب از پنجرهٔ ساختمان و در حين نجات‌دادن آسيب مى‌بينند. همهٔ اين خسارت‌ها و ضايعات طبق مفاد بيمه‌نامهٔ آتش‌سوزى به‌عهده بيمه‌گر است زيرا علت اصلى آنها وقوع حادثهٔ آتش‌سوزى است.


۶. براى مهار آتش و جلوگيرى از گسترش آن چاره‌اى جز خراب‌کردن ساختمان بيمه‌شده با ايجاد انفجار نيست. جبران اين خسارت به‌عهدهٔ بيمه‌گر است زيرا علت آن آتش‌سوزى است که براى مهار آن خراب‌کردن ساختمان اجتناب‌ناپذير بوده است.


۷. در فضاى باز که اموال بيمه‌شده در آن انبارشده آتش‌سوزى رخ مى‌دهد و موجب خسارت مى‌شود همچنين موجب سست‌شدن ديوارهاى اطراف مى‌گردد ولى ديوار کماکان سرپا است. شب بعد از حادثه تندبادى مى‌وزد و ديوار خراب مى‌شود. علت بلافصل خراب‌شدن ديوار وزش تندباد است و آتش‌سوزى علت دور يا علت بعيد آن است.


۸. مأموران نجات آتش‌نشانى در حادثهٔ آتش‌سوزي، اموال سالم را از معرکهٔ آتش نجات مى‌دهند و در محل روباز انبار مى‌کنند. بارندگى شديد به اين اموال خسارت و آسيب مى‌رساند. دو حالت براى اين خسارت متصور است:


- اگر بعد از نجات اموال بيمه‌شده بيمه‌گذار فرصت کافى نداشته باشد که پوشش کافى براى حفاظت اموال خود تهيه کند، در اين‌صورت علت بلافصل خسارت، آتش‌سوزى تلقى مى‌شود و بيمه‌گر متعهد پرداخت آن است.


- بيمه‌گذار اموال خود را براى مدت طولانى بدون پوشش رها مى‌کند؛ در اين‌صورت جبران خسارت ناشى از بارندگى به‌عهدهٔ بيمه‌گر آتش‌سوزى نيست، زيرا علت بلافصل آن را نمى‌توان آتش قلمداد کرد، زيرا بيمه‌گذار فرصت کافى جهت تهيهٔ پوشش براى حفاظت اموال خود داشته است.