گزارشگرى مستقيم تخلفات و اعمال غيرقانونى

استانداردهاى پذيرفته شده حسابرسى دولتى حسابرسان را ملزم مى‌کند در صورت وجود دو شرط زير، تخلفات، اعمال غيرقانونى و ساير موارد عدم رعايت را مستقيماً به اشخاص خارج از واحد مورد رسيدگى گازرش کنند. اين الزامات علاوه بر قوانين موجود در مورد گزارش مستقيم تخلفات و اعمال غيرقانونى است. حتى در صورتى‌که حسابرسان از ادامه حسابرسى استعفا دهند يا برکنار شوند بايد اين الزامات را رعايت کنند. (حسابرسان داخلى که در واحد محل اشتغال خود حسابرسى مى‌کنند وظيفه گزارشگرى برون سازمانى ندارند.)


واحد مورد رسيدگى ممکن است به موجب قانون يا مقررات مکلف باشد تا موارد مشخصى از تخلفات و اعمال غيرقانونى را به اشخاص خاصى در خارج از واحد (به‌طور مثال، به بازرس کل فدرال يا دادستان کل) گزارش دهد. اگر حسابرسان اينگونه تخلفات يا اعمال غيرقانونى را به اطلاع واحد مورد رسيدگى رسانيده باشند، اما واحد مورد رسيدگى در گزارش آنها کوتاهى کند، حسابرسان بايد اين کوتاهى را به اطلاع دستگاه مافوق واحد مورد رسيدگى برسانند. در صورتى‌که واحد مورد رسيدگى گزارش خواسته شده را در مدت معقولى پس از اعلام حسابسان به دستگاه مزبور تهيه نکند، حسابرسان بايد گزارش مربوط به تخلفات و اعمال غيرقانونى را مستقيماً به اشخاص موردنظر که طبق قوانين و مقررات مشخص شده است، گزارش کنند.


مديريت واحد مورد رسيدگى مسئوليت دارد براى اصلاح تخلفات و اعمال غيرقانونى که حسابرسان به وى گزارش کرده‌اند اقدامات به موقع و مناسب انجام دهد. هنگامى‌که تخلفات و اعمال غيرقانونى به کمک‌هاى مستقيم و غيرمستقيم دريافتى از دستگاه دولتى مربوط مى‌شود، حسابرسان ممکن است در صورتى‌که مديريت در انجام اقدامات اصلاحى کوتاهى کند، وظيفه داشته باشند عدم انجام اقدامات اصلاحى را به‌طور مستقيم گزارش کنند. اگر حسابرسان به اين نتيجه برسند که احتمال دارد به دليل قصور مذکور نتوانند گزارش حسابرسى استاندارد درباره صورت‌هاى مالى ارائه دهند يا از ادامه حسابرسى کناره‌گيرى کنند بايد اين نتيجه‌گيرى را به اطلاع دستگاه مافوق واحد مورد رسيدگى برسانند. اگر واحد مورد رسيدگي، تخلفات و اعمال غيرقانونى را ظرف مدت معقولى به دستگاه اعطا کننده کمک دولتى گزارش نکند، حسابرسان بايد تخلفات و اعمال غيرقانونى را مستقيماً به آن دستگاه گزارش کنند.


تحت هر دو اين شرايط، حسابرسان به منظور تائيد ادعاهاى مديريت مبنى بر گزارش تخلفات و اعمال غيرقانوني، بايد شواهد کافي، مناسب و مربوط را به‌دست آورند. اگر حسابرسان موفق به انجام چنين کارى نشوند، بايد تخلفات و اعمال غيرقانونى را به‌شرح مذکور مستقيماً گزارش دهند.


فصل چهارم اين مجموعه به حسابرسان خاطرنشان مى‌سازد که آنها تحت برخى از شرايط، قوانين، مقررات، يا سياست‌ها ممکن است ملزم باشند انواع مشخصى از تخلفات و اعمال عيرقانونى را سريعاً به نيروهاى انتظامى يا مقامات بازرسى گزارش کنند. هرگاه حسابرسان به اين نتيجه برسند که اين نوع تخلفات و اعمال غيرقانونى انجام شده يا احتمال وقوع آن وجود داشته است بايد از طريق سؤال از مقامات مذکور يا مشاور حقوقى بررسى کنند تا گزارش آن اطلاعات اقدامات بازپرسى يا قانونى را به مخاطره نيندازد. حسابرسان بايد گزارش خود را به اطلاعاتى محدود کنند که قبلاً در اختيار عموم قرا گرفته است و به روند اقدامات قانونى و بازپرسى لطمه‌اى وارد نمى‌کند.

