در بين انواع حمل و نقل، قديمى‌ترين نوع آن حمل بار و کالا و مال‌التجاره با کشتى يا قايق و وسايل مشابه و شناور مى‌باشد که ابتدا توجه ملل و مردمانى را که در سواحل درياها و رودخانه‌هاى بزرگ و پر آب در جزاير و بنادر قرار داشتند جلب نمود که امروزه فقط اسمى از آنها باقى مانده است و در کتب و سوابق تاريخى مطالبى درباره چگونگى حمل و نقل ديده مى‌شود. چرا که حمل و نقل آبى به‌علت اينکه حمل بارهاى سنگين در روى آب به نيروى زيادى احتياج نداشت ابتدا با وسايل سنتى و شناور انجام مى‌شد. به‌عنوان مثال ساکنين اطراف درياى مديترانه مدت‌هاى زيادى وسايل و کالاهاى خود را با کشتى‌هاى کوچک بادبانى مبادله مى‌نمودند و از نيروى باد در جهت کمک و به حرکت در آوردن کشتى‌ها استفاده مى‌کردند و از اوايل قرن نهم و دهم از به‌کار انداختن سکّان در کشتى‌ها استفاده شد و در حقيقت نوعى تحوّل در حمل و نقل دريائى به‌وجود آمد که به دو نوع محدود گرديد.



- حمل و نقل دريائى به‌وسيله بازرگانان و تجار


- حمل و نقل رودخانه‌اى که به‌وسيله مالکين و دارندگان کشتى انجام مى‌شد و در حقيقت نوعى زندگى در داخل کشتى بود ولى با شروع انقلاب صنعتى و آشنا شدن مردم به نيروى محرکه موتور استفاده از کشتى‌هاى با سرعت حدود ۷ الى ۸ کيلومتر در ساعت مورد توجّه قرار گرفت اما به‌تدريج سرعت کشتى‌هاى حمل و نقل از ۴۰ کيلومتر در ساعت هم تجاوز نمود و ظرفيت حمل بار هم تا صد تن افزايش يافت و رژيم حقوقى آب‌ها مشخص شد و قواعد بين‌المللى جايگاه خود را در عرصه بين‌المللى پيدا نمود و از اوايل قرن نوزدهم کشتى‌هاى متعددّ باربرى با ظرفيّت‌هاى متفاوت (۵۰۰،۰۰۰ تا ۱۰،۰۰۰ تن). بار ساخته شد و راه‌هاى آبى بين‌المللى و داخلى و اهميت و امنيت آنها هم مسئله ديگرى بود که جايگاه خاص خود را پيدا نمود. و نظريه بين‌المللى کردن رودخانه‌ها، براى اولين بار به‌وسيله گروسيوس و واتل ابراز شد و بالاخره راه‌هاى آبى بين‌المللى به سه دسته تقسيم گرديد.


۱. رودخانه‌ها


رودخانه‌هاى بين‌المللي: رودخانه‌هائى که از لحاظ اهميت و مناسب بودن و قابليت حمل و نقل بين‌المللى مورد شناسائى قرار گرفت نسبتاً زياد بود که به نمونه‌هائى از آنها در قاره‌هاى مختلف اشاره مى‌شود.


- شطّ‌العرب در خاورميانه


- آندوس در قاره آسيا


- رودخانه نيل و کنگو و سنگال در قاره آفريقا


- رودخانه يا شط مکونک در آسياى جنوب شرق


- رودخانه‌هاى دانوب و راين در قاره اروپا


- رودخانه کلرادو، سن لورن، ريوگراند، در قاره آمريکا


۲. تنگه‌ها


۳. کانال‌هاى بين‌المللي