تخلفات، اعمال غيرقانونى و ساير عدم رعايت‌ها

هنگامى‌که حسابرسان به اين نتيجه برسند که براساس شواهد موجود، تخلف يا عمل غيرقانونى روى داده يا احتمال وقوع آن مى‌رود، بايد اطلاعات مربوط را گزارش دهند. در صورتى‌که تخلف يا عمل غيرقانونى کم‌اهميت باشد، گزارش اطلاعات آن ضرورى نيست. بنابراين، حسابرسان بايد همان تخلفات يا اعمال غيرقانونى را در گزارش خود ارائه کنند که طبق استانداردهاى انجمن حسابداران رسمى آمريکا به کميته حسابرسى گزارش مى‌شود. حسابرسان هم‌چنين بايد ساير موارد عدم رعايت (براى مثال، تخلف از مفاد قرارداد) که از نظر صورت‌هاى مالى بااهميت هستند را نيز گزارش دهند.


حسابرسان در گزارشگرى تخلفات، اعمال غيرقانونى يا ساير موارد عدم رعايت بااهميت، بايد يافته‌هاى خود را در محل مناسبى از گزارش خود ارائه کنند. به منظور اينکه براى قضاوت در مورد استمرار و تبعات اين موارد براى خواننده گزارش مبنائى فراهم شود، شواهد مشخص شده بايد به کل يا تعداد موارد رسيدگى شده مرتبط و در صورت امکان، بر حسب ارزش پولى در گزارش منعکس شود. در مورد تخلفات، اعمال غيرقانونى و ساير موارد عدم رعايت بااهميت، حسابرسان بايد به‌نحو مناسب از استانداردهاى محتواى گزارش حسابرسى مندرج در فصل هفتم پيروى کنند که در مورد هدف‌ها، دامنه رسيدگي، روش اجراء عمليات، نتايج حسابرسي، ديدگاه‌هاى مقامات مسئول و استانداردهاى ارائه گزارش است. در صورتى‌که تخلفات و اعمال غيرقانونى بااهميت نباشند حسابرسان ممکن است از نظر کمى و کيفى افشاء محدودترى داشته باشند.


هرگاه حسابرسان تخلفات، اعمال غيرقانونى يا ساير موارد عدم رعايت را کشف کنند که با معيار مشخص شده در بند ۱۸/۵ قابل گزارش نباشد بايد يافته‌هاى خود را (ترجيحاً به‌صورت کتبي) به اطلاع واحد مورد رسيدگى برسانند. اگر حسابرسان يافته‌هاى خود را در نامهٔ مديريت به اطلاع مديريت ارشد رسانيده باشند، بايد هنگام تهيه گزارش در مورد رعايت قوانين و مقررات، به نامهٔ مديريت مذکور اشاره کنند. حسابرسان بايد کليه مطالب اطلاع داده شده به واحد مورد رسيدگى درباره تخلفات، اعمال غيرقانونى و ساير موارد عدم رعايت را در کاربرگ‌هاى خود مستند سازند.

دامنه کار مربوط به موارد عدم رعايت و کنترل‌هاى داخلى

حسابرسان بايد دامنهٔ آزمون‌هاى خود درباره رعايت قوانين، مقررات و کنترل‌هاى داخلى را گزارش کنند. اگر آزمون‌هاى انجام شده از حدى که حسابرسان براى حسابرسى صورت‌هاى مالى ضرورى تشخيص مى‌دهند، فراتر نرود، ارائه توضيحى مشتمل بر اينکه حسابرسان آُزمون‌هاى رعايت قوانين و مقررات را انجام داده‌اند، شناخت کافى در مورد کنترل‌هاى داخلى کسب کرده‌اند و خطر کنترل را مورد ارزيابى قرار داده‌اند، از نظر الزامات کافى خواهد بود. حسابرسان هم‌چنين بايد تصريح کنند که آزمون‌هاى انجام شده شواهد کافى فراهم مى‌آورد تا پشتوانه اظهارنظر آنها نسبت به رعايت قوانين، مقررات يا کنترل‌هاى داخلى باشد.